Question: Je,Diamond Platnumz alizaliwa lini?

Diamond Platnumz

Diamond anasemekana kuwa mwanamuziki tajiri zaidi katika "Afrika Mashariki". mwanamuziki wa pili baada ya Youssou Ndour wa Senegal kumiliki TV na kituo cha Radio katika "Afrika" Ana watoto wawili pamoja na mke wake wa zamani, mwanamke wa biashara Zari Hassan wa Afrika Kusini.


Question: Je,Diamond Platnumz alizaliwa lini?

Diamond Platnumz

Tuzo na uteuzi Orodha hii haijakamilika; unaweza kusaidia kwa kuipanua.


Question: Je,Diamond Platnumz alizaliwa lini?

Diamond Platnumz

Mnamo tarehe 3 Mei 2014, Diamond Platnumz aliweka rekodi mpya kwenye Tuzo za Muziki Tanzania kwa kushinda tuzo 7, ikiwa ni pamoja na Mwandishi wa Kiume Mzuri, Msanii Bora wa Kiume, Mwandishi wa Maneno Bora na Msajili Bora wa Kiume wa Mwaka.


Question: Je,Diamond Platnumz alizaliwa lini?

Diamond Platnumz

Rekodi ya awali iliwekwa na 20%, msanii wa kurekodi ambaye alitembea mbali na tuzo 5 katika Tuzo za Muziki Tanzania Tanzania ambapo almasi alitoka mikono machache.


Question: Je,Diamond Platnumz alizaliwa lini?

Diamond Platnumz

Kwa kufikia mafanikio, Diamond ilifanya rekodi ya kushinda tuzo 3 katika tuzo za muziki za Tanzania.


Question: Je,Diamond Platnumz alizaliwa lini?

Diamond Platnumz

WatsUp TV Africa Video za Tuzo za Muziki              MwakaMteule / kaziTuzoMatokeoRef2016KidogoVideo ya Afrika ya MwakaAlishinda[7]2016KidogoVideo bora ya Afrika ya ComboAlishinda[8]2016KidogoUtendaji Bora wa AfrikaAlichaguliwa[9]2016KidogoVideo Bora ya Kiume ya AfrikaAlishinda[10]2016KidogoVideo Bora ya Afrika MasharikiAlichaguliwa[11] Diskografia Diamond ametoa albamu rasmi ilitoka tarehe 14-Machi-2018.


Question: Je,Diamond Platnumz alizaliwa lini?

Diamond Platnumz

Japo mnamo mwaka 2012 alitoka albamu isiyo rasmi ya "Nitarejea".


Question: Je,Diamond Platnumz alizaliwa lini?

Diamond Platnumz

A Boy From Tandale   Jamii:Waliozaliwa 1989 Jamii:Watu kutoka Dar es Salaam Jamii:Wanamuziki wa Tanzania Jamii:Watu walio hai


Question: Gitobu Imanyara alizaliwa katika kaunti gani?

Jimbo la Uchaguzi la Imenti ya Kati

Jimbo la Uchaguzi la Imenti ya Kati ni moja kati ya Majimbo 210 ya Uchaguzi nchini Kenya.


Question: Gitobu Imanyara alizaliwa katika kaunti gani?

Jimbo la Uchaguzi la Imenti ya Kati

JImbo hili linapatikana katika Wilaya ya Marsabit mkoani Mashariki miongoni mwa majimbo matatu katika wilaya hiyo.


Question: Gitobu Imanyara alizaliwa katika kaunti gani?

Jimbo la Uchaguzi la Imenti ya Kati

Lina wodi nane, zote zikiwachagua madiwani kwa baraza la utawala wa mitaa la Meru Central County.


Question: Gitobu Imanyara alizaliwa katika kaunti gani?

Jimbo la Uchaguzi la Imenti ya Kati

Kenya This article is part of a series on the politics and government of Kenya National Government Constitution History Human rights Executive President (list) Uhuru Kenyatta Deputy President William Ruto Cabinet Attorney General Githu Muigai Director of Public Prosecutions Keriako Tobiko Legislature National Assembly Speaker: Justin Muturi List of members Constituencies Senate Speaker: Kenneth Lusaka List of members Judiciary Chief Justice David Maraga Deputy Chief Justice Philomena Mbete Mwilu Supreme Court Court of Appeal High Court Subordinate courts Magistrates Courts Kadhi Courts Courts Martial Tribunals Judicial Service Commission Administrative divisions Counties Sub-Counties Constituencies CommissionsOffices Electoral and Boundaries Ethics and Anti-Corruption  National Human Rights and Equality National Commission on Human Rights Administrative Justice  National Land Commission Revenue Allocation Salaries and Remuneration  Service Commissions Judicial National Police  Parliamentary Public Teachers  Offices Auditor-General Controller of Budget  Recent elections General: 200220072013 Local: 200220072013 Political parties The National Alliance United Republican Party Orange Democratic Movement Wiper Democratic Movement Party of National Unity Kenya African National Union Kenya National Congress  Foreign relations Ministry of Foreign Affairs Minister: Monica Juma  Diplomatic missions of / in Kenya  Passport Visa requirements Visa policy Economic schemes Vision 2030 Kenya Economic Stimulus Program   Kenyaportal  Other countries Atlas vt Historia Jimbo hili lilibuniwa wakati wa Uchaguzi Mkuu wa 1988.


Question: Gitobu Imanyara alizaliwa katika kaunti gani?

Jimbo la Uchaguzi la Imenti ya Kati

Wabunge  Wodi  Tazama Pia Maeneo bunge ya Kenya Uchaguzi Mkuu wa Kenya, 1992 Uchaguzi Mkuu wa Kenya, 1997 Uchaguzi Mkuu wa Kenya, 2002 Virejeleo    Jamii:Wilaya ya Marsabit Jamii:Majimbo ya Uchaguzi ya Mkoa wa Mashariki (Kenya)


Question: Jennifer J. Kayombo anasoma chuo kikuu gani?

Jennifer J. Kayombo

Jennifer J. Kayombo ni binti mwenye umri wa miaka 21, anasoma chuo kikuu akichukua masomo ya stashahada ya mipango ya miradi, usimamizi na maendeleo ya jamii, pia ni kiongozi wa vijana, mwanaharakati wa mambo ya wanawake; kwa sasa amethibitishwa na Umoja wa mataifa kama balozi kijana katika malengo endelevu.


Question: Jennifer J. Kayombo anasoma chuo kikuu gani?

Jennifer J. Kayombo

Harakati Alianza safari ya harakati akiwa bado yuko shule ya sekondari, kwa kujitolea katika tasisi isiyo ya kiserikali iitwayo Railegh Tanzania na Fema Klabu kama mwenye kiti waklabu hiyo nabadae alikuwa alikuwa mwanachama wa Fema National Youth Advisory Board (YAB).


Question: Jennifer J. Kayombo anasoma chuo kikuu gani?

Jennifer J. Kayombo

Katika harakati za uelezi wa mambo ya Afya ya uzazi na Haki amekuwa akisaidia katika majukumu ya Fema amesaidia katikakutengeza jarida la Fema  la mwaka 2016.


Question: Jennifer J. Kayombo anasoma chuo kikuu gani?

Jennifer J. Kayombo

Amekuwa akifanya harakati katika uelekezi wa mambo ya Afya ya Uzazi na Haki na masuala ya kijinsia, kwa miaka mitatu sasa amekuwa akifanya kazi ya kujitolea katika UNFPA’s Youth Advisory Panel (YAP) na Afri-Yan kama katibu na Afisa Miradi , ni mtetezi mdogo wa mambo ya ya Afya ya uzazi na haki pia mambo ya masula ya kijinsia katika Femina 2017 Nguvu Ya Binti kwenye kipindi ki nachorushwa kwenye televisheni.


Question: Jennifer J. Kayombo anasoma chuo kikuu gani?

Jennifer J. Kayombo

Jennifer Kayombo anaamini kwamba kumwezeshe mwanamke katika Nyanja za fursa na rasimali kutamsaidia kumpatia nguvu chanya katika kuubadili ulimwengu.


Question: Jennifer J. Kayombo anasoma chuo kikuu gani?

Jennifer J. Kayombo

Mikutano Katika umri wake huohuo mdogo, Jennifer amehudhuria mafunzo, warsha na mikutano mikubwa inayohusu mambo ya afya ya uzazi na haki katika nyanja za kimataifa, na amekuwa akipanga na kusaidia mipango ya ratiba mbalimbali na shughuli ambazo zilikuwa kama anzilishi katika kutoa uelekezi wa mambo ya elimu ya afya ya uzazi na haki ndani ya Tanzania.


Question: Jennifer J. Kayombo anasoma chuo kikuu gani?

Jennifer J. Kayombo

Mwezi wa Septemba,2018 alipata nafasi yakuchaguliwa kama mmojawapo wa vijana watakuwepo kwenye jumuiya ya kukutana ya vijana,2018 ili kupata sauti za vijana wakichangia mada na kusikika katika ukumbi ujulikanao kwa jina la ukumbi wa nguvu wa huko mjini Brussels.Vijana wengine waliopata nafasi kama hiyo walitoka nchi za Pakistani,Nepal,Ethiopia,Uganda na Kenya.[1]


Question: Jennifer J. Kayombo anasoma chuo kikuu gani?

Jennifer J. Kayombo

Marejeo   Jamii:Wanawake wa Tanzania Jamii:Wanaharakati wa Tanzania jamii:Wiki Loves Women Tanzania


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ugonjwa sugu wa njia za pumzi zilizofungana (unaojulikana pia kama Ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana, ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana, ugonjwa sugu wa njia za pumzi zilizofungana na ugonjwa sugu wa njia za pumzi zilizofunana pamoja na majina mengine), ni aina ya ugonjwa wa mapafu yaliyofungana unaodhihirika kwa hali duni na sugu ya upitaji wa pumzi.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hali hii kwa kawaida huendelea kuwa mbaya zaidi baada ya muda.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Dalili zake kuu ni kupungukiwa na pumzi, kukohoa, na kutoa makohozi.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Watu wengi walio na bronkitisi sugu wana ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana.[2]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Uvutaji tumbaku ndio kisababishi kikuu cha ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana, pamoja na vipengele vingine kama vile uchafuzi wa hewa huku jenetikia ikichangia kwa kiwango kidogo.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Katika nchi zinazoendelea, chanzo kikuu cha uchafuzi wa hewa ni kupikia au kuwasha moto mahali pasipo hewa ya kutosha.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Mazingira ya muda mrefu wa miwasho hii husababisha mwitikio wa inflamesheni kwenye mapafu, hivyo kupelekea njia za pumzi kuwa nyembamba na kuharibika kwa tishu za mapafu, hali iitwayo emfisema.[4]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Utambuzi huo ni kwa msingi wa hali duni ya kupita kwa pumzi kama ilivyopimwa kwa kipimo cha utendakazi wa mapafu.[5]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana unaweza kuzuiliwa kwa kupunguza uhatarisho wa visababishi vinavyojulikana.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hii hujumuisha juhudi za kupunguza viwango vya uvutaji na kuboresha hali ya hewa ya ndani na nje ya majengo.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Mbinu za matibabu ya ugonjwa huu ni kuacha uvutaji, chanjo, urekebeshaji mapafu, na mara nyingi vipanua bronkasi vya kupumuliwa na steroidi.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kinyume na pumu, hali ya upitaji wa pumzi haiboreshwi sana na matibabu.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Baadhi ya watu wanaweza kunufaika na matibabu ya oksijeni ya muda mrefu au kupandikiza mapafu.[4]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kwa watu walio na vipindi vya kuzidi kwa ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana, ongezeko la utumiaji dawa na kulazwa hospitalini kunaweza kuhitajika.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Duniani kote, ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana huathiri watu milioni 329 au takriban asilimia 5 ya idadi yote ya watu.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Mwaka 2011, ugonjwa huo ulikadiriwa kuwa kisababishi kikuu cha nne cha vifo, ukiwaua zaidi ya watu milioni 3.[6]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Idadi ya vifo imetabiriwa kuongezeka kutokana na viwango vya juu vya uvutaji na idadi ya watu wanaozeeka katika nchi nyingi.[7]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ugonjwa huu ulisababisha hasara ya kiuchumi iliyokadiriwa kuwa dola trilioni 2.1mwaka 2010.[8]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ishara na dalili  Dalili kuu za ugonjwa huu ni makohozi, ugumu wa kupumua na kutoa kikohozi.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Dalili hizi huwepo kwa muda mrefu[2] na huzidi jinsi muda unavyopita.[4]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Haijabainika iwapo kuna aina mbalimbali za ugonjwa huu.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Huku ugonjwa huu ukiainishwa katika emfisema na bronkitisi sugu, emfisema ni kielelezo tu cha mabadiliko ya mapafu wala si ugonjwa bayana, nayo bronkitisi sugu ni kielelezo cha dalili tu zinazoweza kutokea au kutotokea pamoja na ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kikohozi Kwa kawaida, kikohozi sugu ndiyo dalili ya kwanza kutokea.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Inapokuwepo kwa zaidi ya miezi mitatu kwa mwaka kwa zaidi ya miaka miwili ikiandamana na utoaji wa kikohozi na bila kisababishi kingine, basi hali hii itatambulika kama bronkitisi sugu.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hali hii inaweza kutokea kabla  ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana kutokea kabisa.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kiasi cha makohozi yanayotolewa kinaweza kubadilika baada ya saa hadi siku kadhaa.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Katika visa vingine, kikohozi kinaweza kutokuwepo au kitokee mara nadra, na kinaweza kutokuwa na makohozi.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Watu wengine walio na ugonjwa huu hudhani dalili hizi ni "kikohozi cha mvutaji".


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Makohozi yanaweza kumezwa au kutemwa kulingana na jamii na tamaduni.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kukohoa sana kunaweza kusababisha kuvunjika mbavu au kupoteza fahamu kwa muda mfupa.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Watu walio na ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana mara nyingi huwa na historia ya "mafua" yanayodumu kwa muda mrefu.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ugumu wa kupumua Ugumu wa kupumua mara nyingi ndiyo dalili inayowatatiza watu zaidi.[10]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kwa kawaida watu hueleza tatizo hili kwa kusema: "kupumua kwangu kunahitaji juhudi kuu," "Najihisi nimekosa pumzi," au " sipati pumzi za kutosha".[11]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hata hivyo, maneno tofauti yanaweza kutumika katika mila tofauti.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kwa kawaida, ugumu wa kupumua huzidi mtu anapojaribu kupumua kwa nguvu, baada ya hali hii kudumu kwa muda mrefu, na huzidi baada ya muda.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Katika awamu za baadaye, ugumu wa kupumua hutokea wakati wa kupumzika na unaweza kuwepo kila wakati.[12][13] Ugumu wa kupumua ni chanzo cha wasiwasi na hali duni ya maisha kwa watu walio na ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Watu wengi walio na ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana ulioendelea hupumua kupitia midomo iliyofunguka kidogo na hatua hii inaweza kuboresha kupumua katika baadhi ya watu.[14][15] Vipengele vingine Katika ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana, inaweza kuchukua muda mrefu zaidi kutoa pumzi kuliko kuivuta.[16]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kubanwa kifua kunaweza kutokea[9] ingawa hakutokei sana na kunaweza kusababishwa na tatizo lingine.[10]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Watu walio na njia za pumzi zilizofungana wanaweza kuwa na kukorota au sauti ndogo pumzi inapoingia mapafuni, wanapochunguzwa kwa stethoskopu.[16]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kifua cha duara ni dalili bayana ya ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana lakini huwa nadra.[16]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hali ya kiweko chenye miguu mitatuinaweza kutokea ugonjwa unapozidi.[2]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ugonjwa huu ukizidi husababishashinikizo kwenye ateri za mapafu, ambayo hushinikiza ventrikali ya kulia ya moyo.[4][17][18] Hali hii huitwa ugonjwa wa moyo na mapafu, na husababisha dalili za kufura miguu[9] na kufura kwa mishipa ya shingo.[4]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana hutokea zaidi kuliko ugonjwa mwingine wowote wa mapafu kama kisababishi cha ugonjwa wa moyo na mapafu.[17]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ugonjwa wa moyo na mapafu umekuwa nadra tangu kuvumbuliwa kwa oksijeni ya mtungi. [2]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Mara nyingi ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana hutokea pamoja na magonjwa mengine kufuatia vipengele vinavyosababisha magonjwa haya yote.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Magonjwa haya ni pamoja na: ugonjwa wa moyo wenye iskemia, shinikizo la juu la damu, kisukari melitasi, kuharibika kwa misuli, osteoporosisi, saratani ya mapafu, hali ya wasiwasi na mfadhaiko.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hisia ya kuwa na kuchoka kila wakati hutokea sana kwa watu walio na ugonjwa mkali.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kucha za vidole kurungungika ni hali isiyotokea katika ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana pekee, hivyo inapaswa kuchunguzwa mara moja ili kubaini hali fiche ya saratani ya mapafu.[19]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Maumivu zaidi Maumivu makali zaidi maumivu makali zaidi ya ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana hufasiliwa kama ongezeko la ugumu wa kupumua, ongezeko la utoaji makohozi, kubalidika kwa rangi ya makohozi kutoka meupe hadi ya kijani kibichi au manjano, au ongezeko la kikohozi kwa mtu aliye na ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana[16] Hali hii inaweza kujidhihirisha pamoja nadalili za ongezeko la juhudi za kupumua kama vile kupumua kwa haraka, kima cha kasi cha mdundo wa moyo, kutokwa na jasho, kutumia misuli ya shingo sana, alama ya buluu ngozini, na kuchanganyikiwa au tabia ya ukaidi katika maumivu zaidi.[16][20] Sauti pia zinaweza kusikika kwenye mapafu yanapochunguzwa kwa stethoskopu.[21]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kisababishi Kisababishi kikuu cha ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana ni moshi wa tumbaku; huku uhatarisho katika mazingira ya kazini na uchafuaji kutokana na mioto ya dani ya nyumba ukiwa kisababishi kikuu katika baadhi ya nchi. [1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kwa kawaida, uhatarisho huu lazima utokee miongo mingi kabla ya dalili kutokea.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Maumbile ya kijenetiki pia huathiri uhatarisho wa mtu.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Uvutaji  Kisababishi hatari kikuu cha ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana duniani kote ni uvutaji wa tumbaku.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Takriban aslilimia 20 ya wavutaji hupata ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana,[23] na kwa watu wanaovuta maisha yao yote, takriban nusu yao hupata ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana[24] Nchini Marekani na Uingereza, katika watu walio na ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana, asilimia 80-95 ni wavutaji wakati huo au walivuta awali.[23][25][26] Uwezekano wa kupata ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana huongezeka na uhatarisho kamili wa moshi.[27]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Isitoshe, wanawake wana uwezekano zaidi wa kuathiriwa na moshi kuliko wanaume.[26]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kwa watu wasio wavutaji, moshi unaotokana na watu wengine ni kisababishi cha takriban asilimia 20 ya visa.[25]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Aina zingine za moshi kama vile bangi, sigara na shisha pia zina athari.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Wanawake wanaovuta wakati waujauzito wanaweza kuongeza hatari ya ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana kwa watoto wao.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Uchafuzi wa hewa Mioto ya kupikia katika vyuma visivyo na hewa safi ya kutosha, na ambayo mara nyingi hutokana na makaa au nishati hai kama vile kuni na kinyesi cha wanyama, hupelekea uchafuzi wa hewa wa ndani ya nyumba na ni visababishi vikuu vya ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana katika  nchi zinazostawi.[28]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Mioto hii ni mbinu ya kupikia na kupasha moto kwa takriban watu bilioni 3athari zake za kiafya zikiwa juu katika wanawake kutokana na uhatarisho zaidi.[1][28] Mioto hii hutumika kama chanzo kikuu cha nishati katika asilimia 80 za jamii nchini India, China na  mataifa ya kusini mwa Sahara.[29]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Watu wanaoishi katika miji mikubwa wana kiwango kikubwa zaidi cha ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana ikilinganishwa na watu wanaoishi vijijini [30] Huku uchafuzi wa hewa mijini ni kipengele kisababishi cha maumivu zaidi, jukumu lake la kijumla kama kisababishi cha ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana si bayana.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Sehemu zilizo na hali duni za pumzi nje ya nyumba zikijumuisha gesi ya mitambo, kwa kawaida zina viwango vya juu vya ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana.[29]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hata hivyo, athari ya kijumla ya uchafuzi huu ikilinganishwa na uvutaji inaaminika kuwa ndogo.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hatari kazini Uhatarisho mkali na wa muda mrefu kwa vumbi, kemikali na moshi kazini huongeza hatari ya ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana kwa wavutaji na wasiovuta.[31]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Uhatarisho kazini unaaminika kuwa kisababishi katika asilimia 10-20 ya visa.[32]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Nchini Marekani, uhatarisho huu unaaminika kuhusiana na zaidi ya asilimia 30 ya visa katika watu wasiowahi kuvuta, na inawezekana huwakilisha hatari kubwa zaidi katika nchi zisizo na sheria za kutosha.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Viwanda na vyanzo kadhaa vimelaumiwa, ikiwa ni pamoja na [29] viwango vya juu vya vumbi katika uchimbaji makaa ya mawe, uchimbaji dhahabu, na viwanda vya nguo za pamba, kazi zinazohusisha kadimiamu na isosianati, na moshi wa kulehemu.[31]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kufanya kazi ya kilimo pia ni hatari.[29]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Katika kazi zingine, hatari imekadiriwa kuwa sawa na pakiti nusu hadi mbili za sigara kila siku.[33]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Uhatarisho wa vumbi yasilika pia unaweza kusababisha ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana, na hatari isiyohusiana na ile ya silikosisi.[34]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Athari za uhatarisho wa vumbi na moshi wa sigara huonekana kuwa ya kikemikali au hata zaidi.[33]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Jenetiki Jenetiki huchangia pakubwa katika kutokea kwa ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ugonjwa huu hutokea zaidi katika jamaa ya watu walio na ugonjwa huu wanaovuta kuliko watu wasiohusiana na wavutaji.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kwa sasa, athari hatari bayana inayorithiwa ni ukosefu wa kinza tripsini ya alfa ya 1.[35]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hatari hii iko juu zaidi hasa iwapo mtu aliye na upungufu wa kinza tripsini ya alfa ya 1 pia ni mvutaji.[35]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hatari hii huchangia takriban asilimia 1-5 ya visa[35][36] na ugonjwa huwepo katika takriban watu 3-4 kwa kila 10,000.[2]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hatari zingine za jenetekia zingali zinachunguzwa,[35], ambapo kuna uwezekano wa kutambua nyingi.[29]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Vipengele vingine Hatari zingine kadhaa huhusiana kwa kiwango kidogo na ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hatari huwa kubwa zaidi katika watu masikini, ingawa si bayana iwapo hii ni kutokana na umasikini wenyewe au athari zingine hatari zinazohusiana na umasikini, kama vile uchafuzi wa hewa na utapia mlo.i[1] Kuna ushahidi mdogo kuwa watu wenye ugonjwa wa pumu na matatizo ya njia za pumzi wako katika hatari ya juu zaidi ya kuathiriwa na ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Vipengele vya kuzaliwa kama kuzaliwa na uzani wa chini vinaweza kuchangua ugonjwa huu kama vile magonjwa kadhaa ya kuambukiza, ikiwa ni pamoja na VVU/UKIMWI na kifua kikuu yanavyofanya.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Maambukizi ya njia za pumzi kama vile nimonia hayaonekani kuongeza hatari ya ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana, angalau katika watu wazima.[2]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Maumivu zaidi Maumivu makali (kuzidiwa ghafla na dalili)[37] mara nyingi huchochewa na maambukizi au vichafuzi vya kimazingira au wakati mwingine na visababishi vingine kama vile kutumia matibabu vibaya.[38]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Maambukizi huonekana kuwa kisababishi cha asilimia 50 hadi 70 ya visa,[38][39] huku bakteria ikichangia asilimia 25, virusi asilimia 25 na zote mbili asilimia 25.[40]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Vichafuzi vya kimazingira hujumuisha hewa chafu ya ndani na nje ya nyumba. [38]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Uhatarisho wa moshi wa kibinafsi na moshi kutokana na watu wengine huongeza hatari hiyo.[29]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hali ya baridi ya hewa pia inaweza kuchangia, huku maumivu zaidi yakitokea zaidi majira ya baridi. [41]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Watu walio na magonjwa mengine makali fiche huwa na  maumivu zaidi mara nyingi: katika ugonjwa wa kiwango cha chini, 1.8 kwa kila mwak; kiwango cha wastani, 2 hadi 3 kwa mwaka; na kiwango kikali 3.4 kwa mwaka. [42]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Watu walio na maumivu makali mengi wana kiwango cha juu cha kupunguza utendakazi wa mapafu yao. [43]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Uemboli wa mapafu (ganda la damu kwenye mapafu) unaweza kuzidisha dalili kwa watu walio na ugonjwa sugu wa mapafu yaliyofungana tayari.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Pathofiziolojia  Ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu ni aina ya ugonjwa wa kufungana kwa mapafu ambapo upitaji duni sugu wa hewa usioweza kubadilishwa (upungufu wa kupita kwa hewa) na kutoweza kabisa kupumua nje huwepo.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kupita duni kwa hewa ni matokeo ya kuharibika kwa tishu ya pafu (iitwayo emfisema) na ugonjwa wa njia ndogo za hewa uitwao bronkiolitisi ya kufungana.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Vinavyochangia visababishi hivi viwili hutofautiana kati ya watu.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Pia wengine wana kiwango fulani cha mwitiko wa kupita kiasi wa njia za hewa kwa miwasho sawa na inayopatikana katika ugonjwa wa pumu.[2]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

File:Emfisema ya chini mag.jpg Ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu hutokea kama mwitiko mkubwa sugu wa kiinflamesheni kwa vitu vyenye miwasho vilivyovutwa ndani kwa hewa.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Maambukizi sugu ya bakteria pia yanaweza kuongeza inflamesheni hii.[43]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Seli za kuvimba zinazohusika ni granulositi za nutrofili na makrofeji, aina mbili za seli nyeupe za damu.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Wanaovuta pia wana kuhusika kwaTc1 limfositi na watu wengine walio na ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu wana kuhusika kwa esinofili sawa na inayopatikana katika ugonjwa wa pumu.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kiwango Fulani cha mwitiko huu wa seli husababishwa na viendelezi  vya kuvimba kama visababishi vya kemotaksisi.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Michakato mingine inayohusiana na uharibifu wa mapafu ni msongo wa kioksaidiunaotolewa na radikali huru kwenye moshi wa tumbaku na kuachiliwa na seli za kuvimba, na kuharibika kwa tishu unganishi  za mapafu kwa protisi ambazo hukinzwa kwa kiasi na vikinza protisi.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kuharibiwa kwa tishu unganishi za mapafu ndio unaopelekea emfisema, ambayo kisha huchangia upitaji duni wa hewa, na hatimaye, ufyonzaji na uachiliaji duni wa gesi za kupumua.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Upotezaji wa kijumla wa misuli unaotokea katika ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu unaweza kutokana kwa kiasi na viendelezi vya inflamesheni vinavyotolewa na mapafu hadi kwenye damu.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kupungua kwa nafasi za njia za hewa hutokea kwa sababu ya inflamesheni na kupata kovu ndani mwazo.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hii huchangia kushindwa kupumua nje kikamilifu.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Upunguaji mkubwa wa kupita kwa hewa hutokea wakati wa kupumua nje kwa sababu shinikizo ndani mwa kifua linabana njia za hewa wakati huu.[44]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hii inaweza kupelekea hewa zaidi kutoka kwa pumzi ya awali kusalia mapafuni wakati pumzi inayofuata imeanzishwa na kusababisha ongezeko katika kiwango kamili cha hewa mapafuni wakati wowote ule, mchakato uitwao  uvutaji hewa ndani kupita kiasi au kutega hewa.[44][45] Uvutaji hewa ndani kupita kiasi kutokana na mazoezi huhusishwa na upungufu wa pumzi katika ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu kwa sababu si bora kupumua ndani wakati mapafu yamejaa.[46] viwango vya chini vya oksijeni  na hatimaye, viwango juu vya dioksidi ya kaboni kwenye damu vinaweza kutokana na mbadilishano wa gesi ulio duni kutokana na upitishaji duni wa hewa kutokana na kufungana kwa njia za hewa, uingizaji wa hewa kupita kiasi na tamaa ya chini ya kupumua..[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Wakati wa maumivu zaidi, inflamesheni ya njia ya hewa pia huongezeka na kusababisha ongezeko kupita kiasi la hewa inayoingia,upungufu wa kupita kwa hewa na kuzorota kwa uhamisho wa gesi.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hii pia inaweza kusababisha upitishaji duni wa hewa na hatimaye viwango vya chini vya oksijeni katika damu.[4]Viwango vya chini vya oksijeni vikiwepo kwa muda mrefu vinaweza kusababisha  ateri kuwa nyembamba mapafuni ilhali emfisema husababisha kuharibika kwa kapilari kwenye mapafu.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Mabadiliko haya yote husababisha ongezeko kwenye shinikizo la damu katika arteri za mapafu, hali inayoweza kusababisha ugonjwa wa kuvimba na kutofanya kazi kwa ventrikali ya kulia ya moyo.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Utambuzi File:Kupima pumzi.JPG Utambuzi wa ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu unapaswa kuzingatiwa kwa yeyote mwenye umri wa zaidi ya miaka 35 hadi 40 na aliye na upungufu wa pumzi, kikohozi sugu, kutoa makohozi, au homa za mara kwa mara katika majira ya baridi na historia ya kutangamana na visababishi vya hatari vya ugonjwa huo.[9][10] Kisha  Kupima pumzi hutumiwa kuthibitisha utambuzi huo.[9][47] Upimaji wa pumzi Upimaji wa pumzi hupima kiwango cha kuzuiwa kwa upitaji wa hewa uliopo na kawaida hufanywa baada ya utumizi wa kitanua bronkasi, tiba ya kufungua njia za hewa.[47]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Vipengele viwili muhimu hupimwa ili kufanya utambuzi huo: kiasi cha hewa inayopumuliwa nje kwa lazima kwa sekunde moja (FEV1), ambacho ndicho kiasi kikubwa zaidi cha hewa inayoweza kupumuliwa nje katika sekunde ya kwanza ya pumzi, na kiasi muhimu cha kulazimishwa, ambacho ndicho kiasi kikubwa zaidi cha hewa inayoweza kupumuliwa nje katika pumzi moja kubwa.[48]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kawaida, asilimia 75-80 ya kiasi muhimu cha kulazimishwa hutoka nje katika sekunde ya kwanza[48] na uwiano wa kiasi cha hewa inayopumuliwa nje kwa lazima1/uwiano uwiano wa kiasi muhimu cha kulazimishwa chini ya asilimia 70 kwa mtu aliye na dalili za ugonjwa sugu kufungana kwa mapafu huonyesha kuwa mtu huyo ana ugonjwa huo.[47]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kwa msingi wa vipimo hivi, upimaji wa pumzi unaweza kusababisha utambuzi zaidi wa ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu kwa wazee.[47]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Vigezo vya Taasisi ya Kitaifa ya Ubora wa Matibabu pia huhitaji kiasi cha hewa inayopumuliwa nje kwa lazima1 cha chini ya asilimia 80 ya kilichobashiriwa.[10]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ushahidi wa kutumia upimaji wa pumzi kwa wasio na dalili katika kutambua ugonjwa mapema ni wa matokeo yasiyobayana na kwa hivyo kwa sasa haupendekezwi.[9][47] kilele cha kupita kwa hewa iliyopumuliwa nje (kasi ya juu zaidi ya kupumua nje), inayotumika sana katika ugonjwa wa pumu, hakitoshi kwa utambuzi wa ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu.[10]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ukali   Kuna mbinu kadhaa za kutambua ni kwa kiasi kipi ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu unaathiri mtu fulani.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hojaji iliyofanyiwa mabadiliko ya Shirika la Utafiti wa Afya la Ulaya au jaribio la ukadiriaji wa ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu ni hojaji rahisi ambazo zinaweza kuamua ukali wa dalili.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hoja za kipimo cha ukadriaji wa ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu ni kutoka 0-40 ikiwa vile hoja ni nyingi ndivyo ugonjwa ni kali.[49]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kupima pumzi kunaweza saidia kuamua ukali kikomo cha kutiririka hewa.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hii ni kwa msingi wa  kupumulia kulicho lazimishwa1 ikielezwa kama asilimia ya............kwa umri, jinsia, urefu na uzito wa mtu. [9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Miongozo yote ya Amerika na Europa ilipendekeza kwa kiasi kwa msingi wa mapendekezo ya kupumulia kulicho lazimishwa. 1.[47]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Miongozo ya GOLD hupendekeza kugawanya watu katika vikundi vinne kwa msingi ukadriaji na kikomo cha kutiririka hewa.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kupunguza uzito na udhaifu wa misuli pamoja na kuwepo kwa magonjwa mengine kunapaswa kuzingatiwa.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Vipimo vingine Eksirei ya kifua na kipimo kamili cha damu vinaweza kuwa muhimu katika kutenga magonjwa mengine wakati wa utambuzi.[50]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ishara bainifu kwenye eksirei ni mapafu yaliopanuka zaidi, daframuiliyonyooka, nafasi ya hewa Zaidi ya nyuma ya mfupa wa kidari, na bula ilhali inaweza kuondoa magonjwa mengine kama vile nimonia, edema ya mapafu  au numothoraksi.[51]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ukaguzi wa tomografia inayokokotolewa yenye mchanganuo mkubwa wa kifua unaweza kuonyesha jinsi emfisema ilivyoenea mapafuni na pia unaweza kusaidia kutenga magonjwa mengine ya mapafu.[2]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hata hivyo, isipokuwa upasuaji umepangwa, hii haiathiri udhibiti.[2] uchanganuzi wa damu ya ateri hutumiwa kutambua hitaji la oksijen; hii inapendekezwa kwa walio na upumuji wa nje wa kulazimishwa1 chini ya asilimia 35 iliyobashiriwa, wale walio na kiwango cha oksijeni ya pembezoni chini ya asilimia 92 na walio na dalili za kusongamana na moyo kukosa kufanya kazi kwa moyo.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Katika sehemu za dunia ambapo ukosefu wa alfa 1-kinza tripsini hupatikana sana, watu walio na ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu (hasa walio chini ya umri wa miaka 45 na emfisema inayoathiri sehemu za chini za mapafu) wanapaswa kuzingatiwa kupimwa.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Eksirei ya Kifua inayoonyesha ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu mkali.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Makinikia ukubwa mdogo wa moyo ukilinganisha na mapafu.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Eksirei ya mbavuni ya kifua cha mtu aliye na emfisema.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Makinikia kifua cha mviringo na daframu iliyonyooka.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Bula ya pafu jinsi inavyoonekana katika eksirei ya kifua kwa mtu aliye na ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu mkali Kisa kikali cha emfisema yenye bula.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Picha ya kompyuta ya tomografia ya pafu la mtu aliye na emfisema yenye bula iliyo katika hatua ya mwisho.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Utambuzi tofautishi Ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa unaweza kuhitaji kutofautishwa na visababishi vingine vya upungufu wa pumzi kama vile moyo kusongamana na kushindwa kufanya kazi, uemboli wa mapafu, nimonia au numothoraksi.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Watu wengi walio na ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu kimakosa hufikiria kuwa wana pumu.[16]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hata hivyo utofautishaji wa pumu na ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu hauwezi kufanywa kwa kupima pumzi.[10]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kifua kikuu pia kinaweza kujitokeza kwa kikohozi sugu na kinafaa kuzingatiwa katika sehemu ambapo hutokea sana.[9]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Magonjwa yasiyotokea sana bali  yanayoweza kujitokeza sawa ni displasia ya mapafu na bronkasi na bronkiolitisi ya kufungana kwa bronkasi.[50]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Bronkiolitisi sugu inaweza kutokea hata kwa upitaji wa kawaida wa hewa na katika hali hii haiainishwi kama ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa.[2]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kuzuia Visa vingi vya ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa vinaweza kuzuiwa kwa kupunguza kutangamana na moshi na kuendeleza ubora wa hewa.[29]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Chanjo za influenza za mwaka kwa walio na ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa hupunguza maumivu zaidi, kulazwa hospitalini na kifo.[52][53] Uchanjaji dhidi ya numokokasi pia unaweza kuwa ya usaidizi.[52]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kusitisha uvutaji wa sigara Kuwakinga watu dhidi ya kuanza uvutaji wa sigara kipengele kikuu cha kuzuia ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa.[54] kanuni za serikali, taasisi za afya ya umma na mashirika yanayopinga uvutaji zinaweza kupunguza viwango vya uvutaji kwa kuwakataza watu kuanza na kuwahimize waache uvutaji.[55]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Marufuku dhidi ya uvutaji katika sehemu za umma na pahali pa kazi ni njia muhimu za kupunguza kutangamana na moshi kutoka kwa watu wengine na ilhali sehemu nyingi zina marufuku ya kisheria, marufuku Zaidi yanahimizwa.[29]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kwa wanaovuta, kukoma uvutaji ndiyo njia pekee iliyothibitishwa kupunguza kukithiri kwa ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa.[56]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hata katika kipindi cha mwisho cha ugonjwa, kunaweza kupunguza kiwango cha kudhoofika kwa utendakazi wa mapafu na kudhibiti mwanzo wa ulemavu na kifo.[57]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kusitisha uvutaji huanza na uamuzi wa kukoma kuvuta, unaopelekea jaribio la kukoma.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Mara nyingi majaribio kadhaa huhitajika kabla ya kukoma kabisa kutimika..[55]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Majaribu ya zaidi ya miaka 5 husababisha mafanikio katika takiban asilimia 40 ya watu.[58]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Wavutaji wengine wanaweza kutimiza kukoma uvutaji kabisa kwa hiari yao pekee.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hata hivyo uvutaji ni wa mazoea sana,[59] na wavutaji wengi wanahitaji usaidizi zaidi.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Uwezekano wa kukoma huendelezwa kwa usaidizi wa kijamii, kuhusika katika mpango wa kukomesha uvutaji na kutumia tiba kama vile tiba ya kubadili nikotini, bupropion au varenicline.[55][58] Afya Kazini Hatua kadhaa zimechukuliwa kupunguza uwezekano kuwa wafanyi kazi katika viwanda vyenye hatari—kama vile kuchimba makaa ya mawe,ujenzi na kuchonga mawe—watapata ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa.[29]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Mifano ya hatua hizi ni: kutengeneza sera za umma,[29] mafunzo kwa wafanyi kazi kuhusu hatari hizi, kuendeleza kusitisha uvutaji, kuchunguza wafanyi kazi kwa ishara za mapema za ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa, kutumia kipumulio, na kuzuia vumbi.[60][61] Uzuiaji bora wa vumbi unaweza kutimizwa kwa kuboresha upitaji wa hewa, kutumia vinyunyizio vya maji na kutumia mbinu za uchimbaji migodi zinazothibiti utengenezaji wa vumbi.[62]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Mfanyi kazi akipata ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa, uharibikaji zaidi wa mapafu unaweza kupunguzwa kwa kuepuka kutangamana na vumbi, kwa mfano kwa kubadilisha majukumu ya kikazi.[63]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Uchafuzi wa hewa Ubora wa hewa nje na ndani mwa nyumba unaweza kuendelezwa, hii inaweza kuzuia ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa au kupunguza kiwango cha kukithiri kwa kwa ugonjwa uliopo.[29]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hii inaweza kutimizwa kwa juhudi za sera za umma, mabadiliko ya kitamaduni, na kuhusika kwa watu binafsi.[64]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Baadhi ya nchi zilizostawi zimefanikiwa katika kudumisha ubora wa nje kupitia kanuni.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hii imepelekea kuboresha utendakazi wa mapafu wa watu wao.[29]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Walio na ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa wanaweza kupata dalili chache iwapo watakaa ndani ya nyumba katika siku ambazo ubora wa hewa nje ya nyumba ni duni.[65]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Juhudi moja kuu ni kupunguza kutangamana na moshi wa kupika na kuchoma fueli kwa kuhakikisha upitaji bora wa hewa mabomani na stovu na dohani bora.[64]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Stovu bora zinaweza kuboresha hewa ya ndani mwa nyumba kwa asilimia 85.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kutumia vyanzo mbadala vya nishati kama vile kupika kwa jua na kutumia stima ni bora, kama tu kutumia fueli kama vile mafuta ya taa au makaa ya mawe badala ya biomasi.[29]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kudhibiti Hakuna tiba inayojulikana ya ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa lakini dalili zinaweza kutibiwa na kukithiri kwake kudhibitiwa.[54]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Malengo makuu ya udhibiti ni kupunguza visababishi vya hatari, kudhibiti ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa uliojijenga, kuzuia na kutibu maumivu zaidi makali na kudhibiti maradhi husika.[4]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hatua pekee zilizodhibitishwa kuweza kupunguza vifo ni kusitisha uvutaji na oksijeni ya kuongeza.[66]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kukoma uvutaji hupunguza hatari ya kifo kwa asilimia 18.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Mapendekezo mengine ni: chanjo ya influenza mara moja kwa mwaka, chanjo ya numokokasi mara moja kila baada ya miaka 5, na kupunguza kutangamana na uchafuzi wa hewa wa kimazingira.[3] kwa walio na ugonjwa uliokithiri, utunzajia wa kutuliza unaweza kupunguza dalili, na morphine kukabiliana na hisia za upungufu wa pumzi.[67]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Upitishaji wa hewa bila kutumia njia za hewa bandia unaweza kutumika kusaidia upumuaji.[67]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Mazoezi Kurudisha mapafu katika hali ya kawaida ni programu ya mazoezi, udhibiti wa ugonjwa na ushauri, vilivyopangwa kumfaidi mtu binafsi.[68]  kwa wale ambao wamekuwa na maumivu zaidi  hivi karibuni,kurudisha mapafu katika hali ya kawaida huonekana kuendeleza ubora wa maisha kwa jumla na uwezo wa kufanya mazoezi, na kupunguza vifo.[69]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Pia imeonyeshwa uwezo alio nao mtu katika kuthibiti ugonjwa wake, na vile vile hisia zake.[70]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Mazoezi ya kupumua pekee yameonekana kuwa na jukumu dogo sana.[15]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kuwa na uzani wa chini au wa juu zaidi kunaweza kuathiri dalili, kiwango cha ulemavu na prognosi ya ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Watu walio na ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa walio na uzani wa chini wanaweza kuboresha nguvu za misuli ya kupumua kwa kuongeza kiwango cha kalori.[4]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Pamoja na mazoezi ya mara kwa mara au mpango wa kurudisha mapafu katika hali ya kawaida inaweza kuleta mabadiliko katika dalili za ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Lishe Zaidi inaweza kuwa muhimu kwa walio nawenye utapiamlo.[71]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kitanua bronkasi Vitanua bronkasi vilivyopumuliwa ndani ndivyo tiba za kimsingi zinazotumika[3] na husababisha manufaa machache kwa jumla.[72]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kuna aina mbili kuu, β2 agonists na kinza kikolini;  ambazo huwa katika aina ya muda mrefu na ile ya muda mfupi.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hupunguza upungufu wa pumzi, mkoroto na udhibiti wa mazoezi na kupelekea ubora wa maisha.[73]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Haijabainika iwapo zinabadilisha kukithiri kwa ugonjwa uliopo[3] Kwa walio na ugonjwa kidogo, ajenti za muda mfupi hupendekezwa kwa jinsi inavyohitajika [3] Kwa walio na ugonjwa mkali sana ajenti za muda mrefu hupendekezwa.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Iwapo vitanua bronkasi vya muda mrefu havitoshelezi, kwa kawaida kotikosteroidi huongezwa[3] Kwa kurejelea ajenti za muda mrefu, haijabainika iwapo tiotropium (kinza kikolini ya muda mrefu)au gnisti  za beta za muda mrefu ni nzuri, na zinaweza kujaribiwa kwa zamu na kuendelea na iliyo bora zaidi.[74]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Aina zote mbili za ajenti huonekana kupunguza hatari za maumivu makali zaidi kwa asilimia 15-25.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Zinapotumiwa kwa wakati mmoja zinaweza kufaidi,hata hivyo, hata faida hii ikiwepo, umuhimu wake si bayana.[75]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kuna aina kadhaa za muda mfupi za β2 zinazopatikana ikiwa ni pamoja nasalbutamol (Ventolin) na terbutaline.[76]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hizi hupunguza ukali wa  dalili kwa saa nne hadi sita.[76]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Agonisti za muda mrefu za β 2 kama vile salmeterol  na formoterol mara nyingi hutumiwa kwa matibabu ya kurekebisha.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Wengine huhisi kuwa ushahidi wa manufaa ni mdogo[77] ilhali wengine huona ushahidi wa manufaa kuwa uliopo.[78][79] Matumizi ya muda mrefu huonekana kuwa salama kwa ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa[80] huku madhara yakiwa kutetemeka na mipapatiko ya moyo.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Zikitumiwa pamoja na steroidi za kupumuliwa ndani, huongeza hatari ya nimonia.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ingawa steroidi na LABAs zinaweza kufanya kazi vyema pamoja,[77] si bayana ikiwa manufaa haya madogo yanazidi hatari zilizoongezeka. [81]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kuna aina mbili kuu za kinza kikolini zinazotumika katika ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu, ipratropium na tiotropium Ipratropium ni ajenti inayofanya kazi kwa muda mfupi ilhali tiotropium hufanya kazi kwa muda mrefu.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Tiotropium inahusiana na kupungua kwa maumivu zaidi na kuboresha hali ya maisha,[75] na tiotropium hutoa manufaa haya zaidi ya ipratropium.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

[82] Haionekani kuathiri kiwango cha vifo au kiwango cha jumla cha kulazwa hospitalini.[83]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Anticholinergics zinaweza kusababisha dalili za kinywa kukauka na dalili za maambukizi ya bofu la mkojo .[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Pia zinahusiana na ongezeko la hatari ya ugonjwa wa moyo na kiharusi[84][85] Kotikosteroidi Kotikosteroidi kwa kawaida hutumika kama aina ya kupumua ndani lakini pia zinaweza kutumika kama tembe kutibu na kuzuia maumivu makali zaidi.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ingawa kotikosteroidi za kupumuliwa ndani hazijaonyesha manufaa kwa watu walio na ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa mdogo [86]Zinapotumiwa kwa pamoja na  LABA hupunguza kiwango cha vifo Zaidi ya kotikosteroidi za kupumuliwa ndani au LABA pekee.[87]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kivyake hazina athari kwa kiwango cha jumla cha vifo vya mwaka mmoja na huhusiana na viwango zaidi vya nimonia .[66]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Si bayana iwapo zinaathiri kuendelea kwa ugonjwa huo.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Matibabu ya muda mrefu na tembe za steroidi huhusiana na madhara makubwa.[76]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Matibabu mengine Antibiotiki za muda mrefu, hasa za kundi la macrolide kama vileazithromycin, hupunguza kiwango cha kutokea kwa maumivu Zaidi kwa wale wanaokuwa nayo mara mbili au Zaidi kwa mwaka.[88]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hii inaweza kuwa ya bei nafuu katika maeneo fulani ulimwenguni.[89]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Methylxanthines kama vile theophylline husababisha madhara zaidi ya manufaa na kwa hivyo kwa kawaida hazipendekezwi,[90] lakini zinaweza kutumika kama ajenti za kundi la pili kwa magonjwa yasiyothibitiwa na hatua zingine.[4]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Mucolytic zinaweza kuwa bora kwa watu wengine walio na kamasi nzito lakini hazihitajiki.[52]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Dawa za kikohozi hazipendekezwi.[76]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Oksijeni oksijeni zaidi hupendekezwa kwa walio na viwango vya chini vya oksijeni wakiwa wametulia (shinikizo dogo la oksijeni la chini ya mmHg 50-55 au ujazo wa chini wa oksijeni  kwa asilimia 88).[76][91] Katika kundi hili la watu, hupunguza hatari ya moyo kushindwa kufanya kazi na kifo iwapo ikitumia saa 15kwa siku[76][91] na inaweza kuongeza uwezo wa watu kufanya mazoezi.[92]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kwa wale walio na viwango vya kawaida au vidogo vya oksijeni, kupewa oksijeni zaidi kunaweza kuboresha upungufu wa pumzi. [93]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kuna hatari ya moto na manufaa machache kwa wanaopewa oksijeni wakiendelea na uvutaji. [94]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Katika hali hii wengine huipinga.[95]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Wakati wa maumivu Zaidi makali, wengi huhitaji tiba ya oksijeni; utumizi wa viwango vikubwa vya oksijeni bila kuzingatia viwango vya mtu vya oksijeni unaweza kusababisha ongezeko la dioksidi ya kaboni na matokeo mabaya.[96][97] Kwa wale walio katika hatari zaidi ya viwango vya juu vya dioksidi ya kaboni, viwango vya oksijeni vya asilimia 88-92 hupendekezwa, ilhali kwa wale wasio katika hatari hii viwango vinavyopendekezwa ni asilimia 94-98.[97]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Upasuaji Kwa walio na ugonjwa mkali sana, wakati mwingine upasuaji huwa bora na unaweza kuwa ubadilishaji wa pafu au upasuaji wa kupunguza ukubwa wa pafu.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Upasuaji wa kupunguza ukubwa wa pafu hujumuisha kuondoa sehemu za pafu zilizohariwa sana na emfisema na kuwezesha inayobaki, ambayo ni ndilo pafu zuri kupanuka na kufanya kazi vizuri. [76]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ubadilishaji wa pafu wakati mwingine hufanywa kwa walio na ugonjwa sugu mkali sana wa kufungana kwa njia za pumzi, hasa kwa watu walio na umri mdogo.[76]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Maumivu zaidi Kwa kawaida maumivu Zaidi makali hutibiwa kwa kuongeza utumizi wa vitanua bronkasi vya muda mfupi.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hii mara nyingi hujumuisha mchanganyiko agonisti ya beta ya muda mfupi iliyopumuliwa ndani na kinza kikolini. [37]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Dawa hizi zinaweza kutumika kupitia kifaa cha kutoa kiasi fulani cha tiba kwa mapafu na Spacer au kupitia kinebulishi na zote huonekana kufanya kazi vizuri.[37]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kinebulishi kinaweza kuwa rahisi kwa walio wagonjwa zaidi. [37]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kotikosteroidi za kinywani huboresha nafasi ya kupata nafuu na kupunguza muda wa dalili kwa jumla.[3][37] Kwa wale walio na maumivu zaidi makali, antibiotiki huboresha matokeo. [98]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Antibiotiki tofauti zinaweza kutumiwa zikiwemo: amoxicillin, doxycycline au azithromycin si bayana iwapo moja ni bora kuliko zingine.[52]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hakuna ushahidi bayana kwa walio na visa visivyo vikali.[98]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Upitishaji wa shinikizo chanya la sehemu maalum kwa wale walio na viwango vya juu Zaidi vya dioksdi ya kaboni 2 (aina ya 2 ya kushindwa kupumua) hupunguza uwezekano wa kifo kutokana na au kuhitaji kulazwa kwa uangilizi makini upitishaji hewa wa kimashine.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Pia, theophylline inaweza kutumiwa kwa wasiopata nafuu kutokana na mbinu zingine.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Chini ya asilimia 20 ya maumivu zaidi huhitaji kulazwa hospitalini. [37]Kwa wasio na asidosisi inayotokana na matatizo ya kupumua, utunzaji wa nyumbani ("hospitali ya nyumbani") unaweza kusaidia kuepuka kulazwa.[37][99] Prognosi File:Ramani ya dunia ya ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa - DALY – Shirika la Afya Duniani2004.svg Ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa huzidi polepole na hatimaye unaweza kusababisha kifo.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Inakadiriwa kuwa asilimia 3 ya ulemavu wote inahusiana na ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa. [101]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Sehemu ya ulemavu unaotokana na ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa ulimwenguni imepungua tangu mwaka wa 1990 hadi 2010 kutokana na kuboreshwa kwa hali ya hewa ndani ya nyumba hasa Asia.[101]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Idadi ya miaka ya kuishi na ulemavu unaotokana na ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu, hata hivyo, imeongezeka. [102]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kiwango ambacho ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa huzidi hutofautiana kulingana na kuwepo kwa mambo yanayoashiria matokeo mabaya kama vile: kufungana sana kwa kupita kwa hewa, uwezo duni wa kufanya mazoezi, upungufu wa pumzi, uzani wa chini au wa juu Zaidi, matatizo ya moyo yanayotokana na msongamano, uvutaji unaoendelea, na maumivu zaidi ya mara kwa mara.[4]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Matokeo ya muda mrefu ya ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa yanaweza kukadiriwa kwa kutumia kielezo cha KUASHIRIA ambayo hutoa alama ya sufuri hadi kumi kulingana na Kiasi cha hewa inayopumuliwa nje kwa lazima1, kielezo cha uzito wa mwili, umbali aliotembea kwa dakika 6, na kipimo cha disnia kilichobadilishwa cha Halmashauri ya Utafiti wa Tiba.[103]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kupoteza uzani sana ni ishara mbaya. [2]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Matokeo ya upimaji wa pumzi pia ni kibashiri kizuri cha hali ya baadaye ya ugonjwa lakini si bora kama kielezo cha KUASHIRIA.[2][10] Epidemolojia Kote ulimwenguni kufikia mwaka wa 2010, ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa uliathiri takriban watu milioni 329 (asilimi 4.8 ya ya watu wote) na hutokea sana kwa wanaume kuliko wanawake. [102]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hii ni kulinganishwa na milioni 64 walioathiriwa mwaka wa 2004.[104]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ongezeko katika nchi zinazostawi kati ya mwaka wa 1970 na miaka ya 2000 inaaminika kuhusiana na viwango vinavyoongezeka vya uvutaji katika eneo hili, ongezeko la idadi ya watu na watu wanaozeeka kutokana na kupungua kwa vifo kutoka kwa visababishi vingine kama vile magonjwa ya kuambukiza. [3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Nchi zingine zilizostawi zimeshuhudia viwango vya juu, zingine zimebaki imara na zingine zimeshuhudia kupungua katika kuenea kwa ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Idadi za kimataifa zinatarajiwa kuendelea kuongezeka visababishi vya hatari vinapoendelea kutokea sana na watu wakiendelea kuzeeka. [54]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kati ya mwaka wa 1990 na 2010 idadi ya vifo kutokana na ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa imepungua kidogo kutoka milioni 3.1 hadi milioni 2.9 ref name=Lozano2012>Unknown parameter |month= ignored (help); Explicit use of et al. in: |author= (help)CS1 maint: multiple names: authors list (link) CS1 maint: display-authors (link)</ref> Kwa jumla, ugonjwa huu ndicho kisababishi cha nne cha vifo. [3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Katika nchi zingine, vifo zimepungua kwa wanaume na kuongezeka kwa wananwake. ref name=Ryc2012>CS1 maint: multiple names: authors list (link)</ref> Hii inaweza kuwa kutokana na viwango vya uvutaji kwa wananwake na wanaume kuendelea kuwa sawa. [2]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa hutokea sana kwa wazee;[1] huathiri watu 34-200 kwa kila watu 1000 wenye umri wa Zaidi ya miaka 65 kulingana na watu waliozingatiwa. [1][51] Uingereza, karibu watu milioni 0.84 (kati ya milioni 50 ) wamepatikana kuwa na ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa; hii ni takriban mtu mmoja kwa kila watu 59 wanaofanyiwa utambuzi wa ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa wakati fulani maishani mwao.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Katika sehemu nyingi maskini za nchi hiyo, mtu mmoja kati ya watu 32 walipatikana kuwa na ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa, wakilinganishwa na mmoja kati ya watu 98 katika sehemu tajiri.[105]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Marekani, takriban asilimia 6.3 ya watu wazima, ambayo ni takriban watu milioni 15 wamepatikana kuwa na ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa.[106]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Watu milioni 25wanaweza kuwa na ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa visa visivyotambuliwa vikiongezwa.[107]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Katika mwaka wa 2011, takriban watu 730,000 walilazwa hospitalini kutokana na ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa.[108]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Historia Neno "emfisema" linatoka katika Kigiriki ἐμφυσᾶν emphysan kumaanisha "kujaa hewa" -yenyewe ikiwa na ἐν en, ikimaanisha "ndani", na φυσᾶν physan, ikimaanisha "pumzi, blast".[109]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Jina bronkitisi sugu lilianza kutumika mwaka wa 1808[110] ilhali jina ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa huaminika  kutumika kwa mara ya kwanza mwaka wa 1965. [111]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hapo awali umejulikana kwa majina kadhaa tofauti yakiwemo: ugonjwa sugu wa kufungana kwa bronkasi na njia za hewa, ugonjwa sugu wa kupumua wa kufungana, ugonjwa sugu wa kufunga kwa kupita kwa hewa, kupungua sugu kwa kupita kwa hewa, ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa, ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa usiojulikana, na sindromu liyoenea ya kufungana kwa njia za hewa.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Majina bronkitisi sugu na emfisema yalifasiliwa mwaka wa 1959 katika kongamano la CIBA na katika mwaka wa 1962 katika mkutano wa kamati ya Shirika la Kifua la Marekani kuhusu viwango vya utambuzi.[112]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Maelezo ya kitambo ya uwezekano wa emfisema ni: Katika mwaka wa 1679 na T. Bonet kuhusu ugonjwa wa "mapafu makubwa” na katika mwaka wa 1769 na Giovanni Morgagni kuhusu mapafu yaliyokuwa  yamevimba hasa kutokana na hewa".[111][113] Katika mwaka wa 1721 michoro ya kwanza ya emfisema ilifanywa na Ruysh.[113]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Michoro hii ilifuatwa na picha za Matthew Baillie katika mwaka wa 1789 na maelezo ya hali ya uharibifu wa ugonjwa huo.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Katika mwaka wa 1814 Charles Badham alitumia "katara" kueleza kikohozi na kamasi Zaidi katika bronkitisi sugu.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

René Laennec, fizishiani aliyevumbua stethoskopu, alitumia neno "emfisema" katika kitabu chake A Treatise on the Diseases of the Chest and of Mediate Auscultation (1837) kueleza mapafu yasiyosinyaa alipofungua kifua wakati wa otopsi.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Aligundua kuwa hayakusinyaa kikawaida kwa sababu yalikuwa yamejaa hewa na njia za hewa zilikuwa zimejaa kamasi..


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Katika mwaka wa 1842, John Hutchinson aligundua kipima pumzi, kilichoruhusu kupimwa kwa  ujazo pumzi wa mapafu.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hata hivyo kipima pumzi chake kingeweza kupima ujazo tu, si kupita kwa hewa.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Tiffeneau and Pinelli katika mwaka wa  1947 walieleza kanuni za kupima kupita kwa hewa. [112]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Matibabu ya kitambo yalikuwa kitunguu saumu, mdalasini na ipecac, miongoni mwa mengine.[114]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Matibabu ya kisasa yalianzishwa katika nusu ya pili ya karne ya 21.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ushahidi wa kuunga mkono utumizi wa steroidi katika ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa ulichapishwa mwishoni mwa miaka ya 1950.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Vitanua bronkasi vilianza kutumika katika miaka ya 1960 baada ya majaribio yenye matumaini ya isoprenaline.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Vitanua bronkasi zaidi, kama vile salbutamol, vilitengenezwa katika miaka ya 1970, na matumizi ya LABAs yakaanza katikati mwa miaka ya 1990.[115]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Jamii na Utamaduni Ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu umeitwa "pafu la mvutaji".[116]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Walio na emfisema wamejulikana kama "wapumua waridi" au "aina A" kutokana na rangi yao ya waridi ya uso, kiwango cha haraka cha kupumua na midomo iliyofungwa,[117][118] na watu walio na bronkitisi sugu wameitwa “blota za bluu" au "aina B" kutokana na rangi ya bluu kwenye ngozi na midomo mara kwa mara kutokana na viwango vya chini vya oksijeni na kuvimba kwa tindi za miguu.[118][119] Istilahi hii haikubaliki tena kuwa muhimu kwa sababu watu wengi walio na ugonjwa sugu wa kufungana kwa nia za hewa wana mchanganyiko wa hali zote mbili.[2][118] Mifumo mingi ya afya ina ugumu kuhakikisha utambuzi unaofaa, uchunguzi na utunzaji wa watu walio na ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa; Idara ya Afya ya Uingereza imetambua hili kuwa suala kuu kwa Huduma ya kitaifa ya Afya na imeanzisha mkakati mahususi wa kukabiliana na matatizo haya. [120]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Uchumi Ulimwenguni kote, Kufikia mwaka wa 2010, ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za pumzi umekadiriwa kusababisha gharama ya kiuchumi ya dola trilioni 2.1 ambayo nusu yake hutokea katika nchi zinazostawi. [8]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kwa idadi hii, takriban dola trilioni 1.9 ni gharama za moja kwa moja kama vile matibabu, ilhali dola trilioni 0.2 ni gharama zisizo za moja kwa moja kama vile kazi ambayo haikufanywa.[121]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Hii inatarajiwa kuwa zaidi ya mara mbili katika miaka 20ijayo.[8]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kule Ulaya, Ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa unawakilisha asilimia 3 ya gharama za afya.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Marekani, gharama za ugonjwa huu zinakadriwa kuwa dola bilioni 50, ambazo nyingi ni kutokana na maumivu zaidi.[1]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu  ulikuwa mmoja wa ugonjwa wenye gharama ya juu sana katika hospitali za Marekani mwaka wa 2011, na jumla ya gharama ya takriban dola bilioni 5.7 ref name=Tor2013/> Utafiti Infliximab imejaribiwa katika ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa lakini hakukuwa na ushahidi wa mafanikio bali uwezekano wa madhara.[122]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Roflumilast huonyesha ahadi katika kupunguza kiwango cha maumivu zaidi lakini haionekani kubadilisha ubora wa maisha.[3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ajenti kadhaa za muda mrefu zinaendelea kutengenezwa. [3]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Wanyama wengine Ugonjwa sugu wa kufungana kwa njia za hewa unaweza kutokea kwa wanyama wengine kadhaa na unaweza kutokana na kutangamana na moshi wa sigara.[123][124] Hata hivyo  wingi wa ugonjwa huu ni mdogo. [125]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Katika farasi ugonjwa huu pia hujulikana kama kufungana kwa mara kwa mara kwa njia za hewa na hutokana na mwitiko wa aleji kwa majani makavu yaliyo na kuvu.[126]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Ugonjwa sugu wa kufungana kwa mapafu hupatina sana kwa mbwa wazee.[127]


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Kumbukumbu  Kusoma zaidi  National Institute for Health and Clinical Excellence. .


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

London, June 2010.


Question: Kifaa cha kupima mdundo wa moyo kinaitwaje?

Marejeleo zaidi      Jamii:Magonjwa


Question: Bukhungu Stadium ina paa?

Bukhungu Stadium

Bukhungu Stadium ni uwanja wa michezo uli katika  Mji wa Kakamege.Uwanja huu unabeba takribani mashabiki elfu tano .Uwanja huu hutumika haswa kwa michezo ya kandanda.Michezo mingine kama vile riadha hufanyikia hapo.Pia,michezo ya shule za upili hufanyikia hapo.Mikutano ya hadhara kama vile mkutano ule wa Mwai Kibaki na Michael Kijana Wamalwa mwaka wa 2002,walipotangaza kuwa  chama chao cha NAK   kingeungana na kile cha Rainbow Alliance kilichoongozwa na Raila Odinga.


Question: Bukhungu Stadium ina paa?

Bukhungu Stadium

Sakafu Sakafu ya uwanja huu ni wa nyasi.


Question: Bukhungu Stadium ina paa?

Bukhungu Stadium

Western Stima FC Uwanja huu ni nyumbani mwa kilabu cha kandanda cha Western Stima FC kilicho katika Ligi Kuu ya Kandanda ya Kenya..


Question: Bukhungu Stadium ina paa?

Bukhungu Stadium

Marejeo   Jamii:Majengo nchini Kenya Jamii:Viwanja vya michezo


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Coordinates:   Jamhuri ya Kenya  ni nchi iliyoko Afrika Mashariki katika ikweta, kando ya Bahari ya Hindi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kenya imepakana na Ethiopia (kaskazini), Somalia (kaskazini mashariki), Tanzania (kusini), Uganda na Ziwa Victoria (magharibi), kisha Sudan Kusini (kaskazini magharibi).


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kenya ni nchi mwanachama wa Jumuiya ya Afrika ya Mashariki na wa miundo mingine mbalimbali ya kimataifa.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mji mkuu ni Nairobi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Idadi ya watu imeongezeka sana katika miaka ya karibuni na kufikia milioni 49.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kenya ina mbuga mbalimbali wanamoishi aina elfu kadhaa za wanyama pori.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Jina la nchi limetokana na mlima Kenya[4], ulio wa pili kwa urefu barani Afrika.[5][6] Jiografia na hali ya hewa   Kenya ni nchi ya 47 kwa ukubwa duniani ikifuata mara Madagaska 580,367km2 (224,081sqmi) [3] ikiwa na eneo la kilomita mraba 580,367 (maili mraba 224,081).


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kutoka pwani ya Bahari ya Hindi, nyanda za chini zimeinuka hadi milima ya kati.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Milima hii imetenganishwa na eneo la Bonde la Ufa; sehemu tambarare yenye rutuba upande wa mashariki.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Milima ya Kenya ni kati ya iliyofaulu kwa kilimo barani Afrika.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Eneo hili la milima ndilo la juu zaidi nchini Kenya (na la pili kwa urefu barani Afrika): Mlima Kenya, unaofikia urefu wa mita 5,199 (futi 17,0570) 5,199m (17,057ft) na ni eneo lenye mito ya barafu.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mlima Kilimanjaro (5,895m (19,341ft)Error in convert: Ignored invalid option "disp=s" (help)) huweza kuonekana upande wa kusini, ng'ambo ya mpaka wa Kenya na Tanzania .[7]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kenya ni nchi yenye jua kali na nguo za majira ya joto huvaliwa mwaka mzima.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hata hivyo, huwa na baridi usiku na pia asubuhi na mapema.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hali ya hewa ina joto na unyevu sehemu za pwani, joto kiasi sehemu za bara na ni kame katika sehemu za kaskazini na kaskazini-mashariki mwa nchi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hata hivyo kuna mvua nyingi kati ya Machi na Aprili, na mvua ya kadiri kati ya Oktoba na Novemba.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Halijoto huwa juu zaidi miezi hii yote.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mvua ya masika hunyesha kuanzia Aprili hadi Juni.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mvua ya vuli nayo hunyesha kuanzia Oktoba hadi Desemba.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Wakati mwingine mvua hii huwa nyingi na aghalabu hunyesha wakati wa alasiri na jioni.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Majira ya joto jingi ni kuanzia Februari hadi Machi nayo ya baridi ni Julai hadi Agosti.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mazingira   Kenya ina eneo kubwa wanapoishi wanyamapori likiwemo Masai Mara, ambapo nyumbu na wanyama wengi walanyasi hushiriki katika uhamaji kila mwaka.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Uhamaji huo, hasa uhamaji wa nyumbu, hutokea Juni hadi Septemba na hushirikisha mamilioni ya wanyama.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Tukio hili huwavutia sana wapigaji picha za sinema.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Takribani nyumbu 250,000 huangamia kila mwaka katika uhamaji huu wa kutafuta lishe wakati wa kiangazi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Wale wanyama wakubwa watano wa Afrika wanapatikana Kenya: simba, chui, nyati, kifaru na ndovu.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Wanyama wengine wengi wa pori na ndege hupatikana katika mbuga za taifa na hifadhi za wanyama hawa nchini.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mazingira ya Kenya yanatishiwa na ongezeko kubwa la idadi ya watu na athari zake.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Historia  Historia ya awali Mabaki ya mamba mkubwa ajabu wa zamani za Mesozoic Era, ambayo ni miaka milioni 200 iliyopita, yaligunduliwa nchini Kenya katika chimbo zilizochimbwa na wataalamu kutoka Chuo Kikuu cha Utah na Makavazi ya Kitaifa nchini Kenya miezi ya Julai hadi Agosti 2004 katika bonde la Lokitaung, karibu na Ziwa Turkana.[8]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mabaki yaliyopatikana Afrika Mashariki yaonyesha kuwa miaka milioni 20 iliyopita viumbehai mfano wa sokwe waliishi eneo hili.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Uchunguzi wa juzijuzi karibu na Ziwa Turkana waonyesha kuwa viumbe aina ya Homo habilis (walioishi miaka milioni 1.8 na 2.5 iliyopita) na Homo erectus (walioishi miaka milioni 1.8 na miaka 350,000 iliyopita) huenda ndio wazazi wa watu wa kisasa homo sapiens walioishi Kenya enzi za barafu kuu kuisha barani.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Katika mwaka wa 1984, uvumbuzi uliofanywa na mtafiti maarufu Richard Leakey na Kamoya Kimeu huko Ziwa Turkana ulikuwa wa mifupa ya mvulana iliyohusishwa na Homo erectus wa miaka milioni 1.6 iliyopita.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Utafiti wa awali wa viumbe hawa unahusishwa na Mary Leakey na Louis Leakey, ambao ndio waliofanya uchunguzi wa mwanzo wa kiakiolojia huko Olorgesailie na Hyrax Hill.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Baadaye utafiti wa Olorgesailie uliendelezwa na Glynn Isaac.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Historia kabla ya ukoloni  Wakushi kutoka Afrika kaskazini waliingia eneo linaloitwa Kenya miaka ya 2000 KK.[9]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Wafanyabiashara wa Kiarabu walianza kuja pwani ya Kenya karne ya 1 BK.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Ukaribu wa Kenya na Uarabuni kuliraisisha ukoloni, na Waarabu na Waajemi walianza kuishi eneo la pwani karne ya 8.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hata hivyo, baadhi ya walioitwa "Waarabu" katika eneo la Afrika Mashariki walikuwa machotara, Waafrika-Waarabu.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Katika milenia ya kwanza, wazungumzaji wa lugha za Kinilo-Sahara na lugha za Kibantu waliingia katika eneo hili, na sasa Waniloti ni 30% ya Wakenya wote.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Pwani ya Kenya imekuwa makao ya jamii ya wahunzi na jamii ya wakulima wadogo wadogo, wawindaji na wavuvi ambao walikuwa mhimili wa uchumi kwa kushirika katika kulimo, uvuvi, utengenezaji chuma, na kufanya biashara na nchi za kigeni.[9]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kuanzia karne ya 6 au karne ya 9, Kenya ilijihusisha na shughuli za ubaharia kukuza uchumi ikaanza kutengeneza meli za kuabiria kusini hadi miji mingine yenye bandari kama Kilwa na Shanga iliyo katika pwani ya Afrika Mashariki.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mombasa ulikuwa mji wenye bandari wa nchi ya Kenya kabla ya ukoloni katika Enzi ya kati.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Bandari hiyo ilitumika kuendeleza biashara na miji mingine yenye bandari Afrika, Uajemi, na wafanyabiashara Waarabu, Yemeni na hata Bara Hindi.[10]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mwanabaharia Mreno Duarte Barbosa wa karne ya 15 alidai kuwa "[Mombasa] ni bandari nzuri na yenye shughuli nyingi, mashua nyingi na hata meli kubwa ajabu, ambazo zote hutoka Sofala na nyingine kutoka Cambay, Melinde na nyingine zinazoabiri hadi kisiwani Unguja."[11]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Karne kadhaa kabla ya ukoloni, upwa wa Kenya wanakoishi Waswahili ulikuwa sehemu ya eneo la mashariki mwa Afrika lililofanya biashara, hasa ya watumwa na pembe za ndovu na Waarabu na Wahindi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Inasemekana kwamba kabila la Wameru lilitokana na watumwa waliotoroka utumwa Uarabuni miaka ya 1700.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mwanzoni wafanyabiashara wengi walitoka milki za Uarabuni lakini baadaye wengine wakatoka Unguja (kama Tippu Tip).[12]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kiswahili, ambayo ni lugha ya Kibantu iliyokopa misamiati ya Kiarabu, Kiajemi na mingine kutoka Mashariki ya Kati na Asia Kusini, baadaye ilikua ikawa lingua franca ya kibiashara kwa jamii mbalimbali.[9]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kwa karne nyingi, upwa wa Kenya umekuwa mwenyeji wa wafanyabiashara na wasafiri.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kati ya miji iliyopo kwenye upwa wa Kenya ni mji wa Malindi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Umebakia kuwa makazi muhimu ya Waswahili tangu karne ya 14 na wakati mmoja ulishindana na Mombasa kwa ukuu pande hizi za Afrika Mashariki.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kwa kawaida, Malindi umekuwa mji na bandari ya kirafiki kwa serikali zingine.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mwaka wa 1414, Sultani Mwarabu wa Malindi alianzisha uhusiano wa kidiplomasia na utawala wa Uchina wa Ming, wakati wa safari za mchunguzi Zheng He.[13]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Katika mwaka wa 1498, utawala wa Malindi ulimkaribisha msafiri na mvumbuzi maarufu kutoka Ureno, Vasco da Gama.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Chini ya ukoloni  Wareno walikuwa Wazungu wa kwanza kuzuru eneo la Kenya ya sasa: Vasco da Gama alikuwa amezuru Mombasa mwaka wa 1498.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Safari ya Vasco da Gama ilifaulu alipofikia huko India, na jambo hilo liliwawezesha Wareno kufanya biashara moja kwa moja na Mashariki ya Mbali kupitia bahari na hivyo kutatiza mitandao ya kibiashara ya awali ya nchi kavu na baharini kama njia za biashara ya viungo zilizotumia Ghuba la Uajemi, Bahari Nyekundu na misafara iliyofika hadi eneo la mashariki ya Mediterranea.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Jamhuri ya Venisi ndiyo iliyotawala maeneo ya biashara kati ta Uropa na Asia.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Baada ya njia za kawaida za nchi kavu hadi India kufungwa na Waturuki wa Ottoman, Ureno ulitarajiwa kutumia njia ya baharini iliyotumiwa kwanza na Vasco da Ghama ili kuvunja ukiritimba wa Venice.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Utawala wa Wareno huko Afrika Mashariki ulijihusisha hasa na pwani iliyokaribia Mombasa.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kuwepo kwa Wareno Afrika Mashariki kulianza rasmi baada ya mwaka wa 1505, wakati manowari za Wareno, zikiongozwa na Don Francisco de Almeida, zilipokishinda Kilwa, kisiwa kilicho katika eneo ambalo sasa ni Tanzania kusini.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kuwepo kwa Wareno Afrika Mashariki kuliwawezesha kudhibiti biashara katika Bahari ya Hindi, na kulinda njia za baharini zinazounganisha Uropa na Asia.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Manowari zao za kivita zilikwamisha biashara za maadui wao magharibi mwa Bahari ya Hindi na walitoza kodi juu ya bidhaa zilizosafirishwa kupitia eneo hilo kwani walitawala bandari zote na njia kuu za meli.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kujengwa kwa ngome iliyoitwa Fort Jesus Mombasa mwaka wa 1593 kulikusudiwa kuimarisha utawala wao katika eneo hilo, lakini ushawishi wao ulikatizwa na kuja kwa Waingereza, Waholanzi na Waarabu wa Omani katika eneo hilo karne ya 17.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Waarabu kutoka Omani ndio waliokuwa tishio kuu la utawala wa Wareno Afrika Mashariki na waliizingira ngome ya Wareno, wakazishambulia meli zao za kivita, kisha kuwafukuza Wareno waliobaki kutoka pwani ya Kenya na Tanzania mwaka wa 1730.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kufikia wakati huo, ufalme wa Ureno haukuwa na haja na njia ya bahari ya biashara ya viungo kwani faida yake ilikuwa imepungua sana.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Utawala wa Wareno ulibakia tu katika bandari na maeneo ya kusini mwa Msumbiji hadi mwaka wa 1975.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kutawaliwa kwa pwani ya Kenya na Tanzania na Waarabu kutoka Omani kuliifanya miji hii iliyojitawala hapo awali iwe chini ya uangalifu mkali wa wageni kuliko ilivyokuwa katika enzi za utawala wa Wareno.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Waarabu wa Omani, kama Wareno waliowatangulia, waliweza kutawala eneo la pwani tu, si eneo la bara.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hata hivyo, kuanzishwa kwa mashamba makubwa ya mikarafuu, kuongezeka kwa biashara ya utumwa na kuhamishwa kwa makao makuu ya Waomani hadi Zanzibar mwaka wa 1839 na Seyyid Said kulisababisha Waomani kuimarisha utawala wao katika eneo hilo.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Utawala wa Waarabu katika bandari kuu zote za pwani ya Afrika Mashariki uliendelea hadi Uingereza ilipoamua kumaliza biashara ya utumwa na uanzishaji wa utaratibu wa kufanya kazi kwa malipo ukaanza kushinikiza utawala wa Waomani.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kufikia mwisho wa karne ya 19, biashara ya watumwa katika bahari zote kuu ilikuwa imeharamishwa na Waingereza: Waarabu wa Omani hawakuwa na uwezo wa kupingana na jeshi la wanamaji la Uingereza lililokuwa likitekeleza amri hiyo.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Waomani waliendelea kuwepo visiwani Unguja na Pemba hadi mapinduzi ya mwaka wa 1964, lakini kuwepo kwa Waarabu wa Omani nchini Kenya rasmi kulisitishwa wakati Wajerumani na Waingereza walipozidhibiti bandari zote kuu na kuanzisha mahusiano ya kibiashara na viongozi mashuhuri waliokuwa wenyeji miaka ya 1880.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hata hivyo, urithi waliouacha Afrika Mashariki ungali unaonekana kupitia kwa vizazi vyao vipatikanavyo pwani ya Kenya na ambavyo vinaona kuwa asili yao ni Oman.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Vizazi hivi hata leo humiliki utajiri mwingi na ndio wenye ushawishi mkubwa wa kisiasa katika jamii za pwani ya Kenya.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hata hivyo, wanahistoria wengi hushikilia kuwa historia ya ukoloni nchini Kenya ilianza wakati Wajerumani walipoanza kutawala mali ya Sultani wa Unguja iliyo pwani mwaka wa 1885, ikifuatwa na kuja kwa kampuni ya Imperial British East Africa Company mwaka wa 1888.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Uhasama wa kwanza baina ya mabepari ulikatizwa wakati Ujerumani ulipouachia Uingereza sehemu ya pwani iliyomiliki.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hii ilifuatia kujengwa kwa reli iliyounganisha Kenya na Uganda.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Baadhi ya makabila ya Kenya yalipinga ujenzi huo, hasa Wanandi wakiongozwa na Orkoiyot Koitalel Arap Samoei kwa miaka kumi, kuanzia 1895 hadi 1905 – lakini hatimaye Waingereza waliijenga reli hii.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Inaaminika kuwa Wanandi walikuwa kabila la kwanza kuwekwa kwenye maeneo yaliyotengewa Waafrika ili kuwazuia kutatiza ujenzi wa reli.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Wakati huo Wahindi wengi wenye ujuzi waliingia nchini ili kuchangia ujenzi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Wakati wa ujenzi wa reli kupitia Hifadhi ya Taifa ya Tsavo Magharibi, Wahindi wengi na wenyeji Waafrika walivamiwa na simba wawili waliojulikana kama “wala watu wa Tsavo”.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Wahindi hao na vizazi vyao baadaye walibakia nchini Kenya na kuunda kitovu cha jamii za Wahindi zijulikanayo kama Ismaili Muslim na Sikh.[14][15] Mnamo Agosti 1914, Vita vya Kwanza vya Dunia vilipoanza, magavana wa British East Africa (kama eneo hilo lilivyojulikana) na German East Africa walifikia makubaliano ili kuepusha makoloni yao machanga na uhasama.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hata hivyo, Luteni Kanali Paul von Lettow-Vorbeck alichukua mamlaka ya majeshi ya Ujerumani, akiwa na kusudi la kutwaa raslimali nyingi iwezekanavyo za Uingereza.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Jeshi la Uingereza likiwa limemtenga na Ujerumani, von Lettow aliendesha kampeni iliyofaulu ya vita vya kuvizia, wakila walichopata, wakiteka bidhaa za matumizi za Uingereza, na kuepuka kushindwa.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mwishowe alisalimu amri na akajisalimisha nchini Zambia siku kumi na moja baada ya mapatano ya kusimamisha vita kutiwa sahihi mwaka wa 1918.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Waingereza walitumia jeshi la Wahindi kumfukuza Lettow na walihitaji wachukuzi wengi ili kubeba vifaa vya matumizi hadi bara kwa miguu na hivyo kutatua shida kuu ya uchukuzi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kundi la wanajeshi wachukuzi liliundwa na kuwajumuisha Waafrika 400,000, na kuchangia katika uhamasishaji wao wa muda mrefu kisiasa.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hadi mwaka wa 1920, eneo linaloitwa Kenya lilijulikana kama Himaya ya Uingereza ya Afrika Mashariki.[16]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mwaka huo, koloni la Kenya liliundwa na kupatiwa jina linalotokana na Mlima Kenya[17]Waingereza walilitamka jina hilo kama pronounced/ˈkiːnjə/(deprecated template)[18] ingawa matamshi ya wenyeji na yaliyokusudiwa katika maendelezo asili, Kenia yalikuwa ˈkɛnja.[19]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Enzi ya Jomo Kenyatta kuwa rais wa Kenya miaka ya 1960-1969, matamshi ya Kiingereza, yaani /ˈkɛnjə/ yalikubalika na kutumiwa sana kwa sababu jina lake lilidumisha matamshi asilia ya wenyeji.[20]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kumbe saa ya uhuru, mwaka 1963, Jomo Kenyatta alichaguliwa kama rais wa kwanza.[21]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Awali alikuwa alishika jina hili kutafakari ahadi yake ya kuikomboa nchi yake na matamshi yake ya jina lake ulisababisha katika matamshi ya Kenya katika Kiingereza kubadilisha nyuma ya makadirio ya awali uliotokea matamshi, pronounced/ˈkɛnjə/(deprecated template) Mwanzoni mwa karne ya 20, wakulima Waingereza na Wazungu wengine walituama katika nyanda za juu katika eneo la kati walikoondokea kuwa matajiri kwa kulima kahawa na chai.[22]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kufikia mwaka 1930, takribani walowezi 30,000 waliishi katika maeneo hayo na walikuwa na ushawishi mkubwa wa kisiasa kwa sababu ya uwezo wao wa kiuchumi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Maeneo hayo yalikuwa makao ya watu milioni moja wa kabila la Wakikuyu, na wengi wao hawakuwa na ithibati ya kumiliki mashamba kwa mujibu wa Waingereza (ingawa mashamba hayo yalimilikiwa na kabila hilo kabla ya Wazungu kufika), na waliishi kama wakulima wanaohamahama.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Ili kuendeleza matakwa yao, walowezi waliwakataza kilimo cha kahawa na kuwalazimisha kulipa kodi ya nyumba, na maskwota walipewa mashamba madogo baada ya kuwafanyia kazi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Wakikuyu wengi walihamia mijini kwani mashamba yao hayangeweza kutosheleza mahitaji yao.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mwaka wa 1951, Horace Hector Hearne akawa mkuu wa sheria nchini Kenya (alitoka Ceylon alikoshikilia wadhifa huohuo) na alifanya kazi katika Mahakama Kuu mjini Nairobi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Alihudumu katika wadhifa huo hadi mwaka 1954 alipoteuliwa kama Hakimu wa Rufaa katika Mahakama ya Rufaa ya Afrika Magharibi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Usiku wa tarehe 5 Februari 1952, wakati Mfalme George VI alipoaga dunia, Hearne alimsindikiza Malkia Elizabeth II na mumewe Filipo mwanamfalme wa Edinburgh, kwa dhifa ya kitaifa hotelini Treetops, ambayo sasa ni kivutio maarufu cha watalii.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hapa ndipo alipouanzia umalkia.[23]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Alirudi Uingereza mara moja akiandamana na Hearne.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kuanzia Oktoba 1952 mpaka Desemba 1959, Kenya ilikuwa katika hali ya hatari kufuatia uasi wa Mau Mau dhidi ya utawala wa Uingereza.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Gavana aliomba na kupata msaada wa wanajeshi Waingereza na Waafrika, pamoja na King's African Rifles.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mnamo Januari 1953, Meja Jenerali Hinde aliteuliwa kuwa mkuu wa oparesheni ya kuzima uasi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hali hii haikuimarika kwa kukosa uchunguzi, kwa hivyo Jenerali George Erskine aliteuliwa kuwa kamanda msimamizi wa majeshi ya kikoloni mnamo Mei 1953, akiungwa mkono hasa na Winston Churchill.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kutiwa mbaroni kwa Warũhiũ Itote (aka General China) tarehe 15 Januari 1954, na kuhojiwa kwake kulipelekea Waingereza kuuelewa vyema usimamizi wa Mau Mau.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Oparesheni Anvil iliyoanzishwa tarehe 24 Aprili 1954 ilipangwa na jeshi kwa wiki kadhaa baada ya kukubaliwa na kamati kuu ya vita.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Wakati wa oparesheni hiyo, mji wa Nairobi ulidhibitiwa na wanajeshi na wakazi wake walihojiwa huku wafuasi wa Mau Mau wakikamatwa na kupelekwa vizuizini.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mnamo Mei 1953, walinzi wa nyumbani walitambulika rasmi kama askari wa usalama.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Askari hao wa nyumbani ndio waliounda kikosi cha kupambana na mikakati ya Mau Mau kwani walikuwa Waafrika waaminifu, na si majeshi ya kigeni kama Jeshi la Uingereza na King's African Rifles.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kufikia mwisho wa hali ya hatari, askari hao walikuwa wamewaua Mau Mau 4886, ambao ni asilimia 42% ya waasi wote.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kukamatwa kwa Dedan Kimathi huko Nyeri tarehe 21 Oktoba 1956 kuliashiria kushindwa kwa Mau Mau kukamaliza vita.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Baada ya uhuru  Utawala wa Kenyatta Waafrika walichaguliwa moja kwa moja katika bunge la uwakilishi kwa mara ya kwanza mwaka wa 1957.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Licha ya Waingereza kutamani kuwakabidhi mamlaka wapinzani wasio na siasa kali ya Kiafrika, ni chama cha Kenya African National Union (KANU) kilichoongozwa na Jomo Kenyatta kilichounda serikali punde tu kabla ya Kenya kupata uhuru tarehe 12 Desemba 1963.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Tarehe 12 Desemba 1964, Kenya ilipotangazwa kuwa jamhuri, Kenyatta akawa rais wa kwanza.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mwaka huohuo, jeshi la Kenya lilipigana na Vita vya Shifta dhidi ya kabila la Wasomali waliokusudia kuiona NFD imejiunga na Jamhuri ya Somalia.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mashifta walililemea jeshi la Kenya lakini baadaye walishindwa mwaka wa 1967.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kenya ilitia saini mkataba na nchi ya Ethiopia mwaka wa 1969 unaodumu mpaka leo kwa kuhofia mashambulizi kutoka kwa jeshi la Somalia lililokuwa na nguvu zaidi.[24]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Eneo la NFD nchini Kenya halijaendelea kutokana na kiangazi na mafuriko.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hata hivyo, wakimbizi wafanyabiashara wa Kisomali waliotajirika wamebadilisha mtaa wa Eastleigh uliokuwa wa mabanda na kuufanya kuwa ngome ya kibiashara katika sehemu kubwa ya mashariki mwa mji wa Nairobi.[25]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Utawala wa Moi Mwaka wa 1978, Kenyatta alifariki na Daniel Arap Moi akawa rais.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Moi alidumisha urais kwa kuchaguliwa bila kupingwa katika chaguzi za mwaka wa 1979, 1983 (uchaguzi wa dharura) na 1988, zote zikiwa zilifanyika chini ya katiba ya chama kimoja.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Uchaguzi wa 1983 ulifanyika mwaka mmoja kabla ya wakati kutokana na njama ya kupindua serikali iliyokosa kufaulu tarehe 1 Agosti 1982.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mapinduzi hayo yaliyotibuka yalipangwa na askari mwanahewa wa cheo cha chini, Bwana Hezekiah Ochuka na kuendelezwa hasa na wanahewa.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Jaribio hilo lilizimwa kwa haraka na wanajeshi waaminifu wakiongozwa na Jeshi la Nchi Kavu, General Service Unit (GSU) - kikosi cha polisi wenye hadhi ya kijeshi - na baadaye polisi wa kawaida.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Hata hivyo raia kadhaa walijeruhiwa na wengine kuuawa.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Tukio hilo lilisababisha kuvunjwa kwa kikosi chote cha wanahewa, huku wengine wakiachishwa kazi na wengine wakishtakiwa kwenye mahakama ya kijeshi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Katika uchaguzi wa 1988 kura za mlolongo zilianzishwa, ambapo wapigakura walitakiwa kupiga foleni nyuma ya wagombea uchaguzi wanaowapenda, badala ya kutumia kura ya siri[26] Jambo hilo lilionekana kama kilele cha enzi ya ukiukaji mkubwa wa demokrasia likasababisha msukumo mkuu wa mageuzi ya kikatiba.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Vipengele vilivyokuwa na utata, kikiwemo kile kilichoruhusu chama kimoja pekee cha kisiasa, vilibadilishwa miaka iliyofuata.[27]


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Katika uchaguzi wa kidemokrasia wa vyama vingi wa miaka ya 1992 na 1997, Daniel Arap Moi alichaguliwa tena.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Utawala wa Kibaki Kulingana na katiba, mwaka 2002 Moi hakuruhusiwa kuwania urais tena, na Mwai Kibaki wa chama cha upinzani cha "National Rainbow Coalition" — NARC akachaguliwa kuwa rais.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Uchaguzi huo ulitambulikana kuwa wa kidemokrasia na wachunguzi wa humu nchini na wa kimataifa na hivyo kuwa chanzo cha mageuzi makubwa ya kidemokrasia nchini Kenya.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mnamo Desemba 2002, Wakenya walifanya uchaguzi uliokuwa wa kidemokrasia na uwazi ambao kwa kiasi kikubwa uliamuliwa kuwa huru na wa haki na wachunguzi wa kimataifa.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Uchaguzi wa mwaka huo ulikuwa mwanzo mpya na uliiletea Kenya mabadiliko makuu ya kisiasa yaliyowezesha chama cha Kenya African National Union (KANU), kilichokuwa kimeitawala nchi tangu uhuru, kukabidhi kwa amani mamlaka kwa chama cha National Rainbow Coalition (NARK), uliokuwa muungano wa vyama vingi.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Chini ya uongozi wa Rais Mwai Kibaki, muungano wa vyama tawala ulihahidi kushughulikia ukuaji wa kiuchumi, kumaliza ufisadi, kuimarisha elimu na kuandika katiba mpya.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Baadhi ya ahadi hizi zimeshatimizwa.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kuna elimu ya msingi ya bure.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Mwaka wa 2007 serikali ilitangaza kuwa, kuanzia mwaka 2008 gharama ya masomo ya shule za upili itapunguzwa huku serikali ikilipia gharama zote za mafundisho.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Uchaguzi wa 2007  Katika uchaguzi mkuu uliofanyika tarehe 27 Desemba 2007, Rais Kibaki wa chama cha Party of National Unity (PNU) aliwania uchaguzi dhidi ya chama kikuu cha upinzani Orange Democratic Movement (ODM).


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kulingana na wachunguzi wa kimataifa, uchaguzi huo ulikumbwa na udanganyifu na hivyo kutofikia kiwango kinachokubalika kimataifa.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Chama cha ODM kilisambaratika na kupoteza 8 % ya kura zake kwa chama kipya cha Orange Democratic Movement-Kenya (ODM) - kikiongozwa na Kalonzo Musyoka.


Question: Je,nchi ya Zambia hufanya uchaguzi mkuu baada ya muda upi?

Kenya

Kinyang’anyiro kilikuwa kikali kati ya mgombea wa ODM, Raila Odinga na Kibaki wa PNU.