Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Part of a series onIslam Beliefs Oneness of God Prophets Revealed books Angels Predestination Day of Resurrection Practices Profession of faith Prayer Fasting Alms-giving Pilgrimage Texts and sciences Quran Tafsir Sunnah (Hadith, Sirah) Qisas Al-Anbiya Sharia (law) Fiqh (jurisprudence) Theology History Timeline Muhammad Ahl al-Bayt Sahabah Rashidun Imamate Caliphate Spread of Islam Succession to Muhammad Culture and society Academics Animals Art Calendar Children Demographics Denominations Economics Education Exorcism Feminism Festivals Finance LGBT Madrasa Moral teachings Mosque Mysticism Philosophy Poetry Politics Proselytizing Science Slavery Social welfare Women Related topics Abrogation in Islam Criticism of Islam Muhammad Quran Islam and other religions Islamism Islam and violence Islamophobia Glossary  Islamportalvt Kalenda ya Kiislamu ni mtindo wa kuratibu wakati unaopatikana katika nchi mbalimbali za Kiislamu.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Tofauti na kalenda ya kawaida inayofuata jua hii ni kalenda ya mwezi.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Pia Waislamu wanaoishi katika mazingira yasiyo ya Kiislamu hutumia kalenda hii kwa ajili ya kupanga maisha yao ya kidini, hasa sikukuu na saumu.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Mahali pengi Kalenda ya Kiislamu hutumika pamoja na kalenda zinazofuata mwendo wa jua, hasa kalenda ya Gregori ambayo ndiyo iliyoenea zaidi duniani.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Miezi na mwaka Kalenda ya Kiislamu imepokea kawaida ya mwaka wa Waarabu wa kale wenye miezi 12.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

"Mwezi" humaanisha kipindi kamili kati ya kuonekana kwa mwezi wa hilali mara ya kwanza hadi kurudia kwa kuonekana kwake.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Kwa sababu muda huo ni siku 29.5, mwezi huhesabiwa kuwa na siku 29 au 30.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Kumbe kipindi kinachoitwa "mwezi" katika kalenda ya Kikristo hakina uhusiano tena na mwezi halisi.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Waislamu wanaofuata mfano wa Kisaudi hukubali kwamba mwezi mpya umeanza kama umeonekana kwa macho.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Kwa sababu desturi hii imeleta matatizo ya kutokubaliana, pia ni rahisi kukadiria mwendo wa mwezi, nchi mbalimbali za Kiislamu hutumia makadirio ya kitaalamu kupanga tarehe za miezi.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Idadi ya siku katika mwaka wa Kiislamu ni 354.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Hesabu ya miaka Taz. makala "Miaka baada ya hijra" Hesabu ya miaka katika kalenda ya Kiislamu hufuta utaratibu wa "miaka baada ya hijra" yaani tangu kuhamia kwake Mtume Muhammad kutoka Makka kwenda Madina.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Hijra ilitokea mwaka 622 BK au katika mwaka 1 wa hesabu yenyewe.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Njia inayofuata inasaidia kujua takriban tarehe gani ya Kiislamu inalingana na tarehe ipi katika kalenda ya kawaida: K = (32H: 33) + 622 H = (33*(K - 622)): 32 mfano mwaka K= 2017 - 622 = 1395 * 33 = 46035: 32 = 1438.6 K (Mwaka "baada ya Kristo" katika kalenda ya Kikristo), H (Mwaka "Baada ya Hijra" katika kalenda ya Kiislamu) Kalenda ya Kiislamu ya "Shamsi" ya Iran Huko Uajemi (Iran) na Afghanistan kuna mfumo tofauti wa kupanga wakati.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Huko wanatumia kalenda ya jua wakihesabu muda wa mwaka ni siku 365 jinsi ilivyo katika kalenda ya Gregori.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Kila mwaka unaanza kwenye sikusare ya machipuo yaani usawa wa muda wa usiku na mchana kwenye nusutufe ya kaskazini ya Dunia.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Ni kalenda ya Kiislamu kwa sababu inaanza kuhesabu miaka tangu hijra.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Kalenda hii huitwa "Shamsi" (kutoka neno la Kiarabu / Kifarsi شمس shams = Jua).


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Kwa mfano, mwaka 1396 shamsi ya Iran inalingana na mwaka 1438 wa kalenda ya kawaida ya Kiislamu.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Huko wanaita kalenda ya kidini "kalenda qamari" (yaani ya mwezi) na mara nyingi kuchapisha namba ya "mwaka qamari" kando ya "mwaka shamsi".


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Katika kupanga sikukuu za kidini hufuata kalenda qamari lakini sikukuu za serikali hufuata kalenda shamsi.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Mwaka mpya katika kalenda hii inaanza kikamilifu wakati wa sikusare machipuo yaani tarehe 21 au 20 Machi ambayo ni maarufu kama sikuu ya Nowruz[1].


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Miezi Miezi yenye sikukuu muhimu ni hasa  mwezi wa saumu wa Ramadhani, mwezi wa Haj wenye tarehe 10 ndiyo Idd el Hajj na mwezi wa Rabi' ul-auwali wenye tarehe 12 Idd-ul-maulidi yaani sikukuu ya kuzaliwa kwake Mtume Muhammad (Maulidi-an-Nabii).


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Mwezi wa Muharram ni muhimu sana kati ya Washia wanaokumbuka mateso na kifo cha Imam Husain wakati wa mapigano ya Karbala.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Majina na mfuatano wa miezi ni hivi: Muharram محرّم Safar صفر Rabi`-ul-Awwal (Rabi' I) ربيع الأول Rabi`-ul-Akhir (Rabi' II) ربيع الآخر أو ربيع الثاني Jumaada-ul-Awwal (Jumaada I) جمادى الأول Jumaada-ul-Akhir (Jumaada II) (Jumaada II) جمادى الآخر أو جمادى الثاني Rajab رجب Shaaban شعبان Ramadan رمضان Shawwal شوّال Dhul Qaadah ذو القعدة Dhul Hijjah ذو الحجة Siku za Juma au Wiki Kalenda ya Kiislamu hutumia juma au wiki ya siku saba jinsi ilivyo kawaida kwa Wayahudi na Wakristo.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Siku muhimu zaidi ni Ijumaa ambako Waislamu hukusanyika kwa ajili ya sala ya pamoja.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Kwa Kiarabu majina ya siku za juma hufuata hesabu ya Kiyahudi jinsi inavyoonekana katika Biblia.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Jumapili inaitwa "siku ya kwanza", Jumatatu "siku ya pili" hadi "siku ya tano" = Alhamisi.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Siku ya sita pekee imepewa jina jipya la Kiislamu kutokana na mkutano wa sala ya pamoja.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Siku ya saba tena imebaki na jina lake la Kibiblia "Sabato" au siku ya saba.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Hii ni kwa sababu utamaduni wa Kiarabu kabla ya Uislamu uliwahi kupokea athira nyingi kutoka kwa Wayahudi na Wakristo, pia walikuwepo Waarabu ambao upande wa dini walikuwa Wakristo na Wayahudi.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Majina ya siku katika lugha ya Kiswahili yanaonyesha ya kwamba lugha ilianza katika mazingira ya Kiislamu kabisa, bila athira za moja kwa moja kutoka Uyahudi au Ukristo.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Majina ya siku yamepangwa kufuatana na Ijumaa ambayo ni siku muhimu hasa katika maisha ya Kiislamu.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Maana ya Jumamosi, Jumapili n.k. ni "Siku ya kwanza, pili, tatu" baada ya Ijumaa.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Alhamisi imebaki na jina la Kiarabu.


Question: Saumu ya wakristo huchukua muda gani?

Kalenda ya Kiislamu

Jumapili: yaum al-ahad (siku ya kwanza) يوم الأحد Jumatatu: yaum al-ithnayna (siku ya pili) يوم الإثنين Jumanne: yaum ath-thalatha (siku ya tatu) يوم الثلاثاء Jumatano: yaum al-arba`a (siku ya nne) يوم الأَربعاء Alhamisi: yaum al-khamis (siku ya tano) يوم خميس Ijumaa: yaum al-jum`a (siku ya mkutano) يوم الجمعة Jumamosi: yaum as-sabt (siku ya sabato) يوم السبت Tanbihi    Islamu Kalenda *


Question: Je,nchi gani kubwa zaidi katika bara Uropa?

Europa

Europa ni neno katika lugha mbalimbali lenye asili ya Kigiriki "Ευρώπη" la kutaja bara la Ulaya Europa (dini), binti wa mfalme katika masimulizi ya dini ya Wagiriki wa Kale aliyekuwa mpenzi wa mungu mkuu Zeus Europa (mwezi), mwezi wa pili kati ya miezi ya Mshtarii 52 Europa, asteroidi katika mfumo wa jua Europa (kisiwa), kisiwa ndogo cha Kifaransa katika Bahari Hindi ni sehemu ya Îles Éparses Europa (kombora) ilikuwa kombora la Kiulaya la kurusha vyombo angani kabla ya kupatikaka kwa makombora ya Ariane Kuna pia nyimbo, vitabu, meli, gari na michezo ya kompyuta na makampuni zinazoitwa "Europa"  Jamii:Makala zinazotofautisha maana


Question: Je,mchezaji wa soka Alexis Sanchez alijiunga na Manchester united mwaka upi?

Orodha ya wachezaji wa klabu ya Soka ya Manchester United

Orodha hii inahusu Manchester United F.C., klabu ya mpira wa miguu ya Uingereza yenye makao makuu mjini Trafford, Greater Manchester.


Question: Je,mchezaji wa soka Alexis Sanchez alijiunga na Manchester united mwaka upi?

Klabu ilianzishwa mwaka 1878 kama Newton Heath L & YR FC, na kucheza mechi ya kwanza ya ushindani mnamo Oktoba 1886, wakati waliingia duru ya kwanza ya Kombe la FA 1886-87.


Question: Je,mchezaji wa soka Alexis Sanchez alijiunga na Manchester united mwaka upi?

Tangu hapo, zaidi ya wachezaji 800 wameichezea timu ya klabu hiyo, ambapo karibu wachezaji 200 wamecheza walau mechi 100 na kuonekana pamoja na wachezaji wa ziada; wachezaji hao wameorodheshwa hapa, vilevile wale ambao walicheza mechi chache lakini walitoa michango muhimu katika historia ya klabu (kwa mfano Billy Whelan na Carlos Tevez).


Question: Je,mchezaji wa soka Alexis Sanchez alijiunga na Manchester united mwaka upi?

Wachezaji wameorodheshwa kulingana na tarehe ya kuanza kuchezea klabu hiyo.


Question: Je,mchezaji wa soka Alexis Sanchez alijiunga na Manchester united mwaka upi?

Kuonekana na mabao ni kuhusu michezo ya ushindani tu; michezo ya vita haijaorodheshwa.


Question: Je,mchezaji wa soka Alexis Sanchez alijiunga na Manchester united mwaka upi?

Orodha ya wachezaji  Vichwa vya Meza Apps - Idadi ya michezo aliyocheza akiwa kikosi cha kwanza Sub - Idadi ya michezo aliyocheza kama mbadala Jumla - Jumla ya idadi ya michezo aliyocheza  Takwimu sahihi kwa mechi iliyochezwa 8 Desemba 2009  Nahodha wa Klabu   Marejeo Check date values in: |accessdate= (help) Check date values in: |accessdate= (help) !


Question: Je,mchezaji wa soka Alexis Sanchez alijiunga na Manchester united mwaka upi?

Jamii:Manchester United FC Jamii:Orodha ya wachezaji


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Isopodi mkubwa ni mojawapo ya spishi karibu 20 za isopodi wakubwa (crustacea wenye uhusiano wa mbali na kamba na kaa, ambao ni dekapodi) katika jenasi Bathynomus.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Wapo tele katika maji baridi, kina cha Atlantiki, Pasifiki na bahari ya Hindi. [1][2] Bathynomus giganteus mara nyingi huchukuliwa kama isopodi mkubwa kabisa duniani, lakini inawezekana kuna spishi nyingine kubwa vile ambazo hazikufanyiwa utafiti bado.(kwa mfano, Bathynomus kensleyi). [1]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Mtafiti wa zoolojia Mfaransa Alphonse Milne-Edwards alikuwa wa kwanza [3] kuelezea jenasi hiyo katika mwaka wa 1879 [4] baada ya mwenzake Alexander Agassiz kumpata Bathynomus giganteus kijana wa kiume kutoka Ghuba ya Meksiko; huu ulikuwa ni ugunduzi wa kusisimua kwa wanasayansi na umma kwa sababu wakati ule wataalamu walikuwa bado wakivutana juu ya swali kama uhai unawezekana katika vilindi vikubwa vya bahari.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Bathynomus giganteus wa kike hawakupatikana hadi mwaka 1891.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Isopodi wakubwa hawawavuti sana wavuvi wa kibiashara zaidi, kutokana na uhaba wa upatikanaji wake.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Sampuli chache zilizokamatwa katika Amerika na Japani kwa mitego ya chambo wanaweza kutazamwa mahali pachache huko Marekani na Japani katika tangisamaki za umma.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Maelezo  Isopodi mkubwa ni mfano mzuri wa viumbe vikubwa kabisa katika kina cha bahari, vile ni wakubwa zaidi ya isopodi wa kawaida ambao ni hadi sentimita 5 (inchi 2.0).


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Bathynomus anaweza kugawanywa katika spishi ya "wakubwa" ambapo waliokua kwa ujumla ni kati ya sentimita 8 na 15 (inchi 3.1 na 5.9) kwa urefu na spishi ya "wakubwasana" ambapo waliokua kwa ujumla ni kati ya sentimita 17 na 50 (inchi 6.7 na 19.7). [1]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Mmoja ya wale "mkubwasana", Bathynomus giganteus, anafikia urefu wastani kati ya sentimita 19 na 36 (inchi 7.5 na 14.2), [3] akiwa na uzito na urefu wa takriban kilo 1.7 na sentimita 76 (inchi 30) kwa mtiririko huo. [5]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Mofolojia yao inafanana na ya binamu zao terestria, ambao ni woodlouse: kama baadhi ya woodlice, pia wana uwezo wa kujikunja kama "mpira", ambapo gamba gumu tu linabaki wazi.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Hii hutoa ulinzi dhidi ya wahasimu wanapojaribu kuwashambulia upande wa chini ambao ni dhaifu zaidi.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Sehemu ya kwanza ya gamba imeungwa na kichwa; vipande vya chini zaidi (matakoni) navyo pia vimeungwa, kutengeneza "ngao ya caudal" juu ya fumbatio fupi (pleon). [3]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Macho yao makubwa ni mchanganyo wa karibia vipengere, na sessile 4,000, na yapo mbali mbali juu ya kichwa. [6]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Kuna jozi mbili za antena.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Miguu ya uniramous thoracic au pereiopods imepangiliwa katika jozi saba, ya kwanza ambayo imerekebishwa katika maxillipeds hushika na kuleta chakula kwenye seti nne za taya.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Fumbatio lina sehemu tano zinazoitwa pleonites, kila moja ikiwa na jozi ya biramous pleopods; hizi zimebadilishwa kuwa miguu ya kuogelea na rami, maumbile bapa ya kupumulia yafanyayo kazi kama gills.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Isopodi ni lilaki hafifu au waridi kwa rangi. [1][2] Safu Isopodi wakubwa wamerekodiwa katika Atlantiki ya Magharibi kutoka Georgia (USA) hadi Brazili, ikiwa ni pamoja na Ghuba ya Meksiko na Karibi. [1]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Spishi tatu zijulikanazo za Atlantiki ni Bathynomus obtusus, Bathynomus miyarei na Bathynomus giganteus, na wa mwisho wa hawa alirekodiwa kutoka Marekani tu. [1]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Spishi nyingine zote zilizobakia zimezuiwa katika Indo-Pasifiki. [1]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Isopodi mkubwa hajulikani kutoka Atlantiki Mashariki au Pasifiki ya Mashariki. [1]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Spishi kubwa kabisa (spishi tano) ni utajiri upatikanao Mashariki mwa Australia.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Ikolojia  Isopodi mkubwa ni mwokotezaji muhimu katika mazingira ya kina kirefu cha bahari ya benthic; hasa wakipatikana kutoka ukanda wa utusiutusi wa sublittoral katika urefu wa mita 170 (futi 560) hadi eneo la giza zito bathypelagic katika mita 2,140 (futi 7,020), ambapo shinikizo ni kubwa na joto liko chini sana. [7]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Spishi chache tu kutoka jenasi hii zimeripotiwa kutoka kina kifupi, hasa Bathynomus miyarei kati ya mita 22 na mita 280 (futi 72 na 919), [8] asiyejulikana vizuri Bathynomus decemspinosus kati ya mita 70 na 80 (futi 230 na 260) na Bathynomus doederleini katika kina kifupi kama mita 100 (futi 330). [1]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Kumbukumbu za kina cha maji kwa isopodi mkubwa yeyote ni mita 2,500 (futi 8,200) kwa Bathynomus kensleyi, lakini spishi hii pia hutokea katika kina kifupi kama mita 300 (futi 980). [1]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Zaidi ya asilimia 80 ya Bathynomus giganteus wanapatikana katika kina cha kati ya mita 365 na 730 (futi 1,198 na 2,395). [9]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Katika maeneo yenye spishi ya "wakubwa" na "wakubwasana", wa awali hasa huishi kwenye mteremko wa bara, wakati huyu wa mwisho huishi hasa kwenye ubapa wa bathyal. [1]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Ingawa Bathynomus warekodiwa kukutwa katika maji vuguvugu kama 20 °C (68 °F), wao hupatikana hasa katika maeneo ya baridi sana. [10]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Kwa mfano, wakati wa utafiti wa fauna wa kina kirefu cha bahari ya Exuma sound nchini Libya, Bathynomus giganteus alipatikana kwamba wa kawaida katika maji kati ya 3.25 na 13 °C (37.8 na 55.4 °F), lakini wengi zaidi katika joto la chini. [11]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Kwa kulinganisha, matokeo ya awali yanaonyesha kwamba Bathynomus doederleinii huacha ulishaji wakati hali ya joto iko chini ya 3 °C (37 °F). [12]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Ukomo huu wa hali joto ya chini unaweza kuelezea ukosekanifu wao katika maeneo ya ukanda wa baridi ambapo bahari katika vina vinavyopendwa zaidi na Bathynomus mara nyingi ni baridi. [12]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Wao wanadhaniwa kupendelea tabaka la chini lenye tope au udongo mfinyanzi linalopelekea maisha ya faragha.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Ingawa kwa kawaida ni waokotezaji, isopodi hawa hasa ni wala nyama na hula nyangumi wafu, samaki na ngisi; pia wanaweza kuwinda wanyama wanaosonga polepole kama vile sea cucumbers, sponges, radiolarians, wadudu, na zoobenthos wengineo, na pengine hata samaki hai.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Wao wanajulikana kwa kushambulia samaki waliokamatwa na mvulio.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Isopodi mkubwa mmoja alipigwa pichamwendo akimshambulia papa dogfish mkubwa katika mtego wa maji ya kina kirefu kwa kujikia na kula uso wa mnyama. [13]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Kama chakula ni haba katika biome ya kina kirefu cha bahari, isopodi mkubwa huishi kwa kukabiliana na chochote kinachokuja mbele yake; wamezoea vipindi virefu vya njaa na wamejulikana kuishi miaka mitano bila chakula wakiwa mateka. [14][15] Wakati wanakutana na chanzo muhimu cha chakula, isopodi wakubwa wanakula kwa ulafi kufikia kiwango cha kuhatarisha uwezo wao wa kujongea.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Mtaala kuchunguza yaliyomo katika mfumo wa umeng'enyaji wa mwaka 1651 sampuli za Bathynomus giganteus zilionyesha kwamba kumbe samaki waliliwa zaidi, ikifuatiwa na cephalopods na decapods, hasa carideans na galatheids. [3]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Isopodi wakubwa waliokusanywa katika mwambao wa Mashariki ya Australia kwa kuweka mitego wameonyesha mbadala katika utofauti na kina cha maji.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Vile kina cha maji kinavyozidi kuwa kikubwa, idadi chache ya spishi kupatikana, na spishi walio wakubwa waelekeao kuwepo.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Isopodi wakubwa waliopatikana katika maji ya kina kirefu sana huko Australia walifananishwa na wale walioonekana Meksiko na India.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Kulingana na kumbukumbu ya kisukuku inafikiriwa kwamba Bathynomus walikuwepo zaidi ya miaka milioni 160 iliyopita, kabla ya mvunjiko wa barakuu Pangaia, hivyo hawakubadilika kwa kujitegemea katika maeneo yote matatu, lakini tangia hapo inaweza kutarajiwa kwamba Bathynomus wanaonyesha mageuko tofauti katika maeneo mbalimbali.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Hata hivyo isopodi wakubwa katika maeneo yote matatu walikuwa karibu kufanana katika muonekano [16] (Ingawa kuna tofauti kadhaa, na ni spishi tofauti). [1]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Huu mpunguo wa muachano wa phenotypic unaunganishwa kwenye ngazi za mwanga wa chini sana wa makazi yao. [16]


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Uzazi Utafiti wa msimu wa uwingi wa Bathynomus giganteus vifaranga na waliokua unapendekeza kilele katika uwezo wa uzazi katika miezi ya majira ya kuchipua na majira ya baridi.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Hii inaonekana kuwa hivi kutokana na uhaba wa chakula wakati wa majira ya joto.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Wale wa kike wazima hukuza mfuko wa makinda au marsupium wakati wapo tayari kwa tendo.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Isopodi wadogo huibuka kutoka marsupium kama mfano mdogo wa waliokua, wajulikanao kama mancae.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Hii si awamu ya kiluwiluwi: mancae ni wamekua kikamilifu, wamekosa tu jozi ya mwisho ya pereiopod.


Question: Je,Isopodi mkubwa zaidi ana ukubwa wa kiasi gani?

Isopodi mkubwa

Tanbihi   Jamii:Crustacea


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Korea ya Kusini (jina rasmi: Jamhuri ya Korea) ni nchi ya Asia ya Mashariki iliyopo kusini mwa rasi ya Korea.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Upande wa kaskazini imepakana na Korea ya Kaskazini.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Korea zote mbili zilikuwa nchi moja hadi mwaka 1945 chini ya utawala wa kikoloni wa Japani.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Ng'ambo ya bahari iko Uchina upande wa magharibi na Japani upande wa kusini-mashariki.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Mji mkuu, pia mji mkubwa, ni Seoul ambako karibu nusu ya wakazi wote huishi ama mjini ama katika mazingira yake.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Seoul ni kati ya miji muhimu ya biashara na uchumi kimataifa.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Historia Utamaduni wa Korea ni kati ya zile za kale zaidi duniani.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Tangu maungano ya kitaifa ya Korea yote mwaka 668 KK ilikuwa nchi moja hadi mwaka 1910 ilipofanywa koloni la Japani.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Uhuru baada ya mwaka 1945 ulifuatwa na mgawanyiko wa nchi na kuundwa kwa Korea Kusini.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Awali ilikuwa nchi maskini yenye uchumi wa kilimo, lakini iliendelea kuwa nchi ya viwanda iliyofaulu kusogea mbele na kujenga demokrasia imara.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Siku hizi imekuwa moja ya nchi tajiri ya Asiaː ina nafasi ya 13 duniani kati ya mataifa matajiri.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Iko kati ya nchi kumi duniani zinazouza bidhaa nyingi nje.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Hali ya maisha ni ya juu na viwanda vyake vinatengeneza bidhaa za kisasa kabisa kama motokaa, meli, mashine, vifaa vya kompyuta na nyinginezo.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Miji  Mikoa Kuna mikoa tisa nchini Korea Kusini, zikiwemo: Chungcheongbuk-do Chungcheongnam-do Gangwon-do Gyeonggi-do Gyeongsangbuk-do Gyeongsangnam-do Jeju-do Jeollabuk-do Jeollanam-do Watu Wakazi karibu wote (99 %) ni Wakorea asili.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Wachina ni 1.8 %, lakini wengi wao wana asili ya Korea.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Idadi ya watu inaelekea kupungua kutokana na uzazi kuwa wa nadra mno (watoto 9 kwa watu 1,000ǃ).


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Lugha rasmi na ya kawaida ni Kikorea.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Dini Kiasili watu wa Korea walifuata dini ya jadi iliyoheshimu mapepo mbalimbali na kutoa sadaka kama njia za kuyapatanisha.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Tangu karne ya 4 Ubuddha uliingia kutoka China ukawa dini rasmi.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Ukonfusio ulifuata tangu karne ya 13.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Ukristo ulingia pia kutoka China ukaanza kukua zaidi tangu karne ya 19.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Siku hizi takriban nusu ya Wakorea wa kusini wasema hawana dini.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Sehemu kubwa wanakadiriwa kuwa wafuasi wa Konfusio lakini hawajiiti "wanadini".


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Ukristo ni kundi kubwa la kidini ukiwa na 29 % za Wakorea wa Kusini, wakiwemo Waprotestanti (18.3 %) na Wakatoliki (10.9 %).


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Wabuddha ni kama 22.8 %.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Kuna pia wafuasi wachache wa dini nyingine mbalimbali.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Tazama pia Orodha ya nchi kufuatana na wakazi Viungo vya nje  Transclusion error: {{En}} is only for use in File namespace.


Question: Je,mji mkuu wa Korea Kaskazini ni upi?

Korea Kusini

Use {{lang-en}} or {{en icon}} instead.  portal from the KOIS government agency; tovuti rasmi     DefenceTalk       summary of past/current American policy towards Korea  data as of Juni 1990  official site  directory category  official Raisial site  operated by Korea National Tourism Organization   directory category          Jamii:Nchi za Asia


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Historia ya Kanisa ni fani inayochunguza historia ya Ukristo na ya miundo yake mbalimbali tangu Kanisa lilipoanzishwa na Yesu Kristo katika karne ya 1 hadi leo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa kawaida historia hiyo hugawanywa katika hatua nne: kipindi cha Mitume wa Yesu na Mababu wa Kanisa (karne I-karne IX) Karne za kati (karne IX-karne XV) kipindi cha marekebisho (karne XVI-karne XVIII) kipindi cha sasa (karne XIX-karne XXI) Pande mbili za Kanisa Kwa mtazamo wa imani, historia hiyo yote inaonyesha upande mmoja udhaifu na ukosefu wa Wakristo hata katika ngazi za juu, lakini pia uwezo wa neema ya Mungu wa kuleta watakatifu wapya katika mazingira yoyote.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ni kwamba kwa Wakristo, Kanisa ni kitu kizuri na muhimu sana.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ni bibiarusi wa Yesu, ni mwili wa Kristo, ni chombo cha Mungu cha kuunganisha waumini wake kwa Roho Mtakatifu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Limepewa na Mungu wito wa kuwaletea watu Neno lake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hivyo linatangaza Habari Njema, ambayo ni faraja kwa watu wanaotaka kukata tamaa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Linaombea watu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Linasaidia wenye dhiki.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Linatetea haki za binadamu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ndiyo sababu ya kusema: Nasadiki Kanisa takatifu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini Kanisa lina upande mwingine.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kati ya habari za siku zetu tunaweza kusikia juu ya magomvi ndani ya madhehebu fulani.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Viongozi wanaweza kushindana.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Vikundi vinaweza kujitokeza na kujitenga na Kanisa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mambo ya hela yanaweza kupata uzito kuliko mambo ya kiroho.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Masharti ya ajabuajabu yasiyo na msingi katika imani na mafundisho ya mitume, yanaweza kuzushwa ghafla na kutangazwa kuwa ya lazima mbele za Mungu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Tukiingia katika historia ya Kanisa kwa undani tunapata habari nyingi za kusikitisha.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ni kwamba Wakristo ni binadamu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Waliopokea wokovu katika Kristo wako njiani kwenda mbinguni.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini bado ni wanadamu wenye dhambi na wenye kasoro.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kasoro hizo za kibinadamu zinaonekana katika historia ya Kanisa pia.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwanzilishi wa Kanisa  Mwanzo wa Kanisa ni kule Yerusalemu, mji mkuu wa nchi inayoitwa kwa majina mbalimbali katika historia yake ndefu, kama Kanaani, Israeli, Palestina au Uyahudi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mnamo mwaka 30 BK Yesu wa Nazareti alikufa msalabani.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Aliuawa na serikali ya kikoloni ya Kiroma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Liwali (gavana) Mroma, kwa jina Pontio Pilato, alitoa dhidi yake hukumu ya mauti kwa sababu ya maombi ya viongozi wa Kiyahudi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Yesu alishtakiwa mbele yake kuwa anataka kujipatia cheo cha Mfalme wa Wayahudi yaani kupindua utawala wa Kiroma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Viongozi Wayahudi wenyewe waliona kosa lake ni kwamba amejitangaza kwa uongo kuwa Masiya au Mwana wa Mungu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini hilo halikuwa kosa machoni pa Waroma (ambao walikuwa Wapagani), hivyo wakatumia mashtaka yaliyoeleweka mbele za Pontio Pilato.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Biblia ya Kikristo inatuambia jinsi wafuasi wa Yesu walivyoanza kukata tamaa lakini baadaye wakakutana na Yesu aliyefufuka.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Akaonana nao na kuwafundisha katika kipindi cha siku arobaini baada ya Pasaka na hatimaye akapaa mbinguni.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwanzo wa Kanisa  Siku ya hamsini baada ya Pasaka mji wa Yerusalemu ulijaa wageni kutoka sehemu nyingi za dunia.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Walikuwa Wayahudi na watu waliovutiwa na dini yao: walikuwa wamefika kushiriki sikukuu za Kiyahudi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Siku hiyo wanafunzi wa Yesu walimpokea Roho Mtakatifu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Matokeo yake ni kwamba walitoka nje ya mkutano wao wakaanza kumshuhudia Bwana wao mbele ya watu wote.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wengi wakasikia na wengi wakaamini wakabatizwa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kati ya wasikilizaji wa mahubiri ya wafuasi wa Yesu walikuwepo watu kutoka Asia, Ulaya na Afrika Kaskazini, na baadhi yao wakabatizwa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ndio mwanzo wa ushirika wa Kikristo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Siku ile inaitwa "Pentekoste": neno hilo la Kigiriki, maana yake ni "hamsini", yaani siku 50 baada ya Pasaka.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Pentekoste ni sikukuu ya kuzaliwa kwa Kanisa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wote waliobatizwa siku ya Pentekoste "waliendelea kujifunza kutoka kwa mitume, kuishi pamoja kindugu, kumega mkate na kusali".(Mdo 2:42).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

"Waumini wote waliendelea kuwa kitu kimoja na mali zao waligawana pamoja".(Mdo 2:44) "Jumuiya yote ya waumini ilikuwa moyo mmoja na roho moja.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hakuna hata mmoja aliyekuwa na kitu chochote akakiweka kuwa mali yake binafsi, ila waligawana vyote walivyokuwa navyo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mitume walishuhudia kwa nguvu nyingi kufufuka kwa Bwana Yesu, naye Mungu akawapa baraka nyingi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hakuna mtu yeyote aliyetindikiwa kitu, maana waliokuwa na mashamba au nyumba walikuwa wanaviuza na kukabidhi mitume fedha hizo, zikagawiwa kila mmoja kadiri ya mahitaji yake".


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

(Mdo 4:32-35).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ushirika wa Wakristo leo unaonekana tofauti katika mambo mbalimbali.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Tusishangae: Yesu alitumia mfano wa mbegu ndogo inayotarajiwa kuwa mti mkubwa baadaye.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Watu 120 wa kwanza wamekuwa leo 2,500,000,000!


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Picha aliyotuachia Luka si sheria ambayo ni lazima tuifuate, bali ni mfano bora tu kwetu, ambao tuzingatie kwamba kila mahali mazingira ni tofauti.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Tangu miaka 2000 Wakristo wamepata kusikia tena na tena habari hizo wakapata mawazo mazuri jinsi gani ya kujenga jumuiya ya kindugu na ya kusaidiana katika mazingira yao hapa duniani.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mpaka leo tabia kadhaa zilizotajwa katika Biblia zinakubalika kuwa alama za Kanisa:  a. kujifunza toka kwa mitume wa Yesu b. kuishi pamoja kindugu na kuwasaidia wanyonge c. kumega mkate, yaani kushiriki sakramenti d. kusali Hali ya kushirikiana mali zote haikuendelea kama utaratibu wa kawaida wa Wakristo wote.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini kutokana na mfano huo zimejitokeza jumuiya mbalimbali katika maisha ya Kanisa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Maendeleo wakati wa Mitume Wakati wa maisha ya Mitume, dhuluma zilizotabiriwa na Yesu zilianza kutoka kwa Wayahudi wasiomuamini na kutoka kwa watu wengine.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wa kwanza kuuawa alikuwa Stefano, na kati ya Mitume Yakobo Mkubwa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kabla ya kufa, wengi kwa kuuawa, mitume waliweka waandamizi wao, ambao kati yao walitajwa maaskofu mapadri na mashemasi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mapema ulipatikana muundo mmoja wa uongozi kila jimbo, yaani askofu mmoja akisaidiwa na mapadri na mashemasi, badala ya mitindo mbalimbali iliyojitokeza awali.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ni hasa Ignas wa Antiokia ambaye katika barua zake anathibitisha muundo huohuo kila mahali alipopitia kutoka Siria hadi Italia mwanzoni mwa karne ya 2.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Katika barua hizo Ignas anaonyesha heshima ya pekee kwa Kanisa la Roma akiandika kuwa "linasimamia upendo".


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hiyo ilichangiwa na kwamba mjini Roma ndiko Mitume Petro na Paulo walipomfia Yesu katika dhuluma ya Kaisari Nero (64-68).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kati ya mambo muhimu zaidi yaliyojitokeza wakati wa Mitume ni maandishi mbalimbali ambayo baadhi yake yalianza kukusanywa na katika karne zilizofuata yalikuja kuunda Agano Jipya kama sehemu ya pili ya Biblia.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Maandishi ya kwanza ni barua zilizoandikwa na Mtume Paulo na wengineo tangu mwaka 50 hivi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Tangu mwaka 65 hivi zilianza kupatikana Injili, ambazo ni vitabu juu ya maisha na mafundisho ya Yesu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Luka mwinjili aliiongezea ile ya kwake kitabu cha pili (Matendo ya Mitume) kuhusu uenezi wa Kanisa kutoka Yerusalemu hadi Roma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hatimaye kuna kitabu cha Ufunuo ambacho peke yake ni kwa kinabii, kikitumia mtindo wa kiapokaliptiko.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Uandishi (na halafu uteuzi) wa vitabu hivyo 27 kati ya vingine vyote ni sehemu muhimu ya maendeleo ya Kanisa chini ya Roho Mtakatifu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Baada ya hapo vitabu viliendelea kuandikwa kwa kutetea, kutangaza na kufafanua imani sahihi: hivyo havikukusanywa katika Agano Jipya, lakini ndivyo mwanzo wa teolojia kama fani maalumu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Tofauti za ufafanuzi huo, kama zile kati ya shule ya Aleksandria na shule ya Antiokia, ndizo chanzo cha mabishano yaliyochangia mafarakano makubwa yaliyotokea hasa katika karne ya 5, ingawa kuanzia mwaka 325 mitaguso mikuu ilikusanya maaskofu wengi kutoka sehemu mbalimbali ili kumaliza migogoro.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Tofauti za lugha na utamaduni, pamoja na utaifa, zilichangia sana mafarakano.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Uenezi katika karne za kwanza  Ukristo katika karne za kwanza ulienea haraka katika mabara matatu: Asia Magharibi, Afrika Kaskazini na Ulaya ya Kusini na Magharibi, mbali ya maeneo ya mbali zaidi kama Nubia, Ethiopia, Persia hadi India.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Siri mojawapo ya uenezi huo ni kuwepo kwa Dola la Roma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Serikali yake ilitawala nchi nyingi kuanzia kando ya Sahara upande wa kusini mpaka Uholanzi na Uingereza wa leo upande wa kaskazini, halafu kutoka milima ya Mesopotamia (leo Iraq) upande wa mashariki mpaka Ureno wa leo upande wa magharibi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Watu wa Roma walifaulu kujenga dola hilo kubwa katika muda wa karne nyingi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa jumla walitawala kwa hekima, hivyo wakafaulu kuendelea muda mrefu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwanzoni uraia ulikuwa kwa wakazi huru wa mji wa Roma tu, lakini polepole hata wakazi wa maeneo mengine chini ya Roma wakapewa haki za uraia.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Uwepo wa dola hilo ulisaidia sana uenezaji wa Ukristo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ingawa watawala wake walijaribu muda mrefu kupinga imani mpya, kuwepo kwa utaratibu mmoja katika eneo kubwa hivyo kulisaidia kazi ya mitume na wahubiri wa Injili.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Sababu ni kwamba: a. katika eneo kubwa hakuna mipaka inayoweza kuzuia usafiri na mawasiliano.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ukisafiri leo kutoka Moroko kuelekea Misri unavuka mipaka minne, unahitaji paspoti na vibali vingi kila safari.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

b.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

kulikuwa na usafiri.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Merikebu zilizunguka pote katika Mediteranea zikibeba mizigo na watu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Waroma pia walikuwa hodari kujenga barabara kwenye nchi kavu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Walihitaji barabara hizo kwa matumizi ya kijeshi lakini zilisaidia pia mawasiliano mengine ya kiuchumi na usafiri.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

c.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Walitumia popote hela moja, wakawasiliana katika lugha zilezile za Kigiriki na Kilatini.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mashariki Kigiriki kilikuwa lugha ya elimu ya juu na ya biashara.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Magharibi walitumia zaidi lugha ya Kilatini.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mpaka leo lugha hizo ni muhimu kama lugha za elimu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa mfano maneno mengi ya sayansi (fizikia, kemia, biolojia, jiografia n.k.) yanayotumiwa katika lugha mbalimbali, asili ni ileile ya Kigiriki.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Utawala wa Kiroma ulileta kipindi kirefu cha amani na cha maendeleo ya kiuchumi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini maendeleo hayo yalijengwa juu ya utaratibu mkali wa unyonyaji wa nchi na mikoa ndani ya dola.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kila sehemu wakazi walipaswa kulipa kodi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kama kabila fulani lilijaribu kupinga utawala wa Roma wanajeshi wake wakafika haraka na kuzima ghasia.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa mfano Wayahudi walipojaribu kujipatia uhuru tena mnamo mwaka 70 B.K. mji wa Yerusalemu uliharibiwa kabisa na wakazi wote wakauzwa utumwani.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Watoto wa watumwa wakawa watumwa vilevile.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Njia nyingine ya kugeuzwa mtumwa ilikuwa kutolipa madeni.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mdaiwa aliweza kushtakiwa na aliposhindwa kulipa aliuzwa mwenyewe kama malipo ya madeni yake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Idadi ya watumwa ilikuwa kubwa: katika mikoa kadhaa ya Dola la Roma watumwa walikuwa asilimia 20 za wakazi wote.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wengi wao walikuwa na maisha mabaya, lakini wengine waliweza kupata maendeleo na hata kupewa uhuru na mabwana wao.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wale watumwa walifurahia sana kusikia mafundisho mapya ya kwamba kila mtu ni mtoto wa Mungu na anapendwa naye.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakashangaa sana kusikia ya kwamba Yesu Kristo alikufa msalabani kwa ajili ya dhambi za watu wote, na Mungu hajali sifa au cheo cha mtu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakiingia katika ushirika wa Kikristo waliweza kushangaa wanavyoruhusiwa kukutana na watu huru na hata matajiri.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ibada za kipagani zilitenga matabaka ya kijamii.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Haikuwa kawaida kwa tajiri kusali pamoja na watumishi wake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Watumwa walisikia katika ibada za Wakristo nyaraka za Mtume Paulo zinazokazia usawa kati ya Wakristo wote, akisititiza ya kwamba Wakristo wote watazamane kama ndugu na viungo vya mwili mmoja.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

"Maana katika Roho mmoja tulibatizwa sisi sote tulibatizwa kuwa mwili mmoja, ikiwa tu watumwa au ikiwa tu huru"(1Kor 12:13) Ndiyo sababu ujumbe wa Kristo ulienea hasa kati ya maskini na watumwa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini hata watu wa matabaka ya juu walivutwa na neno la Injili na mfano mzuri wa maisha ya Wakristo, uhodari wao katika mateso mbalimbali na utaratibu wao wa kusaidiana.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Dhuluma za muda mrefu katika Dola lote la Roma (64-313) Dola la Roma lilikuwa na eneo kubwa sana katika nchi zinazozunguka Mediteranea katika mabara matatu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mataifa mengi waliishi chini ya utawala wake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Utawala huo ulianza kabla ya Yesu kuzaliwa ukaendelea mpaka karne ya 5 baada ya Kristo upande wa magharibi wa bahari ya Kati na hadi karne ya 15 upande wa mashariki.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa jumla serikali ya Roma iliwaachia watu uhuru waendelee na desturi au mila zao ila tu ilikuwa lazima walipe kodi na kukubali utawala mkuu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Watu wengi sana walikuwa na imani ya miungu mingi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Waliabudu mahekaluni mbele ya sanamu za miungu ile.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Walikuwa na imani ya kwamba miungu ilifanana kiasi na wanadamu ila ni mikubwa na yenye nguvu zaidi na inaishi milele.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Vinginevyo waliamini miungu kuwa na tabia nyingi zinazofanana na tabia za kibinadamu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa upande mwingine waliamini ya kwamba hata mtu anaweza kupanda ngazi na kuwa kama mungu akiwa na sifa za kutosha zinazokubalika mbele za miungu yote na hasa mungu mkuu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ndiyo asili ya kumtangaza mtawala mkuu au Kaisari wa Roma kuwa na sifa za kimungu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Dhuluma ya kwanza yalitokea mwaka 64 BK, ya mwisho mwaka 309 BK.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Katika kipindi hicho kirefu, vilirudia tena na tena vipindi vya mateso vikifuatana na vipindi vya amani.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini miaka yote Ukristo ulikuwa dini isiyo halali.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kila mara mateso yaliweza kuanza upya.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwishoni mwa karne ya 1 B.K. Kaisari Domitiano alianza kudai ibada za kimungu kwake mwenyewe.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Popote katika eneo kubwa la Dola la Roma watu waliitwa kusimamisha sanamu zake na kumwabudu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa wakazi wengi jambo halikuwa geni sana maana yake kwao jina moja liliongezeka katika orodha ya miungu iliyoabudiwa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini kwa Wakristo tendo hili lilikuwa gumu mno.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Imani ya Kikristo hukataa kuwepo kwa miungu mingi, vilevile hukataza kuiabudu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Basi, Wakristo walikataa kuabudu sanamu za Kaisari.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Tendo hili lilionekana kama kusaliti serikali.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakuu wa mikoa na majimbo walianza kuwaadhibu wale wanaokataa ibada hiyo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini katika mwendo wa miaka ibada za sanamu za Kaisari zikaongezeka.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Matatizo yakakua, vita vikaongezeka, uchumi na biashara vikashuka chini.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Thamani ya fedha ikapungua.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Watu wengi wakaanza kukata tamaa na kutafuta msaada katika dini mbalimbali.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hivyo mafundisho ya kidini yalizidi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hapo wazo lilikua la kuwa anayekana kuwepo kwa miungu ni hatari kwa umma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ni mwasi atakayesababisha hasira ya miungu juu ya watu wote: ni lazima aadhibiwe.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Katika hali hiyo Wakristo walijenga utaratibu mzuri wa kufundishana na kusaidiana katika matatizo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Halafu wakakaza sana mafundisho ili waumini wasimame imara katika matatizo na dhuluma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakaendelea kuombea serikali na watu wote.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakajitahidi kuonyesha kwa maisha na matendo yao ya kwamba Ukristo ni imani yenye amani na upendo isiyoharibu umma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakakutana katika nyumba za watu binafsi, au kule Roma pia kwenye "katakombi" yaani makaburini chini ya ardhi kwani polisi haikuruhusiwa kuingia makaburini.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Pia wasomi walijitokeza kuandika vitabu ili kutetea Ukristo dhidi ya masingizio na chuki ya wengi; walifafanua imani ilivyo na kuonyesha kwamba maisha ya wafuasi wa Yesu hayaendi kinyume cha sheria za dola, hivyo dhuluma dhidi yao hazikubaliki.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Uhuru wa dini katika dola na matokeo yake  Mateso ya Wakristo yaliendelea mpaka mwaka 311.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini idadi yao iliendelea kuongezeka kote katika Dola la Roma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka 312 B.K. mtu kwa jina Konstantino alitafuta Ukaisari (cheo cha mtawala mkuu) akishindana na mgombea mwingine.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Inasemekana siku moja aliota ndoto, akaona alama ya msalaba akasikia sauti iliyosema: "Kwa alama hii utashinda".


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hapo aliwaruhusu wanajeshi wake waliokuwa Wakristo kusali akamshinda mgombea mwingine katika vita.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka 313 B.K. Kaisari Konstantino akatangaza sheria iliyoruhusu Wakristo kuabudu kwa uhuru.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ukristo ukawa dini inayokubaliwa katika Dola la Roma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kipindi kipya kikaanza katika historia ya Ukristo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa wengi hali hiyo ilikuwa ajabu la Mungu mwenyewe aliyemaliza matatizo yao, jinsi Biblia ilivyosema katika kitabu cha Ufunuo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakristo wakazidi kujenga na kupamba makanisa kila mahali.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Vilevile ibada zilizidi kupangwa kwa utaratibu mzuri wa matini na vitendo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Maaskofu waliweza kukutana bila matatizo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mikutano ya maaskofu (mitaguso ya ngazi mbalimbali) iliamua juu ya masuala na matatizo yaliyojitokeza.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka 325 mkutano wa kwanza wa Kanisa zima ukafanyika kule Nisea (Asia Ndogo).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakristo wa nchi mbalimbali walikuwa wanatofautiana katika maelezo yao juu ya tabia ya Kimungu na ya kibinadamu za Kristo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Yaani kiasi gani Yesu ni mwanadamu na kiasi gani yeye ni Mungu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kama alikuwa mwanadamu, je aliumbwa kama wanadamu wote?


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini kama anaitwa Mungu ndiye Muumba mwenyewe.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kama yeye ni Mungu - aliwezaje kuumia msalabani?


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Au ni Mungu aliyejificha tu katika umbo la mwili, kumbe hakuteswa kweli, ilikuwa kama igizo tu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Maaskofu waliokutana kule Nikea wakapatana juu ya mafundisho ya "Kanuni ya Imani ya Nisea" yanayosema "Twamwamini Bwana mmoja, Yesu Kristo, mwana pekee wa Mungu, mwana wa azali wa Baba, yu Mungu kutoka kwa Mungu, yu nuru kutoka kwa nuru, yu Mungu kweli kutoka kwa Mungu kweli, Mwana wa azali, asiyeumbwa; aliyeshuka kutoka mbinguni kwa ajili yetu wanadamu na kwa wokovu wetu; akatwaa mwili kwa uwezo wa Roho Mtakatifu katika Bikira Maria, akawa mwanadamu; akasulibiwa kwa ajili yetu zamani za Pontio Pilato; aliteswa, akazikwa, siku ya tatu akafufuka kama yanenavyo maandiko matakatifu; akapaa mbinguni, ameketi mkono wa kuume wa Baba; kutoka huko atakuja tena kwa utukufu kuwahukumu walio hai na wafu; na ufalme wake hauna mwisho."


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Maneno hayo hutumika mpaka leo katika ibada za kikristo (pamoja na "kanuni ya Imani ya Mitume").


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Baada ya Konstantino Kanisa lilikua sana.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Watu wengi walijiunga na Ukristo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Zamani ilikuwa hatari kuwa Mkristo, kumbe sasa imekuwa faida, hata watu wenye imani haba waliosita zamani wakajiunga na Kanisa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Baada ya Konstantino makaisari wenyewe walikuwa Wakristo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka 380 mambo yaligeuka kinyume cha hali ya awali: serikali ya Kaisari Theodosi I ilitangaza Ukristo wa Kikatoliki kuwa dini rasmi ya dola.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kanisa lilipewa hela na serikali.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kaisari mpya aliwekwa wakfu katika ibada kanisani.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kabla yake Armenia ilikuwa nchi ya kwanza kupokea Ukristo kama dini ya taifa (301).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ushindi huo ulifanya wengi watamani vyeo ndani ya Kanisa, kwa kuwa viliendana sasa na heshima na mali: hivyo ubora ulipungua.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwishoni serikali ilianza kufunga na kubomoa mahekalu ya Wapagani.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Asiyekuwa Mkristo alianza kupata matatizo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ilitokea mara kadhaa ya kwamba walimu wapagani walipigwa na kuuawa na umati wa Wakristo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Katika miji mbalimbali watu walianza kuwatesa hata kuwaua Wayahudi wakiwashutumu kwamba ndio waliomwua Yesu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Sisi tunaweza kushangaa jinsi hali hiyo ilivyoweza kutokea.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Yesu mwenyewe alikuwa Myahudi na mpaka msalabani alifuata taratibu za taifa la Israeli.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mtume Paulo alifundisha ya kwamba Wayahudi hawawezi kupoteza ahadi na agano la Mungu kwao hata wakimkataa Yesu Kristo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Bila shaka Yesu hakutaka watu walazimishwe kujiunga na Kanisa lake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini katika mawazo na uzoefu wa Waroma dini na serikali zilikuwa kitu kimoja.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ikiwa sasa Kaisari, wakubwa wa serikali na watu wengi walikuwa Wakristo walihisi ni kawaida kwa wote kufuata dini hiyo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kumbe Kanisa lilianza kutumiwa na wanasiasa kwa malengo yao ya kidunia.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Atanasi na mababu wengine wa Mashariki Ni huko Aleksandria ulikotokea uzushi mkuu wa historia yote ya Kanisa: padri Ario alikanusha umungu wa Yesu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mafundisho yake yalienea kote mashariki na kuungwa mkono na watawala kwa nguvu za dola.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini ni Kanisa la Misri lililompinga kwa uimara wa pekee, bila kujali dhuluma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kati ya wote, alijitokeza Atanasi wa Aleksandria anayeitwa Mkuu (Aleksandria, Misri, 295 hivi - Aleksandria, 2 Mei 373), Patriarki wa Kanisa Katoliki la madhehebu ya Misri kati ya mitaguso mikuu miwili ya kwanza: Nisea I (325) na Konstantinopoli I (383).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Maisha yote ya Atanasi yalihusika na juhudi kubwa za Kanisa kwa ajili ya kufafanua na kutetea imani sahihi juu ya Yesu na juu ya Utatu hata akaitwa mapema “nguzo ya Kanisa” (Gregori wa Nazianzo).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Pamoja na kupatwa na vurugu nyingi maishani (hasa kufukuzwa mara tano kutoka mji wake), Atanasi aliandika sana: hotuba na barua, lakini pia vitabu juu ya imani, historia, ufafanuzi wa Biblia, pamoja na maisha ya Kiroho.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kitabu chake maarufu kimojawapo kinahusu umwilisho wa Neno; humo aliandika kuwa Neno wa Mungu “alifanyika mtu ili sisi tuweze kufanywa Mungu”.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini kitabu ambacho kilienea na kuathiri zaidi maisha ya Kanisa labda ni "Maisha ya Antoni" ambacho kilieneza umonaki haraka mashariki na vilevile magharibi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mbali ya Atanasi, katika karne ya 4 na ya 5 Kanisa la Mashariki lilizaa mababu wengine bora: Basili Mkuu (Kaisarea wa Kapadokia, leo Kayseri, nchini Uturuki, takriban 329 – Kaisarea wa Kapadokia, 1 Januari 379, Gregori wa Nazianzo (Arianzo, leo Güzelyurt nchini Uturuki, 329 - Arianzo, 25 Januari 390) na Yohane Krisostomo (Antiokia wa Siria, leo Antakya, nchini Uturuki, 347 hivi - Comana Pontica, Uturuki, 14 Septemba 407).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wote walikuwa maaskofu na wote walipitia kwanza umonaki.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ndio waliofafanua kwa dhati zaidi mafumbo ya Ukristo, kuanzia lile la Utatu mtakatifu, na ndio waliobaki kielelezo kwa liturujia na uchungaji bora.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Umonaki - maisha ya pekee Watawa ni Wakristo walioamua kuishi kwa njia ya pekee.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Leo hii mashirika ya watawa ni maelfu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa kawaida kila shirika lina mkazo wake wa pekee, kama vile maisha ya kimya katika sala au huduma za upendo: hospitali, nyumba za mayatima, ufundishaji, uinjilishaji, misheni, au n.k. Hivyo mtawa anaweza kuwa na maisha ya kutotoka katika nyumba ya shirika lake au anaweza kuishi kati ya Wakristo na wasio Wakristo akiwatolea huduma zake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mara nyingi tumezoea kuwaona katika Kanisa Katoliki.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini wako vilevile kati ya Waanglikana na Walutheri, ingawa si wengi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ulaya wako hata masista Wamoravian na Wabaptisti.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mtawa amepokea katika maisha yake ushauri wa mtume Paulo (ambaye hakuoa): «Nawaambia wale wasiooa bado, Ni heri wakae kama nilivyo» 1Kor 7:8.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Yesu mwenyewe aliwahi kueleza ya kwamba watakuwepo wale watakaochagua maisha ya pekee bila familia na uzazi kwa ajili ya Ufalme wa Mungu (Mt 19:12: "Wako matowashi waliojifanya kuwa matowashi kwa ajili ya ufalme wa mbinguni»).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa jumla watawa ni kundi muhimu linalosaidia sana kazi ya kiroho katika Ukristo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wako huru kuliko wengine kujitolea katika huduma za Kanisa, kwani hawalazimiki kufikiria maendeleo ya watoto wao.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Watawa wanaweza kuishi peke yao lakini mara nyingi wanajiunga na shirika au jumuiya na kuweka nadhiri za useja mtakatifu, ufukara na utiifu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Asili ya jumuiya hizo iko Misri.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Katika karne ya 3 mateso yalizidi chini ya serikali ya Waroma Wapagani.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakristo wengine walijificha jangwani wakiogopa kulazimishwa kutoa sadaka kwa sanamu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wengine waliona jinsi familia yao ilivyouawa katika dhuluma za kidini.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wengine karibu walikata tamaa wakiona Wakristo wengine walivyokana imani kwa kuogopa mateso.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kumbe wengine hawakuona raha tena katika maisha ya kawaida, wakajitenga na dunia wakaenda porini kuishi kule maisha ya kufunga na kusali.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Watawa hao waliitwa kwa jina la Kigiriki "wamonaki" (monos= moja; monakos= anayekaa peke yake).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Walikaa jangwani katika maeneo yaliyokuwa mbali na miji na vitovu vya utawala wa Kiroma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini waliheshimiwa sana na wananchi wa kawaida.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Walitumia muda mwingi wakisali na kusoma Biblia.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Watu wakazoea kuwaendea kuomba ushauri wao katika mambo ya kiroho au maisha kwa ujumla, kuombewa katika magonjwa n.k. Wengine walizoea kupokea zawadi za wanavijiji wakaelekea maisha ya kuombaomba.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wamonaki wa kwanza walikaa kila mmoja peke yake bila kushirikiana.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Antoni wa Misri alikuwa mmojawao, naye akaona umuhimu wa kuweka utaratibu fulani kati ya wamonaki wenzake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwanafunzi wake Pakomi aliendeleza mkazo wake akawaunganisha wamonaki mahali pamoja akawapa utaratibu wa kazi na sala.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Katika utaratibu huo kila mmonaki (pia masista katika mashirika yao) hutoa ahadi au nadhiri tatu: 1.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Useja mtakatifu: atachagua maisha bila ndoa; badala yake kujiunga na shirika la wenzake kama familia ya kiroho.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ufukara: ataacha mali yake ya binafsi na hatatafuta tena utajiri wa kidunia.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Utii: atamtii mkuu wa shirika hilo aliyechaguliwa kati yao (huitwa "Abba/Abati") na kutii taratibu za ushirika wake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Utaratibu huo wa umonaki ulienea haraka: watawa wakaanza kukaa na kufanya kazi pamoja ili kujipatia mahitaji yao wenyewe.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Baadaye vituo vya wamonaki vilikuwa vitovu vya elimu ambapo sehemu ya wamonaki walisoma, kuandika (au kunakili) vitabu, kuanzisha shule n.k.  Tangu karne IV umonaki ulijitokeza magharibi pia: huko Italia, Ufaransa na Hispania kulikuwa na monasteri za kike na za kiume zilizosimamiwa na maaskofu watakatifu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kati yao wa kwanza kupitia umonaki ni Martino wa Tours (316-397).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hasa maandishi ya Yohane Kasiano (360-435) yalieneza hekima ya wamonaki wengi wa mashariki alioongea nao.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Augustino wa Hippo (354-430), babu wa Kanisa muhimu kuliko wote, baada ya kuongoka na kutembelea baadhi ya monasteri, alirudi Afrika Kaskazini aanzishe maisha ya pamoja.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwanza aliishi na walei wenzake, halafu akiwa askofu aliishi na mapadri wake, akawashirikisha utajiri wake wa akili na roho ili wafanye vizuri utume.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Katika kanuni yake, iliyotumika kwa wanawake pia, umoja uliwekwa kuwa lengo lenyewe la utawa, si jambo lake mojawapo tu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hata yeye aliathiri sana maisha ya kitawa ya magharibi kote.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Benedikto wa Nursia (480-547) ndiye aliyeunda umonaki wa magharibi kwa namna ya kudumu hasa kwa njia ya kanuni aliyoitunga polepole, kutokana na mang’amuzi yake, Kanuni ya Mwalimu asiyejulikana na mafundisho ya Bazili na mababu wengine wa jangwani.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kanuni yake iliunganisha vizuri maelekeo mawili ya umonaki wa zamani: kumtafuta Mungu kwa juhudi upwekeni na kuishi kwa umoja.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Sifa yake nyingine ni mchanganuo mzuri wa sala na kazi mbalimbali ambazo ziliokoa elimu ya zamani na kufufua uchumi wa Ulaya Magharibi baada ya makabila ya Kijerumani kuvuruga kote.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Yeye alidumisha ubaba wa Kiroho katika jumuia nzima: ndiyo maana abati ana nafasi ya pekee na ya kudumu kwa wamonaki, ambao aliwafafanua kuwa watu “wanaoishi katika monasteri na kutii kanuni moja na abati mmoja”.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwake monasteri ni shule ya utumishi wa Bwana, ambapo abati ndiye mwalimu, na kanuni ndiyo kitabu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kinyume cha watawa wazururaji wa zamani hizo za misusuko, Benedikto alidai udumifu katika monasteri.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kutokana na kila monasteri kujitegemea, Wabenedikto wakapata sura tofautitofauti bila ya kuachana na kanuni.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ushirikiano kati ya monasteri mbalimbali unategemea asili yake na mitindo yake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kati ya aina nyingine za umonaki wa magharibi inakumbukwa hasa ile ya Wakristo wa Kiselti (Ulaya visiwani).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hao hawakuwa na majimbo bali walimtegemea askofu-abati wa monasteri ya jirani na kufuata desturi za kimonaki, hasa maisha magumu ya malipizi na maungamo ya mara kwa mara.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kutoka huko wamonaki wengi walihamia Ulaya bara kama wasafiri wa Kristo na wamisionari wakieneza desturi hizo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kati yao anasifiwa hasa Kolumbani (540-615).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hatimaye wakaja kukubali kanuni ya Benedikto pamoja na desturi za Kanisa la Roma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wamonaki wengine pia walichangia sana uenezaji wa Ukristo Ulaya, k.mf. Augustino wa Canterbury (+605), aliyetumwa Uingereza na Papa Gregori I (540-604), mmonaki wa kwanza kufikia Upapa, halafu Bonifas (672-754), mtume wa Ujerumani na mfiadini.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wamisionari Wamisri katika mabara matatu Panteno wa Chuo cha Aleksandria alikwenda India kuhubiri Injili.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wamisionari wa Kanisa la Misri walianzisha Kanisa katika Sudan na Ethiopia za leo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hata sehemu mbalimbali za Ulaya zinakumbuka wamisionari kutoka Afrika waliohubiri huko Injili wakati wa Dola la Roma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Askari Wamisri katika jeshi la Roma walikaa miaka mingi Uswisi na kwingineko.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kati yao kulikuwa na Wakristo waliohubiri huko Injili kwa mara ya kwanza.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kule Ireland Wamisri waliunda monasteri mnamo mwaka 500 na kufundisha Injili.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Waireland wanafunzi wa Waafrika hao ndio wainjilisti wa Ujerumani na Uholanzi baadaye.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Augustino na mababu wengine wa Magharibi  Augustino (Thagaste, leo Souk Ahras nchini Algeria, 13 Novemba 354 – Hippo, leo Annaba, Algeria, 28 Agosti, 430) alikuwa mtawa, mwanateolojia, padri na hatimaye askofu mkuu wa Hippo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ndiye kiongozi mkuu wa Kanisa Katoliki katika Afrika Kaskazini mwanzoni mwa karne ya 5.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Katika historia yote Augustino ni kati ya watu wenye akili kubwa zaidi, iliyopenya masuala yoyote, pamoja na ubunifu wa ajabu na moyo mpana.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Aliunda upya teolojia ya mapokeo akiitia chapa yake mwenyewe.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kati ya mababu wa Kanisa, ndiye aliyetuachia maandishi mengi zaidi, kuanzia yale maarufu sana yanayoitwa "Maungamo", kwa kuwa humo miaka 397-400 aliungama sifa za Mungu na ukosefu wake mwenyewe kwa kusimulia alivyoishi hadi miaka ya kwanza baada ya kuongoka.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kila wakati ulifurahia zaidi kitu fulani katika Augustino.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Siku hizi anapendwa hasa kwa unyofu wake katika kujichunguza na kutoa siri zake, akikiri makosa yake na kuyageuza yawe sifa kwa Mungu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Uzingatifu wake wa fumbo la nafsi yake ambamo fumbo la Mungu limefichama, ni mzuri ajabu kiasi cha kubaki hata leo kilele cha kujitafiti kiroho.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Aliandika: “Usiende nje, rudi ndani mwako; ukweli unakaa katika utu wa ndani; na ukiona umbile lako ni geugeu, panda juu yako.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini kumbuka, unapopanda juu yako, unapanda juu ya roho inayofikiri.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Basi, ufikie pale mwanga wa akili unapowaka”.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Tena: “Naona ni lazima wanadamu warudishiwe tumaini la kupata ukweli”.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Posidi, mtu wa kwanza kuandika habari za maisha ya Augustino (kwa Kilatini, “Vita Augustini”), alisema “waamini wanamkuta daima hai” katika vitabu vyake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kweli havionyeshi imepita miaka 1600 tangu viandikwe: humo anaonekana kama rafiki yetu wa wakati huu anayesema nasi kwa imani isiyozeeka.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Augustino mwenyewe aliviorodhesha 1,030, ambavyo si vyote.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kazi yake kubwa haikuwa kuandika maelezo juu ya vitabu na maneno ya Biblia yenyewe alivyofanya Origene, bali kuingiza Biblia katika mazingira ya kiroho, ya kijamii na ya kisiasa ya wakati wake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hapo, akitegemea mamlaka ya imani inayodhihirishwa na Biblia, maandiko ya Kimungu yasiyoweza kukosea yakisomwa katika mapokeo ya Kanisa lililoorodhesha vitabu vinavyoiunda, aliuliza maswali na kutoa majibu yaliyo muhimu mpaka leo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Akilinganisha imani na akili, Augustino alichunguza hasa fumbo la Mungu (Ukweli mkuu na Upendo wa milele, unaohitajiwa na roho ili kupata amani) na la binadamu (ambaye ni sura na mfano wa Mungu).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Huyo katika roho yake isiyokufa, bado ana uwezo wa kuinuka hadi kwa Mungu, ingawa uwezo huo umeharibiwa na dhambi na unahitaji kabisa kurekebishwa na neema.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Teolojia yake kuhusu Utatu inaendeleza ile ya mapokeo na kuathiri Kanisa lote la Magharibi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Augustino anaweka wazi kuwa Nafsi tatu ni sawa lakini hazichanganyikani; tena anajaribu kuufafanua Utatu kwa kutumia saikolojia (mfano wa kumbukumbu, akili na utashi).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kitabu muhimu zaidi kuhusu Utatu (kwa Kilatini kinaitwa “De Trinitate”) alikiandika miaka 399-420.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kilichukua muda mrefu kwa kuwa alisimamisha uandishi wake miaka minane “kwa sababu ni kigumu mno na nadhani wachache tu wanaweza kukielewa; basi kuna haraka zaidi ya kuwa na vitabu vingine tunavyotumaini vitafaidisha wengi”.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hivyo alielekeza nguvu zake kutunga vitabu vya katekesi kwa wasio na elimu (hasa “De Catechizandis Rudibus”).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Akijibu hoja za Wadonati, ambao walitaka Kanisa la Kiafrika na kuchukia mambo ya Kilatini, alikubali kurahisisha lugha hata kufanya makosa ya kisarufi kusudi wamuelewe zaidi akifafanua umoja wa Kanisa ulivyo muhimu kwa mahusiano na Mungu na kwa amani duniani.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hasa hotuba zake, zilizoandikwa na wengine wakati alipokuwa anazitoa kwa watu akiongea nao kirahisi, zimechangia kueneza ujumbe wake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Tunazo bado karibu 600, lakini zilikuwa zaidi ya 3,000.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Pia alifafanua upya imani kuhusu umwilisho wa Mwana wa Mungu, akiwahi kutumia misamiati iliyokuja kupitishwa na Mtaguso wa Kalsedonia (451): uwepo wa hali mbili (ya Kimungu na ya kibinadamu) katika nafsi moja.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lengo la umwilisho lilikuwa wokovu wa watu, hivyo hakuna anayeweza kuokoka bila Kristo aliyejitoa sadaka kwa Baba, “akitakasa, akifuta na kutangua makosa yote ya binadamu, akiwakomboa kutoka mamlaka ya shetani”.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mbali ya Augustino, Kanisa la Magharibi katika karne ya 4 hadi ya 6 lilizaa mababu wa Kanisa wengine walioathiri moja kwa moja imani, maadili, liturujia na uchungaji: kwanza askofu Ambrosi (Trier, leo nchini Ujerumani, 340 hivi - Milano, Italia, 4 Aprili 397), ambaye ndiye aliyembatiza Augustino, halafu padri Jeromu (Strido, leo nchini Korasya 347 - Bethlehemu, Israeli, 420) na Papa Gregori I (Roma, Italia, 540 hivi – Roma, 12 Machi 604) .


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mafarakano ya mataifa mazima na umoja wa Kanisa Katika karne ya 4 dola kubwa la Roma lilianza kupata matatizo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Makabila kutoka Ulaya kaskazini yalianza kuhamia kusini.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hali ya hewa kule ilibadilika: watu wakakosa chakula cha kutosha.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hiyo ilisababisha kipindi kirefu cha vita na vurugu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Waliohama wakawasukuma majirani wao walioanza kuhamahama vilevile.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Matembezi hayo yalifika kwenye mipaka ya Dola la Roma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Waroma walishindwa kuwazuia kutokana na uzazi wao kupungua na polepole mataifa yale yasiyostaarabika yakaingia katika eneo la dola na kutwaa mikoa mbalimbali.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Waroma wakatumia hela nyingi sana kwa ajili ya jeshi lao lakini bila kufanikiwa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka 395 Kaisari akagawa dola la Roma katika sehemu mbili, yaani Magharibi (makao makuu Roma) na Mashariki (makao makuu Bizanti).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mpaka wa katikati ulifuata tofauti ya utamaduni kati ya maeneo yaliyotumia zaidi lugha ya Kigiriki na maeneo yaliyotumia zaidi Kilatini.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ugawaji huo ulikuwa na kusudi la kurahisisha utawala na utetezi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini mwaka 410 makabila yasiyostaarabika yaliteka na kuharibu mji wa Roma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka 476 Kaisari wa mwisho wa Magharibi aliuawa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Makabila ya Kijerumaniki yalichukua utawala katika sehemu zote za Ulaya mpaka Afrika Kaskazini.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Dola la Roma la Magharibi likagawanywa katika nchi nyingi ndogondogo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kila sehemu makabila toka Kaskazini yalitawala kama tabaka dogo la juu wakiwategemea wenyeji kuendelea kuzalisha mali na wenyewe kupokea kodi zao.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini utaratibu, mawasiliano na usalama viliharibika kabisa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Uchumi na utamaduni vilirudi nyuma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Umoja wa kisiasa uliharibika, badala yake yalitokea maeneo mengi madogo ya kikabila.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ulaya Magharibi ilibaki na chombo kimoja tu chenye umoja uliovuka mipaka: Kanisa Katoliki chini ya uongozi wa Askofu wa Roma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ndiye aliyetunza urithi wa jina kubwa la Roma akiheshimiwa pia kama mwandamizi wa Mtume Petro.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Yeye kama mchungaji mkuu alilazimika kuwajibika ili kuokoa jahazi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ndivyo walivyofanya hasa Papa Leo I na Papa Gregori I. Wafaranki, kabila kubwa la Kigermanik waliwahi kujiunga na Kanisa Katoliki wakawa msaada mkubwa kwa Mapapa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Isipokuwa, kwa kuwaachia watawale Italia ya Kati, walisababisha Papa aanze kuwa kama mfalme wa dunia hii, jambo lililoathiri sana majukumu yake ya kiroho hadi mwaka 1870.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa sababu elimu ilishuka chini popote Ulaya Magharibi, ni ndani ya Kanisa tu kwamba mapadri na wamonaki wakaendelea kusoma na kutunza elimu ya kale.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa juhudi za wamonaki Wabenedikto na wengineo, ustaarabu wa kale uliokolewa katika vitabu vyake na uinjilishaji uliendelea katika Ulaya ya Kati.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ni kwamba watu kutoka Ulaya kaskazini hawakuwa wasomi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hivyo watawala wao walitegemea watu wa Kanisa wakitaka kuandika au kusomewa barua au mikataba.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Polepole watawala wapya pamoja na makabila yao wakapokea Ukristo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Walifundishwa kwamba mfalme hupewa madaraka yake na Mungu, hivi anapaswa kufuata shauri la Kanisa ambalo linatangaza mapenzi ya Mungu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kutokana na hali hiyo ya kiutamaduni na ya kiroho Kanisa lilikuwa na athari kubwa sana.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Utamaduni na utaratibu wa kale viliendelea katika sehemu ya mashariki ya dola.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mtawala wa Bizanti akaendelea kutumia cheo cha Kaisari wa Roma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Taratibu za siasa, serikali na uchumi ziliendelea.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Makaisari wengine wa Mashariki walijaribu kutawala tena eneo lote la zamani hata upande wa magharibi lakini ilishindikana.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kanisa huko liliendelea kuwa dini rasmi ya serikali.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa sababu serikali ilikuwa yenye nguvu zaidi, Kanisa lilikuwa chini yake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kaisari alikuwa mlezi mkuu wa kanisa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ndiye aliyemthibitisha Askofu Mkuu wa Bizanti na maaskofu wa dayosisi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa sababu ya matatizo ya ndani ya dola la Roma la Mashariki (= Bizanti) mafarakano yalitokea katika nchi za Misri na Siria zilizokuwa chini ya Kaisari wa Bizanti.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Katika nchi hizo, baada ya mtaguso wa Kalsedonia (451), sehemu kubwa ya Wakristo walijitenga na kuendelea kama Kanisa la kitaifa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kanisa la Misri lilifuatwa na Kanisa la Nubia na la Ethiopia.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa namna hiyo makanisa hayo ya kale ya Afrika yameendelea hadi leo kwa namna ya pekee.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ilitokea vilevile kwa Kanisa la Siria, la Armenia n.k. Hawakuwa tena waamini binafsi walioshika msimamo tofauti na ule rasmi, bali Wakristo karibu wote wa nchi fulani chini ya maaskofu wao waliojitenga na umoja wa Kanisa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kabla ya hapo, kufuatana na mtaguso wa Efeso (431), Wakristo wa nje ya Dola la Roma upande wa mashariki (Mesopotamia, Uajemi n.k.) walikuwa wameshajitenga na kuendeleza maisha ya Kikristo chini ya dhuluma za Dola la Uajemi, huku wakieneza habari njema mbali zaidi na zaidi, hadi China na Indonesia.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kumbe Kanisa Katoliki liliendelea tofautitofauti katika sehemu hizo za mashariki na magharibi za Dola la Roma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakristo wa Magharibi (nchi za Ulaya magharibi pamoja na Afrika kaskazini) wakafuata uongozi wa Papa yaani Askofu wa Roma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kanisani walitumia lugha ya Kilatini.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakristo wa Mashariki wakafuata maaskofu wao waliokuwa chini ya serikali ya Kaisari wa Bizanti.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kama lugha walitumia Kigiriki.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Pamoja na magomvi katika uenezaji wa Ukristo kwenye maeneo ya Ulaya yaliyokuwa bado ya Kipagani (hasa kati ya Waslavi), tofauti hizo zilisababisha desturi na mawazo yaliyozidi kutofautiana.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ziliweka msingi wa kutokea kwa madhehebu mawili makubwa yanayoendelea mpaka leo yaani Kanisa Katoliki la Kiroma (magharibi) na Kanisa la Kiorthodoksi (mashariki).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Baada ya mafarakano ya muda (hasa la miaka 863-867 kuhusu upatriarki wa Fosyo), mwaka 1054 wajumbe wa Askofu wa Roma walimtembelea Askofu Mkuu wa Bizanti.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Walianza kupingana vikali na mwishoni wakalaaniana.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Tangu mwaka ule farakano lilikuwa rasmi kati ya Ukristo wa Magharibi na Waorthodoksi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ilichukua miaka mingi kushinda laana hizo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka 1967 Papa Paulo VI wa Roma alimtembelea Askofu Athenagoras wa Bizanti (leo: Istanbul) wakapatana tena na kusameheana makosa ya zamani.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Uelewano umeanza kujengwa pia kati ya makanisa yaliyofarakana zamani na Bizanti kama vile Wakopti na Wasiria.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Uenezi wa Uislamu ulivyorudisha nyuma Ukristo na umisionari wake  Mwaka 622 B.K. Mwarabu kwa jina Muhammad alikimbia mji wa Maka.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakazi wa Maka walikuwa wamemkasirikia Muhamad.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa miaka 12 aliwahi kuhubiri juu ya ufunuo aliodai ameupokea kutoka kwa malaika wa Mungu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Alipinga desturi na maadili ya watu wa mji wake.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Akatangaza "Uislamu" yaani imani katika Mungu mmoja aliyetoa amri zake kwa wanadamu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kumbe viongozi wa Maka waliona anaharibu dini ya asili ya kuabudu sanamu za miungu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Makabila ya Waarabu walikuja kila mwaka kuabudu sanamu za Maka katika jengo la Kaaba.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakati wa ziara hizo biashara ya Maka ilistawi vizuri sana.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Muhammad alionekana anaweza kuwazibia viongozi hao riziki wakakasirika wakajaribu kumwua lakini akakimbia.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Akisafiri pamoja na marafiki wachache akaelekea mji wa Jathrib (leo Madina).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Pale alipokewa vizuri, na wenyeji wakamwamini.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Habari zake zikaenea haraka pande zote za Uarabuni.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Makabila mbalimbali ya Waarabu walimwunga mkono.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Akawa kiongozi wao kidini, kijeshi na kisiasa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka 630 akawashinda watu wa Maka kivita lakini alionyesha busara kwa kuwahurumia mradi wajiunge na Uislamu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Alipokufa mwaka 632 B.K. karibu Waarabu wote waliunganishwa chini ya bendera ya imani mpya ya Uislamu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Katika jina la Mungu (kwa Kiarabu: Allah) wafuasi wake wakashambulia maeneo jirani ya Waroma wa Bizanti na ya Waajemi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Dunia nzima ilishangaa kusikia habari ya kwamba Waarabu kutoka jangwani walifaulu kuwashinda wanajeshi hodari wa Kiroma na wa Kiajemi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini katika miaka iliyotangulia dola hizo mbili kubwa ziliwahi kupigana vita virefu na vikali.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wananchi wote na wanajeshi wao walichoka.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Uchumi ulidhoofika baada ya miaka 20 ya vita.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Tena wenyeji wa Misri na Shamu (Siria) walisikitikia utawala wa Kaisari wa Bizanti.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Walidai tangu muda mrefu uhuru wa kitaifa lakini wakagandamizwa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Waarabu walikutana na maadui waliokosa nguvu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hivyo uenezaji wao ulikuwa wa haraka sana.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka 636 Waarabu wakawashinda Waroma wa Bizanti kule Shamu wakateka Dameski na Yerusalemu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka uleule wakawashinda Waajemi kule Mesopotamia (Iraq).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka 639 wakaingia Misri na kuteka Aleksandria miaka mitatu baadaye.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka 642 waliteka sehemu kubwa ya Uajemi wenyewe.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Miaka 670/696 waliteka mkoa wa "Afrika" ya Kiroma pamoja na Karthago (Tunisia ya leo).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka 711 wakavuka mlangobahari na kuingia Hispania (Ulaya Kusini).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Walifika mpaka Ufaransa wakarudishwa na wenyeji mwaka 732 lakini walitawala sehemu za Hispania kwa karne saba zilizofuata.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Walishindwa kuteka Bizanti yenyewe iliyoendelea kutawala Asia Ndogo lakini wakaenea Asia ya Kati.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwaka 751 walipigana na jeshi la China.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Na kule Mashariki wakasimama ana kwa ana mbele ya wanajeshi wa Wahindi na Wachina.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Miaka mia moja baada ya kifo cha Muhamad sehemu kubwa ya dunia kati ya Moroko na Bonde la Indus ilikuwa chini ya bendera ya Uislamu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Utawala wa Kiislamu ulifikia nchi hizo kwa njia ya vita.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mwanzoni walikuwa Waarabu kadhaa tu: walichukua madaraka ya serikali kuu na kujenga makambi ya kijeshi katika kila nchi.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Vijana wa Kiarabu walifuata baba zao wakiitikia wito wa dini uliokuja pamoja na nafasi ya kupata maisha nafuu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Walifundishwa kwamba ikiwa watakufa vitani watapokewa na Mungu kama mashahidi wa imani na kuingia Paradiso moja kwa moja.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini wasipokufa vitani watakuwa matajiri wakitawala nchi mpya na kupokea kodi za wenyeji wasio Waislamu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Imani ya aina hii iliwapa nguvu kweli na iliendelea kuvuta Waarabu wengi kutoka kwao kuhamia Afrika Kaskazini na Asia ya Kati.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Chini ya utawala wa Waarabu Waislamu, wenyeji waliruhusiwa kuendelea na desturi zao lakini hawakuwa na haki zote za uraia.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wasio Waislamu walitozwa kodi kubwa ya pekee.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mahakamani hawakuweza kushuhudia dhidi ya Mwislamu, walilazimishwa kuvaa nguo za pekee tofauti na Waislamu, walikataliwa kupanda farasi, kujenga makanisa mapya, au kutumia kengele makanisani.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Waislamu walipata kipaumbele katika mambo yote.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hivyo polepole wenyeji walianza kutumia lugha ya Kiarabu pamoja na kujiunga na Uislamu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Bila shaka wazazi wengine walitumaini kuwasaidia watoto wao wapate maendeleo maishani wakifuata dini ya watawala.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Masharti ya kujiunga na Uislamu yalikuwa rahisi sana.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hakuna mafundisho magumu, mwanzoni inatosha kutamka "shahada" ya Kiislamu ambayo ni fupi sana: As-haddu inna la ilaha ila allah, wa Muhamad rasul ullah.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

(Nakiri ya kwamba Mungu ndiye mmoja tu, na Mohamad ni mtume wa Mungu).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini baadaye haikuwezekana kurudi katika Ukristo maana sheria ya Kiislamu iliruhusu Mkristo kugeuka Mwislamu lakini ilikataza kwa adhabu ya kifo Mwislamu asitoke katika imani hiyo na kufuata dini nyingine.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kwa kawaida Wakristo hawakulazimishwa kuacha imani yao.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Viongozi wa Waarabu washindi walifanya mikataba na maaskofu wa Kikristo katika maeneo waliyoyateka.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakristo waliahidiwa ulinzi wa makanisa yao wakiambiwa wanaweza kuendelea na mila na desturi walivyozoea.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini vipindi vya kulazimisha vilitokea tena na tena, hasa baada ya mataifa mapya kuwa Waislamu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Waarabu wenyewe walionyesha ustahimilivu zaidi kwa wenye imani nyingine (Wakristo, Wayahudi, Wafuasi wa dini ya Uajemi n.k.).


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini Waturuki, Waajemi na Wamongolia baada ya kuwa Waislamu walikuwa wakali.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hasa vipindi vya vita kati ya Wakristo kutoka Ulaya na Waarabu viliongeza uchungu kwa Wakristo waliokuwa chini ya utawala wa Kiarabu.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Katika vipindi hivyo Wakristo chini ya Waislamu waliweza kuangaliwa kama wasaliti na kuteswa, makanisa yao kubomolewa au kugeuzwa misikiti, n.k. Pamoja na Wakristo wengi kugeuka Waislamu, umisionari kwa mataifa mengine ya Afrika na Asia ulizuiwa na dola la Kiislamu lililozunguka karibu pande zote nchi za Kikristo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Athari nyingine ya Uislamu katika historia ya Kanisa, hasa la Mashariki, ilikuwa dharau kwa sanamu na picha takatifu zilizoenea tangu karne za kwanza BK.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ni kwamba, kisha kupigwa vitani na Waislamu mara kadhaa, kwenye miaka ya 720 Kaisari Leo III wa Bizanti alizikataza hizo na kuagiza zilizokuwepo ziteketezwe.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lengo lake lilikuwa kupunguza uadui wa Waislamu dhidi ya Wakristo na dola la Roma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Lakini waamini wengi wa dola lake walipinga uamuzi huo, wakiungwa mkono na Papa Gregori III.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Hatimaye Mtaguso wa pili wa Nisea (787) ulitetea na kupitisha uhalali wa picha hizo katika Ukristo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kanisa lilivyoendelea hasa Ulaya Tangu kuja kwa Uislamu uenezaji wa Injili katika Afrika ulikwama na kurudi nyuma.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kusini mwa Sahara ilifika kupitia Nubia lakini baada ya Nubia kuwa ndani ya eneo la Kiislamu athari hii haikuendelea.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kumbe uenezi wa Ukristo katika kipindi kile ulipatikana Ulaya na Asia.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Kule Ulaya makabila mengi yaliendelea kupokea Ukristo.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakati mwingine watu walivutwa na mahubiri kuacha Upagani na kubatizwa.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Mara nyingi waliona ya kwamba miungu ya kikabila haina msaada tena katika mazingira iliyobadilika.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Waliweza kuvutwa na mfano bora wa wamonaki walioishi kati yao, au kushangazwa na elimu au maendeleo yao.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakati mwingine wafalme waliamua kuwa Wakristo kwa sababu za kiroho au za kisiasa wakabatizwa pamoja na kabila au taifa zima.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Katika mawazo ya Wazungu wa kale dini haikuwa jambo la mtu binafsi bali jambo la kijamii.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Wakati mwingine washindi wa vita waliamua kuwabatiza maadui ili kujenga uhusiano wa kiroho nao.


Question: Nani alianzisha dini ya Kiyahudi?

Historia ya Kanisa

Ndiyo sababu ya ubatizo wa mabavu ulioweza kutokea katika nchi kadhaa.