Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Moja ya miundo mikuu katika ubongombele wa nedege, kigongo cha ventrikali ya nyuma, kwa muda mrefu kilidhaniwa kulingana na ganglia ya msingi kwa wanyama, lakini sasa inadhaniwa kulingana na zaidi na gamba la nje.[29]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Sehemu kadhaa za ubongo zimehifadhiwa maumbo zao katika aina zote za wauti, kutoka kwa balika hadi kwa binadamu.[1]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hii ni orodha ya baadhi ya sehemu muhimu, pamoja na maelezo mafupi sana ya kazi zao jinsi inavyoeleweka sasa (lakini kumbuka kuwa kazi za nyingi yazo bado zina utata kwa kiasi fulani): Medula, pamoja na uti wa mgongo, ina viini vingi vodogo vinavyohusika katika aina nyingi za hisia na usogevu wa misuli.[30]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Haipothelamasi ni eneo dogo katika shina la ubongombele, ambao uchangamani na umuhimu wake haulingani na ukubwa wake.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Inajumuisha viini vingi vidogo, kila mmoja ikiwa na viunganisha tofauti na nyurokemia tofauti.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Haipothelamasi ndio kituo kuu cha kudhibiti mzunguko wa usingizi/kuamka, udhibiti wa kula na kunywa, udhibiti wa kutolewa kwa homoni, na majukumu mengine mengi muhimu ya kibayolojia.[31]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Sawa na haipothelamasi, thelamasi ni mkusanyiko wa viini vilivyo na kazi mbalimbali.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Baadhi yavyo vinahusika katika kupitisha habari kutoka na kuelekea vizio vya ubongo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Vingine vinashiriki katika kutia motisha.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Eneo lilo chini ya thelamasi (zona insarta) inaonekana kuwa na mifumo ya kuzalisha utendaji wa aina mbalimbali za tabia "kamilishi", ikiwa ni pamoja na kula, kunywa, kunya, na kujamiiana.[32]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ubongonyuma unadhibiti utendaji wa mifumo mingine ya ubongo ili kuzifanya sahihi zaidi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kuondolewa kwa ubongonyuma hakumzuii mnyama kufanya kitu chochote hasa, lakini hufanya matendo kuchelewa na isiyo elekevu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Usahihi huu si wa kuzaliwa, bali ni wa kujifunza kwa majaribio na makosa.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kujifunza jinsi ya kuendesha baiskeli ni mfano wa aina ya unyumbufu wa neva unaoweza kufanyika kwa kiasi kikubwa ndani ya ubongonyuma.[33]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Tektama, mara nyingi huitwa "ganda la uonaji", unaruhusu vitendo kuelekezwa katika meneo hewani.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika mamalia inaitwa "kolikyulasi kuu", na kazi yake iliyotafitiwa sana ni kuelekeza mielekeo ya macho.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Pia anaongoza mielekeo ya kufikia vitu pia.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hupoke vichangamshi vikuu vya kuonekana, pia hupokea vichangamshi kutoka katika hisi nyigine ambayo ni muhimu katika kuongoza vitendo, kama vile vichangamshi vya kusikia katika bundi, vichangamshi kutoka katika viungo vya kutambua joto katika nyoka, n.k katika baadhi ya samaki, kama vile mkunga, ndio sehemu kubwa ya ubongo.[34]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Paliamu ni safu ya dutu kijivu unao kaa juu ya ubongombele.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika reptilia na mamalia inaitwa gamba.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Paliamu hushiriki katika kazi mbalimbali, ikiwa ni pamoja na unusaji na kumbukumbu ya anga.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika mamalia, inapo anza kutawala ubongo, hujumuisha majukumu kutoka katika maeneo yaliyo chini ya gamba la ubongo.[35]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hipokampasi, kwa hakika, inapatikana kwa mamalia tu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hata hivyo, sehemu ambapo inatoka, paliamu ya kati, ipo katika wauti wote.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kuna ushahidi kwamba sehemu hii ya ubongo hushiriki katika kumbukumbu za masuala yasiyoshikika na uongozaji katika samaki, ndege, reptilia, na mamalia.[36]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ganglia ya chini ni kundi la viungo vinayoshikana katika ubongombele, ambavyo uelewa wetu kuvihusu umeongezeka pakubwa sana zaidi katika miaka michache iliyopita.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Jukumu la msingi ganglia ya chini inaonekana kuwa uteuzi wa vitendo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ganglia ya chini hutuma onyo zuizi kwa sehemu zote za ubongo zinazoweza kuanzisha utendaji, na katika hali ya nzuri inaweza kuzuia tendo lenyewe, hivyi kwamba mifumo ya kuanzisha utendaji viweze kushughulikia majukumu mengine.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Utuzaji na adhabu hutekeleza zaidi athari zao muhimu katika neva ndani ganglia ya chini.[37]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kivimbe cha unusaji ni kiungo maalum kinachochakata hisia kutoka katika hisi za unusaji, na kuelekeza matokeo yake katka sehemu ya paliamu inayohusika na hisi harufu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ni sehemu kubwa ya ubongo katika wauti wengi, lakini imepunguzwa sana katika jamii ya nyani.[38]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mamalia Gamba la ubongondio ni sehemu ya ubongo inayotofautisha tofauti kati ya mamalia na wauti wengine, jamii ya nyani kutoka kwa wanyama wengine, na binadamu na wanyama wengine wa jamii ya nyani.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ubongonyuma na ubongokati wa mamalia kijumla huwa sawa na yale ya wauti wengine, lakini tofauti kubwa hutokea katika ubongombele, ambao haujakuwa kwa ukubwa tu, bali pia umebadilika katika umbo.[39]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Miongoni mwa wauti wasio mamalia , sehemu ya juu ya ubongonyuma imefunikwa kwa safu zisizo tete kwa ulinganisho ziitwazo paliamu.[40]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika mamalia, paliamu hugeuka na kuwa katika muundo moja changamani wa safu 6 iitwaye gamba-jipya au gamba-sawa.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika jamii ya nyani, gamba-jipya imekuwa kubwa sana, hasa sehemu iitwayo ndewe ya mbele.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa binadamu, upanukaji huu wa ndewe ya mbele hukithiri, na sehemu nyingine za gamba pia huwa kubwa kabisa na changamani.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Haipokampasi ya mamalia pia ina muundo tofauti.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa bahati mbaya, historia ya mabadiliko ya sehemu hizi katika mamalia, hasa gamba lenye safu sita, ni vigumu kufuatilia.[41]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hii kwa kiasi kikubwa ni kutokana na tatizo la kukosa kiungo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Wahenga wa mamalia, waitwao sinapsidi, waligawanyika kutoka kwa wahenga wa wanyama watambaao na ndege wa kisasa yapata miaka milioni 350 iliyopita.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hata hivyo, mgawanyiko wa hivi karibuni ulio na mabadiliko dhahiri miongoni mwa mamalia ulikuwa mgawanyiko kati ya monotrimata (kinyamadege na ekidna), wambeleko (panya opusu, kangaruu, n.k) na wanyamakondo (wengi mamalia wanaoishi), ambayo ilifanyika takribani miaka milioni 120 iliyopita.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Bongo za  monotrimata na wambeleko ni tofauti na zile za wanyamakondo kwa namna fulani, lakini zina gamba na haipokampasi zenye umbo la kimamali.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa hivyo, maumbo haya lazima yaligeuka kati ya miaka milioni 350 na 120 iliyopita, kipindi ambacho hakijaacha ushahidi wowote ila visukuku ambavyo havihifadi tishu laini kama ubongo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Jamaa ya nyani  Bongo za binadamu na jamaa wengine wa nyani huwa na miundo sawa na bongo za mamalia wengine, lakini ni kubwa ikilinganishwa na ukubwa wa mwili.[26]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Wingi wa ukubwa huu hutokana na upaukaji mkubwa wa gamba, ukilenga hasa katika maeneo yanayohudumia kuona na mawazo ya awali.[42]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mtandao wa mchakato wa kuona katika jamaa ya nyani ni chanagamano sana, ikijumuisha angalau maeneo 30 yanayoweza kutofautika, ikiwa na miunganiko ya mitandao ya kuajabia.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Haya yote yakichukuliwa pamoja, uchakataji wa hisi za kuona hutumia zaidi ya nusu ya gamba-jipya ya wanyama jamaa ya nyani.[43]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Sehemu nyingine ya ubongo ambayo imekuwa kubwa zaidi ni gamba-mbele ya ubongombele, ambayo kazi ni vigumu kueleza kwa maneno machache, lakini inayohusika na upangaji, kumbukumbu inayotumika, motisha, tahadhari, na udhibiti utendaji.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Muundo hadubini  Ubongo unajumuisha aina mbili kuu za chembechembe: neuroni na glia.[44]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Aina hizi mbili kijumla ni nyingi katika ubongo, ingawa chembe glia zinazidi neuroni kwa uwiano wa 4 kwa 1 katika gamba la ubongo.[45]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Glia huwa katika aina mbalimbali, ambazo hufanya kazi kadhaa muhimu, ikiwa ni pamoja na kuhimili mwili, kudhibiti metaboli kudhibiti halijoto, na uongozaji wa kukua.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kipengee kinachofanya neuroni kuwa muhimu sana ni kwamba, tofauti na glia, zina uwezo wa kutuma vichocheo kwa nyingine zilizo hatua ya mbali.[46]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Glia hutuma vichocheo hizi kwa njia ya akzoni, fumwele nyembamba ya protoplazimu inayotoka katika mwili wa chembe na kuelekea, kwa kawaida ikiwa na matawi kadhaa, maeneo mengine, wakati mwingine ya karibu na wakati mwingine katika sehemu mbali ya ubongo au mwili.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Umbali ambao akzoni inaweza kwenda ni ya kustaajabisha: kwa mfano, ikiwa chembechembe yenye umbo haram za gamba-jipya zikikuzwa ili mwili wa chembe hiyo iwe sawa kwa ukubwa na binadamu, akzoni yake, ikikuzwa kwa kiwango sawa, inaweza kuwa kebo yenye sentimita kadhaa katika kipenyo wenye urefu wa zaidi ya kilomita.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Akzoni hizi husambaza vichacheo katika umbo la mipigo ya kemikali-meme  aitwaye vtendo tarajiwa, vinayodumu muda usiozidi kipande kimoja cha  mmoja juu ya sehemu moja ya sekunde na kusafiri katika akzon katika kasi ya kati ya mita 1-100 kwa sekunde.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Baadhi neuroni huzua vitendo tarajiwa kila wakati, katika viwango vya 10-100 kwa kiala sekunde, kwa kawaida katika mifumo isiyotabirika na isiyo ya kudumu; neuroni nyingine huwa tulivu wakati mwingi, lakini mara chache kwa ghafla huzua vitendo tarajiwa ya uwezo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Akzoni huelekeza vichocheo kwa neuroni nyingine, au kwa chembe nyingine zisizo za neuroni, kwa njia ya makutano maalumu yaitwayo sinapsi.[47]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Akzoni moja inaweza kuwa na mikutano ya sinapsi elfu kadhaa.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Wakati kitendo tarajiwa, kinachosafiri kupitia akzoni, kinapofika katika sinapsi, kinasababisha kutolewa kwa kemikali itwayo niurotransmita.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Niurotransmita hujifungamanisha katika molekyuli pokezi iliyo katika utando wa chembe inayolengwa.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Baadhi ya neuroni pokeza ni sisimuzi,  kumaanisha kwamba zinaongeza kiwango cha vitendo tarajiwa katika chembe inayolengwa; vipokezi vingine ni zuizi,  kumaanisha kwamba vinapunguza viwango vya vitendo tarajiwa, vingine vina athari changamano ya udhibiti.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa kweli akzoni huchukua nafasi kubwa katika ubongo.[48]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mara nyingi makundi makubwa hukusanyika pamoja katika kile ni kinachoitwaye viungo fumwele vya neva.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Akzoni nyingi zimefunikwa katika vifuniko vyenye maki nene ya mafuta iitwayo miyelini, ambazo huchangia kuongeza kasi ya msukumo kwa vitendo tarajiwa.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Miyelin ni nyeupe, hivyo sehemu za ubongo zilizojazwa kwa fumwele za neva  huonekana kama dutu nyeupe,  tofauti na dutu ya kijivu  vinazoonyesha maeneo yaliyo na idadi kubwa ya miili ya chembe za neuroni.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Urefu wa jumla wa akzoni iliyo na miyelini katika ubongo wa mwanadamu mzima wastani ni zaidi ya 100,000 kilometres (62,000mi).[49]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ukuaji   ubongo haukui tu, bali hustawi kwa njia changamani inayofuata mipangilio ya hatua.[50]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Neuroni nyingi hutengenezwa katika kanda maalum zilizo na chembe tete, na kisha kuhamia kupitia tishu ili kufikia yanapohitajika.[51]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika gamba, kwa mfano, hatua ya kwanza ya ustawi ni kuundwa kwa "dungu" na kundi maalum la chembe za glia, ziitwazo glia ya miali, ambazo huelekeza fumwele kiwima katika gamba.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Neuroni mpya za gamba hutengenezwa chini ya gamba, na kisha "hupanda" kupitia fumwele-miali mpaka zifike katika safu ambamo zinafaa kukaa katika utu uzima.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika wauti, hatua za kwanza za ustawi wa neuroni ni sawa kwa spishi zote.[50]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kadri kiini tete kinavyobadilika kutoka kibonge mviringo cha chembechembe na kuwa na umbo kama la mnyoo, utepe mwembamba wa ngozi ya nje unaoenea katikati ya mgongo inasababishwa kuwa bamba la neuroni, mtangulizi wa mfumo wa neva.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Bamba la neuroni hujikunja na kuunda mfuo wa neuroni, na kisha mikunjo inayofunika mfuo huungana na kufunika neli ya neuroni, mkanda wazi wa chembe ulio na ventrikali uliojaa umajimaji katikakati.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika ncha ya mbele, ventrikali na mkanda hufura kuunda vilengelenge vitatu ambavyo ndivyo mwanzo wa ubongombele, ubongokati, na ubongonyuma.[50]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika hatua nyingine, ubongombele hugawanyika katika vilengelenge viwili viitwavyo ubongomwisho (ambayo ina gamba la ubongo, ganglia ya msingi, na viungo vinavyohusiana navyo) na diencephalon (ambayo ina thalamasi na haipothalamasi).


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Karibu wakati huo huo, ubongokando hugawanyika kuwa ubongometeni (ambayo ina ubongonyuma na ponsi) na ubongomyeleni (ambayo ina medula oblongata).


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kila moja ya maeneo haya yana sehemu za usambaaji ambapo chembe za neuroni na glia huzalishwa; chembechembe zinazopatikana kisha huhama, wakati mwingine kuelekea mbali sana, kufikia sehemu zao ya mwisho.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mara tu neuroni inapofika mahali pake, inaanza kueneza dendraiti na akzoni kuelekea eneo linaloizingira.[52]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa sababu kawaida akzoni huenea mbali sana kutoka katika mwili wa chembe na huhitaji kuungana na viungo maalum, hua zinakua kwa njia changamani.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ncha ya akzoni inayokua huwa na kibonge cha protoplazimu iitwayo "sonobari ya ukuaji", iliyofungwa kwa vipokezi vya kemikali.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Vipokezi hivi huhisi mazingira ya karibu, na kusababisha sonobari ya ukuaji kuvutiwa au kukataliwa na viungo mbalimbali vya chembe, na hivyo kuvutwa kuelekea upande mmoja maalum katika kila njia yake.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Matokeo ya makakati huu wa utafutaji njia ni kwamba sonobari ya ukuaji hujipenyeza kupitia ubongo mpaka ifikie mahali pake pa mwisho, ambapo viashiria vingine vya kikemikali huifanya  kuanza kukuza sinapsi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa kuzingatia ubongo mzima, maelfu kadhaa ya jeni huzalisha  protini zinazoathiri utafutaji wa njia kwa akzoni.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mtandao wa sinapsi ambayo hatimaye hujitokeza huathiriwa kwa kiwango tu na jeni.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika maeneo mengi ya ubongo, akzoni huanza kwa "kukua kupita kiasi", na kisha "kupunguzwa" kwa utaratibu unaotegemea shughuli za kiniuro.[53]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa mfano, katika kuelekeza kutoka machoni hadi ubongokati, , mfumo ulio miongoni mwa watu wazima una ramani sahihi sana, unaounganisha kila sehemu katika uso wa retina na sehemu husika katika safu ya ubongokati.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika hatua za kwanza za ukuaji, kila akzoni kutoka retina huelekezwa katika eneo jirani la kijumla katika ubongokati na viashiria kemikali, lakini hupinduka sana na kugusana kwa awali na rundo pana la neuroni za ubongokati.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kabla ya kuzaliwa, retina huwa na taratibu maalum zinazoifanya kuzalisha mawimbi ya shughuli zinazotokea kwa wakati moja na kisha kujiendeleza polepole kote katika safu ya retina.[54]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mawimbi haya ni muhimu kwa sababu husababisha neuroni jirani  kufanya kazi kwa wakati mmoja: yaani, zinazalisha mifumo ya shughuli za niuro zilizo na taarifa kuhusu mpangilio wa kieneo wa niuro.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Taarifa hii hutumika katika ubongo kati kwa utaratibu ambao husababisha sinapsi kulegea, na hatimaye kutoweka, ikiwa shughuli katika akzoni haifuatiwa na shughuli katika chembe iliyo lengwa.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Matokeo ya utaratibu huu changamani ni uonishaji kitaratibu na imarishaji wa ramani, ili hatimaye kuiacha katika hali yake halisi ya utu uzima.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Vitu sawa na hivyo hufanyika katika maeneo mengine ya ubongo: matriki awali ya sinapsi huzalishwa kutokana na mwongozo wa kikemikali unaoamuliwa kijenetiki, lakini baadaye hatua kwa hatua huboreshwa kwa utaratibu unaotegemea utendaji, kwa kiwango inayotegemea mabadiliko ya kindani, kwa kiwango fulani michango ya nje ya kihisia.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika hali zingine, kwa mfumo katika mifumo ya retina-ubongokati, mipangilio ya matukio hutegemea taratibu zinazotokea tu katika bongo zinazostawi, na yamkini huwepo kwa madhumuni ya kuongoza ustawi pekee.[54]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika binadamu na mamali wengine wengi, neuroni mpya hutengenezwa mara nyingi kabla ya kuzaliwa, na ubongo wa mtoto mchanga kwa hakika huwa na neuroni zaidi kuliko ya ubongo wa watu wazima.[55]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hata hivyo, kuna maeneo machache ambapo neuroni mpya huendelea mwezi kuzalishwa katika maisha yote.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Maeneo mawili ambapo hili limejidhihirisha kikamilifu ni katika ya kilenge cha kunusa, ambacho kinahusika katika hisia za harufu, na jairasi yenye menomeno ya hipokampasi, ambapo kuna ushahidi kwamba neuroni mpya hutekeleza jukumu katika kuhifadhi kumbukumbu mpya zinazopatika.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kando na hali hizi tofauti, hata hivyo, idadi ya neuroni iliyopo mapema utotoni, ndio hiyo hiyo inayopatikana katika maisha yote.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Chembe za glia ni tofauti, kama na aina nyingi za chembe mwilini, hizi huzalishwa katika kipindi chote cha maisha.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ingawa mkusanyiko wa neuroni huwa kwa kiwango kikubwa zipo za ktosha kufikia wakati wa kuzaliwa, miunganiko ya akzoni huendelea kukua kwa muda mrefu baadaye.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika binadamu, ukuaji kamili wa neva hukamiliki wakati wa kubaleghe.[56]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kumekuwa na majadala wa muda mrefu kuhusu ikiwa ubora wa akili, hulka na uwerevu kwa kiwango kikubwa huhusishwa na urathi au malezi; mjadala wa maumbile dhidi ya malezi.[57]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Huu si suala falsafa tu: una umuhimu mkubwa wa kuvitendo kwa wazazi na waalimu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ingawa maelezo mengi hayajakamilishwa, wanaelimu neva wanaonyesha waziwazi kwamba sababu zote mbili ni muhimu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Jeni huamua hali ya kijumla ya ubongo, na jeni huamua jinsi ubongo unavyoitikia uzoefu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Uzoefu, hata hivyo, unahitajika kuboresha matriksi ya miunganiko ya sinapsi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Wakati mwingine huwa kwa suala la kuwepo au kutokuwepo kwa uzoefu katika vipindi muhimu vya ukuaji.[58]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Wakati mwingine, wingi na ubora wa uzoefu unaweza kuwa muhimu zaidi; kwa mfano, kuna ushahidi mkubwa kuwa wanyama waliokua katika mazingira  mazuri huwa na magamba manene, kuonyesha idadi kubwa ya miungano ya sinapsi, kuliko wanyama ambao viwango vyao vya kusisimka ni mdogo.[59]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Majukumu Kwa mtazamo wa kiviumbe, kazi ya msingi ya ubongo ni kudhibiti utendaji wa mnyama.[60]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ili kufanya hivyo, huwa inachuja taarifa muhimu za kutosha kutoka katika viungo vya hisi ili kuboresha vitendo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Vichocheo vya hisia vinaweza kuamsha majibu ya papo kwa papo kwa mfano wakati mfumo wa kunusa wa kulungu unaponusa harufu ya mbwa mwitu; pia zinaweza kudhibiti tendo linaloendelea kwa mfano katika athari ya mzunguko wa mwanga-giza kwa tabia ya kulala na kuamka kwa viumbe, au taarifa zao zinaweza kuhifadhiwa kwa madhumuni ya umuhimu baadaye.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ubongo husimamia kazi zake changamani kwa kuanzisha  mifumo ya utendaji, ambazo zinaweza kuanishwa katika njia nne: kimaubile, kikemikali, na kiutendakazi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mifumo tendakazi Njia rahisi zaidi ya kuainisha sehemu za ubongo ni kuzingatia maumbile, lakini pia kuna njia kadhaa kuianisha zaidi kutegemea utendakazi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Moja wa njia muhimu zaidi kati ya hizo ni kutegemea kemikali za nyurotransmita zinazotumiwa na neuroni kuwasiliana na kila moja.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Nyingine ni katika namna eneo ubongo huchangia uchakataji ujume: maeneo ya hisia huleta taarifa ubongoni na kurekebisha umumbo lake; vichochezi vya matendo ya mwili hutuma ujumbe nje ya ubongo ili kudhibiti misuli na tezi, mifumo sisimuzi hudhibiti utendaji wa ubongo kulingana na muda wa siku na mambo mengine.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mifumo ya nyurotramsita  Isipokuwa katika hali chache, kila neuroni katika ubongo huendelea kutoa kemikali za niurohamishi, isiyobadilika au mchanganyiko wa niurohamishi, katika miunganiko yoyote ya sinapsi inayofanya na neuroni nyingine, kanuni hii inajulikana kama kanuni ya Dale.[61]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa hivyo, niuron anaweza kuainishwa kutegemea niurohamisho iinayotoa.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Niurohamishi mbili zinazoomekana mara nyingi zaidi ni glutamati, ambayo aghalabu huwa sisimuzi,  na sidi ya gama-aminobutri (GABA), ambayo aghalabu huwa pingamizi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Neuroni zinazotumia transmita hizi zinaweza kupatikana katika karibu kila sehemu ya ubongo, zikibuni asilimia kubwa ya mkusanyiko wa sinapsi za ubongo.[62]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hata hivyo, idadi kubwa ya madawa yanayoathiri ubongo huelekeza athari zao kwa  kubadili mfumo wa niurohamishi zisizohusiana moja kwa moja na glutamati au uhamishaji wa GABA.[63]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Madawa kama vile kafeini, nikotini, heroini, kokeini, Prozac, Thorazine, n.k,  huathiri neiurohamishi nyingine.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Nyingi ya transmita hizi hutoka katika neuroni ambazo zinakaa katika sehemu fulani ya ubongo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Serotonini, kwa mfano- lengo la msingi la madawa ya kulevya ya kinza huzuni na viamsha hamu-huja kimahsusi kutoka eneo dogo la shina la ubongo iitwayo kiini Rafe.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Norepainifrini, ambayo hushiriki katika usisimuzi, hutoka kimahsusi kutoka eneo dogo karibu liitwalo lokasi serulesi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Histamini, kama niurohamishi, hutoka katika sehemu ndogo ya hypothelamasi iitwayo kiini tubaromamilari (histamini pia ina kazi zisizo za mfumo kuu wa neva, lakini kjukumu la niurohamishi ndio sababu kwa kinzahisatami kuwa na athari za kutuliza).


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Niurohamishi nyingine kama vile asetilkolini na dopamini huwa na vyanzo mbalimbali katika ubongo, lakini hazijasambazwa kwa wingi kama glutamati na GABA.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mifumo ya hisi  Moja ya majukumu ya kimsingi ya ubongo ni kudondoa ujumbe muhimu kutoka katika viungo vya hisia.[64]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hata katika ubongo wa binadamu, mifumo ya hisi huwa nyingi zaidi ya hisi tano za kawaida zinazojulikana za maono, sauti, ladha, mguso, na harufu: bongo zetu hupokea taarifa kuhusu joto, usawa, mkao wa miguu na mikono, na vijenzi kemikali vya mfumo wa damu, kati ya mambo mengine.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hali hizi zote hutambuliwa na viungo maalum vya hisi vinavyoelekeza vichoche ndani ya ubongo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika wanyama wengine, milango zaidi ya hisi vinaweza kuwepo, kama vile hisi ya miale ya joto isiyoonekana miongoni mwa wanyama wanaoishi shimoni kama nyoka, au "hisi za kawaida" zinaweza kutumika katika njia isiyo ya kawaida, kama jinsi usikiaji unavyotumiwa na katika popo sona.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Haya hapa kanuni chache zinazotumika katika mifumo nyingi ya hisi, ikitumia mfumo sikizi katika mifano maalum.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kila mfumo wa hisi huanza kwa chembechembe mahsusi za "vipokea hisia".


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hizi ni neuroni, lakini tofauti na neuroni nyingi, hazijadhibitiwa na mchango wa sinapsi kutoka katika neuroni nyingine: badala yake zinaamilishwa na vipokezi vilivyofungamana na zinazohisi baadhi ya hisi za mguso, kama vile mwanga, joto, au mikazo ya kimwili.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Akzoni za chembe pokezi-hisia husafiri katika utiwa mgomgo au ubongo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa hisia ya kusikia, vipokezi viko katika sikio la ndani, katika konokono la sikio, na  huamilishwa na mtikiso.[65]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa hisi nyingi, kuna " kiini cha msingi" au seti ya viini, vilivyo katika shina la ubongo, zinazokusanya vichocheo kutoka katika chembe pokezi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika hisia sikizi, hizi ni viini vya konokono la sikio.[65]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mara nyingi, kuna maeneo ya mengine yaliyo chini ya ubongo ambayo hudondoa habari maalum ya aina fulani.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa hisi ya kusikia, eneo bora la unusaji na eneo hafifu ya kalikulusi hushiriki katika kulinganisha vichocheo kutoka katika masikio mawili kudondoa kuhusu  ujumbe kuhusu mwelekeo wa chanzo cha sauti, miongoni mwa kazi nyingine.[65]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kila mfumo wa hisi pia ina sehemu maalum ya thelamasi iliyotengwa kwayo, ambayo huhudumu kama kiunganishi na gamba la ubongo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika hisi ya kusikiliza, hii ni kiini kati chenye umbo la goti.[65]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa kila mfumo wa hisi, kuna eneo "msingi" la gamba la ubongo linalopokea ujumbe moja kwa moja kutoka eneo la thelamasi linalopokea na kutuma ujumbe.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika mfumo wa kusikia, huu ni gamba msingi la usikizi, ulio katika sehemu ya juu ya ndewe la ubongo.[65]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kawaida pia huwa kuna seti ya maeneo ya gemba yenye hisi za "ngazi ya juu", zinazochanganua ujumbe wa hisi zinazoingai kwa njia maalum.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa mfumo wa usikiaji, kuna maeneo ambayo huchambua ubora wa sauti, mahadhi, na mielekeo ya mabadiliko kwa muda, miongoni mwa sifa nyingine.[65]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mwisho, kuna maeneo ya hali nyingi  yanayochanganya jumbe kutoka hisi mbalimbali, kwa mfano kusikia na kuona.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika hatua hii, vichocheo huwa vimefikia sehemu za ubongo zinazoweza kuelezeka vizuri kuwa jumuishi  wala si  hisishi  hasa.[65]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kanuni hizi zote zina ukiushi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa mfano, hisi ya mguso (ambayo kwa kweli ni mkusanyiko wa angalau nusu dazeni ya hisi tendi mbalimbali), kichocheo cha hisi kinachoingia humalizika hasa katika uti wa mgongo, katika neuroni ambazo kisha huzielekeza katika shina la ubongo.[66]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa hisi ya harufu, hakuna mawasiliano katika thelamasi; badala yake kichocheo huenda moja kwa moja kutoka eneo msingi la ubongo-kibonge cha kunusa-hadi kwenye gamba.[67]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mifumo ya mwendo  Mifumo ya mwendo ni maeneo ya ubongo ambayo kwa njia moja au nyingine yanahusika moja kwa moja katika kuanzisha mienendo ya mwili, yaani, katika amilisha misuli.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Isipokuwa misuli inayodhibiti macho, misuli yote inayofanya kihiari[68]katika mwili imeunganishwa moja kwa moja na neva za mwendo  katika uti wa mgongo, ambayo ndiyo njia ya mwisho ya pamoja kwa mfumo wa kuzalisha uendaji.[69]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Neva za uti wa mgongo zinadhibitiwa na saketi za neva asili za uti wa mgongo, na kwa michango inayoteremka kutoka ubongoni.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Sakati asili za uti wa mgongo hutekeleza majukumu mengi ya tendohiari na pia huwa na mifumo ya kuanzisha miendo  kama vile kutembea au kuogelea.[70]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Miunganiko inayoshuka kutokana ubongoni hufanikisha udhibiti changamano zaidi .


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ubongo una baadhi ya maeneo ambayo huwasiliana moja kwa moja na uti wamgongo.[71]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika ngazi ya chini kabisa ni maeneo ya mienendo katika medula na ponsi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika ngazi za juu ni maeneo ya ubongokati, kama vile viini vyekundu, ambayo inawajibikia kuratibu usogezaji mikono na miguu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika ngazi ya juu zaidi ambayo ni  gamba msingi la mwendo, utepe wa tishu ulioupande wa nyuma wa ndewe la mbele ya ubongo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Gamba msingi la mwendo hituma ujumbe katika ameneo chini ya gamba yanayohusika na mwendo, lakini pia hutuma jumbe kubwa moja kwa moja katika uti wa mgongo, kupitia kinachojulikana kama njia piramidi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Uelekezaji huu wa moja kwa moja kati ya gamba na uti wa mgongo huruhusu udhibiti sahihi wa hiari wa miendo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Maeneo mengine ya "upili" ya ubongo yanayohusiana na mwendo  hayawasiliani moja kwa moja na uti wa mgongo, na badala yake hugusa maeneo ya mwendo katika gamba au maeneo ya msingi chini ya gamba.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Miongoni mwa maeneo muhimu ya upili ni gamba linaloshughulikia mwendo, ganglia ya msingi, na ubongonyuma: Gamba-awali ya mwendo (ambayo kwa kweli ni maeneo kubwa changamani) inakaribiana na gamba msingi la mwendo, na kuielekeza.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Huku vitengo vya gamba msingi ya mwendo hulingana na sehemu maalum ya mwili, vitengo vya gamba-awali ya mwendo mara nyingi hushirikishwa katika usogezwaji wa sehemu nyingi za mwili kwa wakati moja.[72]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ganglia ya msingi ni mkusanyiko wa viungo vya chini ya ubongembele zinazoelekeza katika maeneo mengine yanayohusiana na mwendo.[73]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kazi zao imekuwa vigumu kuelewa, lakini mmoja ya nadharia maarufu ya sasa ni kuwa yanatekeleza jukumu muhimu uteuzi wa utendaji.[74]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mara nyingi, huwa zinazuia vitendo kwa kutumamara k wa mara vichochezi vizuizi kwa mifumo ya kuzalisha mwendo, lakini katika hali nzuri, huwa zinatoa vizuizi hivyo na kuruhusu maeneo yaliyolengwa kudhibiti tabia.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ubongonyuma una muundo tofauti sana na upo katika sehemu ya nyuma ya ubongo.[33]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Haidhibiti au kuanzisha tabia, bali huzalisha vichocheo rekebishi kufanya miendo iwe sahihi zaidi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Watu walio na bongonyuma zilizo haribika hawapoozi kwa njia yoyote, bali miili yao huwa na miendo isiyokuwa na uhakika na isiyo ratibika.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Pamoja na hayo yote hapo juu, ubongo na uti wa mgongo zina mitandao pana ya kudhibiti mfumo wa neva wa kujiendesha, ambayo hufanya kazi kwa kunyunyiza homoni na kwa kurekebisha " misuli laini" ya tumbo.[75]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mfumo wa neva wa kujiendesha huathiri mipigo ya moyo, mmeng'enyo;, kiwango cha kupumua, kutoa mate, jasho; kukojoa, na hisia za ngono japo majukumu yake mengi hayako chini ya udhibiti wa hiari moja kwa moja.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mifumo ya kusisimua  Labda kipengele cha wazi zaidi cha tabia ya mnyama yoyote yule ni mzunguko wa kila siku kati ya kulala na kuamka.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Usisimuaji na utahadhari pia huongozwa kwa kiwango sahishi zaidi cha muda, ingawa, kwa mtandao mkubwa wa maeneo ya ubongo.[76]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Sehemu muhimu ya mifumo ya kusisimua ni kiini suprakiasmatiki (SCN), sehemu ndogo ya haipothelamasi iliyo juu ya sehemu ambapo neva ya kuona kutoka macho mawili inapopitia.[77]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

SCN ina majira kuu ya kibayolojia ya mwili.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Neuroni hapa huonyesha kupanda na kushuka kwa viwango vya shughuli katika kipindi cha saa 24, mipigo ya moyo: mabadiliko katika shughuli hizi yanaendeshwa na mabadiliko ya kiurari katika maelezo kwa mkusanyiko wa jeni za saa".


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

SCN huendelea kupima saa hata ikikatwa kutoka ubongoni na kuwekwa katika bakuli lililo na myeyusho wa madini fuvutende, hata hivyo kwa kawaida huwa inapokea ujumbe kutoka katika neva ya kuona, kupitia njia ya retinohaipothelamiki (RHT), ambayo huruhusu mzunguko wa kila siku wa mwanga-giza kunakiliwa katika saa hiyo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

SCN huwasiliana na seti ya maeneo katika haipothelamasi, na shina la ubongo, na ubongokati zinazohusika katika utekelezaji wa mzunguko usingizi- na kuamka.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kiungo muhimu katika mfumo huo ni kile kinachoitwa muundo menomeno, kundi la neva zilizosambazwa kwa usawa kote katika shina la ubongochini.[76]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Neva menomeno hutuma vichocheo kwa thelamasi, ambayo kwa upande wake hutuma vichocheo vya ngazi ya kudhibiti kwa kila sehemu ya gamba la ubongo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kuharibika kwa muundo menomeno kunaweza kusababisha hali ya kudumu ya kukosa fahamu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Usingizi huhusisha mabadiliko makubwa katika utendakazi wa ubongo.[78]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hadi miaka 1950 iliaminika kijumla kwamba ubongo kimsingi huacha kufanya kazi wakati wa kulala[79], lakini hii sasa inajulikana kuwa si kweli: shughuli huendelea lakini mwelekeo huwa tofauti sana.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa hakika, kuna aina mbili ya usingizi, usingizi REM  (ulio na ndoto) na usingizi NREM  (usio-REM, kwa kawaida bila ndoto), ambao hujirudia katika mifumo tofauti kidogo katika kipindi chote cha kulala.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Aina tatu tofauti za mwelekeo mpana wa shughuli za ubongo zinaweza kupimika: REM, NREM nyepesi na NREM nzito.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Wakati wa usingizi mzito wa NREM, ambao pia hujulikana kama usingizi wenye wimbi pole, shughuli katika gamba huchukua mfumo wa mawimbi makubwa yenye urari, ambapo katika hali ya kuamka huwa na kelele na bila urari.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Viwango vya niurohamishi norepainefrini na serotonini hupungua wakati wa usingizi wenye wimbi pole, hupungua hadi kukaribia sufuri wakati wa usingizi wa REM; viwango vya asetilikolini huonyesha mfumo ulio kinyume na huu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Utumiaji nishati kwa ubongo  Ingawa ubongo wa binadamu unawakilisha 2% tu ya uzito wa mwili, unapokea 15% cha kinachozalishwa na moyo, 20% ya jumla ya matumizi ya oksijeni mwilini, na 25% ya jumla ya matumizi ya glukosi mwilini.[80]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Haja ya kupunguza uzito wa mwili ili, kwa mfano, kuweza kuruka, imesababisha uamuzi wa kupunguza ukubwa wa ubongo katika spishi fulani, kama vile popo.[81]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ubongo sanasana hutumia glukosi kupata nguvu, na kuinyima glukosi, kama inavyoweza kutokea katika haipoglukemia, unaweza kusababisha kupoteza fahamu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Matumizi ya nishati katika ubongo haubadiliki sana katika muda, lakini maeneo ya gamba yanayofanya kazi hutumia nishati zaidi kuliko maeneo yasiyoshughulika: ukweli huu ndio msingi wa mbinu za upigaji picha akisi wa ubongo kama vile PET na fMRI.[82]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hizi ni mbinu za matibabu nyuklia  ya upigaji picha zinazotoa picha zenye pande olwa tatu kwa shughuli za kimetaboli.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ubongo na akili  Kuelewa uhusiano kati ya ubongo na akili ni changamoto inayotatiza kifalsafa na kisayansi.[83]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ushahidi wa kisayansi wa moja kwa moja kwamba kuna uhusiano kati ya kiungo ubongo na akili ni kiwango cha athari kinachojidhihirisha baada ya ubongo kubadilishwa, kama vile maumivi ya ubongo yanayosababisha kiwewe na matumizi ya madawa yanayoathiri ubongo.[84]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Tatizo la uhusiano wa akili-mwili ni moja kati masuala ya ndani ya historia ya falsafa,[85] inayotuliza kufikiria ikiwa ubongo na akili ni kitu kimoja, kinachotofautiana kidogo, au kinachohusiana kwa njia fulani isiyojulikana.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kuna mitazamo mitatu mikubwa tatu kuhusu jibu hili: uwili, uyakinifu, na udhanifu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Uwili unashikilia kwamba akili inajisimami kivyake bila kutegemea ubongo,[86] uyakinifu unashikilia kwamba matukio ya akili yanafanana na matukio la neva[87] na udhanifu unashikilia kwamba matukio ya akili tu ndio zipo.[87]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Pamoja na maswali ya kifalsafa, uhusiano kati ya akili na ubongo unahusisha idadi kubwa ya maswali ya kisayansi, ikiwa ni pamoja na uelewa wa uhusiano kati ya shughuli za kiakili na shughuli ubongo, taratibu kamili ambazo kwazo dawa huathiri ufahamu, na mahusiano ya neva kwa dhamira.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika kipindi kingi cha historia wanafalsafa waliliona jambo la kutofikirika kwamba ufahamu unaweza kutekelezwa na kitu dutu ye umbile kama vile tishu ya ubongo (yaani neuroni na sinapsi).[88]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Wanafalsafa kama vile Patricia Churchland wanadai kuwa mwingiliano wa akili na dawa ni dalili ya uhusiano wa karibu sana kati ya ubongo na akili, si kwamba hivi viwili ni kitu kimoja.[89]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Descartes, aliyewazia sana kuhusu uhusiano wa ubongo-  akili, aliweza kuelezea matendohiari na tabia nyingine sahili katika mtazamo wa kimekaniki, ingawa hakuamini kuwa mawazo tata, na hasa lugha, inaweza kuelezwa kwa rejelea za umbo la ubongo pekee.[90]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Utafiti Fani ya taaluma ya elimuneva inajumuisha mbinu zote zinazotafuta kuelewa ubongo na mifumo nyinginezo za neva.[117]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Elimunafsia hutaka kuelewa akili na tabia, na nyurorojia ni fani ya matibabu inayotibu magonjwa ya mfumo wa neva.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ubongo pia ni kiungo muhimu sana kinachotafitiwa na tiba-akili, tawi la matibabu inayofanya kazi ya kutafiti, kuzuia na kutibu magonjwa ya akili.[91]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Sayansi ya ufahamu hutaka kuunganisha elimuneva na elimunafsia pamoja na fani nyingine zinazojuhusisha na ubongo, kama vile sayansi ya tarakilishi (akili ya kuundwa na mwanadamu na mashamba sawa) na falsafa.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mbinu kongwe kabisa ya kuutafiti ubongo ni kianatomial, na hadi katikati ya karne ya 20, sehemu kubwa ya maendeleo katika elimuneva ilitokana na kutengenezwa kwa rangi bora na hadibuni bora -mwana elimuveva Floyd Bloomni maarufu kwa kutania kuwa "ufanisi katika utafiti wa ubongo unategemea zaidi rangi."[92]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Wana-anatomia wa elimuneva hutafiti muundo wa ubongo kwa kiwango pamoja na muundo wake wa kimaikroskopu wa neuroni na vijenzi vyao, hasa sinapsi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Pamoja na zana nyingine, wao hutumia rangi nyingi sana zinazodhihirisha muundo wa neva, kemia, na miunganisho.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika miaka ya hivi karibuni, ukuaji katika mbinu za elimu kingamaradhi inayotumia rangi imeruhusiwa kutiwa rangi kwa neuroni zinazoonyesha aina fulani maalum ya jeni.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Pia, uchunguzi amilifu wa neva  unatumia mbinu za upigaji picha wa kimatibabu kuhusisha tofauti katika muundo wa ubongo wa binadamu na tofauti katika ufahamu au tabia.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Wanafiziolojia hutafiti vipengee vya kemikali, famakolojia, na mienendo ya meme ya ubongo: zana zao za msingi ni dawa na vifaa vya kunakili.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Maelfu nyingi ya dawa za zilizoundwa kimajaribio huathiri mfumo wa neva, baadhi ya njia ya juu mahsusi sana.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kurekodi shughuli za ubongo unaweza kufanywa kwa kutumia elektrodi, ikiwa imeshikiliwa kwenye fuvu kama katika uchunguzi wa EEG, au uliodungwa ndani ya bongo za wanyama kwa ajili ya kurekodi nje ya chembe, ambayo inaweza kuchunguza uwezekano wa utendaji unaotokana na kila niurni kibifansi.[93]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa sababu ubongo hauna vipokezi vya maumivu, inawezekana kutumia mbinu hizi kunakili kutoka katika wanyama walio macho huku wanaendelea na tabia zao kama kawaida bila kuwasababishia kuwasumbua.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mbinu sawa na hiyo zimetumika mara nyingine kuchunguza utendakazi wa ubongo katika wagonjwa binadamu wanaougua na kifafa isoyokamili, katika matukio ambapo kulikuwa na haja ya kimatibabu kuiweka elektrodi ili kubaini eneo la ubongo ulioathirika na  kifafa s.[94]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Pia inawezekana kuchunguza utendaji wa ubongo bila kutumia mbinu za kuingilia binadamu kwa mibu amilifu za kupiga picha kama vile MRI uwanda huu umepanuka sana katika kipindi cha miongo miwili iliyopita.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Njia tofauti ya kubaini kazi ya ubongo ni kuchunguza madhara ya kuharibu maeneo maalum ya ubongo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Inagawa umelindwa kwa fuvu na utando ukizungukwa na ugiligili wa ubongo na uti wa mgongo, nakutengwa na mfumo wa damu kwa kizuizi cha kati ya ubongo na damu, ulaini wa ubongo unaufanya kuwa rahisi kuvamiwa na magonjwa mbalimbali na aina tofauti za maumivu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa binadamu, athari za kupooza na aina nyingine ya uharibifu wa ubongo zimekuwa chanzo muhimu cha habari kuhusu majukumu ya ubongo.[95]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa sababu hakuna uwezo wa kudhibiti hali ya uharibifu kimajaribio, hata hivyo, habari hii aghalabu huwa vigumu kufafanua.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika tafiti zinazowahusisha wanyama, kwa kawaida panya, inawezekana kutumia elektrodi au kudunga kemikali katika mahali maalum ili kuleta uharibifu kwa mfumo unaohitajika na kisha kuchunguza matokeo ya tabia.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Nyurosayansi ya kitarakilishi inajumuisha njia mbili: kwanza, matumizi ya tarakilishi kuuchunguza ubongo, pili, utafiti wa jinsi ubongo hutarakilisha.[96]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa upande mmoja, inawezekana kuandika programu ya tarakilishi kuigiza kazi ya kundi la neva kwa kutumia mifumo ya milinganyo yanayoeleza shunguli zao kielektrokemikali; miigizo kama hiyo hujulikana kama mitandao ya neuroni amilifu kibayalojia.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa upande mwingine, inawezekana kuchunguza algorithimi ili kukokotoa neva kwa uigizaji, au kuchanganua kihesisabati, utendakazi wa  vitengo vilivyosahilishwa vilivyo na baadhi ya sifa za neuroni lakini vimetoa nyingi ya uchangamani wao wa kibayolojia.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Majukumu ya ukokotooaji wa ubongo huchunguzwa na wanaelimuneva na wanasayansi wa tarakilishi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Miaka ya hivi karibuni imeshuhudia utumizi wa kwanza wa mbinu za uhandisi wa kijenetiki kutafitia ubongo.[97]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Utafiti mwingi kwa kawaida hufanywa kwa panya, kwa sababu zana za kiufundi zimeimarika zaidi kwa spishi hawa zaidi ya wengine wowote.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Sasa inawezekana kwa urahisi wa kiwango cha haja "kuchambua" au kugeuza aina mbalimbali za jeni, na kisha kuchunguza athari katika utendakazi wa ubongo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mbinu changamani zaidi pia zina anza kutumika: kwa mfano, kutumia mbinu ya uchanganyishaji upya wa Cre-Lox inawezekana kusisimua au kituliza jeni katika sehemu maalumu ya ubongo, kwa wakati maalumu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Historia  Maoni ya awali yaligawanyika ikiwa makao makuu ya nafsi yako katika ubongo au moyo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa upande mmoja, ilikuwa vigumu kutoona ukweli kwamba ufahamu unahisiwa kuwa katika kichwa, na kwamba kupigwa kwa kishindo kikubwa katika kichwa kunaweza kusababisha kupoteza fahamu kwa urahisi zaidi kuliko kupigwa kifuani, na kwamba kichwa kutikisa kichwa husababisha kizunguzungu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa upande mwingine, uchunguzi wa juujuu wa ubongo unadhihirisha kiungo ajizi, ukilinganishwa na moyo ambao hupigapiga kila wakati.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kukoma kwa mpigo wa moyo unamaanisha kifo; hisia kali huleta mabadiliko katika mpigo wa moyo, na mara nyingi hisia za huzuni husababisha hisia ya maumivu katika sehemu za moyo ("maumivu ya moyo").


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Aristotle alipendelea moyo, na kudhania kwamba kazi ya ubongo ilikuwa tu kupoesha damu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Democritus, mvumbuzi wa nadharia ya atomiki ya dutu, alipendelea nafsi yenye sehemu tatu, akili ikiwa katika kichwa, hisia katika moyo, na tamaa katika sehemu karibu na ini.[98]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Haipokrates,  "baba wa matibabu" , alikuwa aliupendelea ubongo kabisa.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika On the Sacred Disease,  maelezo yake kuhusu kifafa, aliandika:  Wanadamu wanapaswa kujua kwamba furaha, nderemo, kicheko na michezo, masikitiko, utegemezi, na maombolezo hayatoki kwingine ila tu katika ubongo. ...


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Na kwa kiungo hicho hicho tunakuwa wendawazimu na kupagawa, na woga na hofu kubwa hutuandama, wakati mwingine mchana na wakati mwingine usiku, na ndoto na wasiwasi isiyotarajiwa, na majukumu yasiyo mazuri, na kutojua hali za kisasa, kutoaminika, na kutokuwa na ujuzi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mambo haya yote tunayavumilia kutoka kwenye ubongo, wakati hauna afya ...


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

- Hippocrates, On the Sacred Disease [99] Daktari maarufu wa Roma Galen pia alitetea umuhimu wa ubongo, na akatunga dhahania kwa kina kuhusu jinsi inavyo weza kufanya kazi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hata baada ya madaktari na wanafalsafa kukubaliwa kuhusu ukuu wa ubongo, haidhuru, dhana ya moyo kuwa makao makuu ya ufahamu uliendelea kudumu katika nahau maarufu, kama vile "kujitolea kwa moyo".[100]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Galen alifanya kazi kubwa ya kueleza uhusiano wa kianotomi baina ya ubongo, neva na misuli, na kuonyesha kwamba misuli yote katika mwili imeshikana na ubongo kwa njia ya mtandao wa matawi ya neva.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Alidai kwamba neva huamsha misuli moja kwa moja, kwa kubeba dutu ya ajabu aliyoita pneumata psychikon,  ambayo kwa kawaida hutafsiriwa kuwa "mazimwi ya wanyama".


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Mawazo yake yalijulikana pakubwa wakati wa Zama ya Kati, lakini mafanikio mengi zaidi hayakuja hadi katika kipindi cha Mvuvumko, wakati utafiti wa kina wa kianatomia uliporejea, pamoja na makadirio ya kinadharia ya Descartes na wafuasi wake.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Descartes, kama Galen, aliwazia mfumo wa neva katika msingi wa kihadroliki.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Aliamini kwamba kazi kubwa za kiutambuzi- hasa lugha- hufanywa na viungo visiyoonekana res cogitans   lakini kwamba nyingi ya tabia za binadamu na wanyama zinaweza kuelezeka kwa mambo yanayoshikika.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hatua ya kwanza kuelekea uelewa wa kisasawa kazi wa neva, hata hivyo, ulitokana na uchunguzi wa Luigi Galvani, aliyegundua kwamba wimbi la umeme tuli ukielekezwa katika neva iliyo wazi ya chura aliyekufa inaweza kusababisha mguu wake kujikunja.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kila uelewa mpana umefuatia moja kwa moja au kidogo kutoka kwa uundwaji wa mbinu mpya ya uchunguzi.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Hadi miaka ya mapema ya karne ya 20, maendeleo muhimu zaidi yalitokana na rangi mipya.[101]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Muhimu hasa ulikuwa uvumbuzi wa rangi Golgi, ambayo (ikitumika kiusahihi) hupaka sehemu ndogo tu, na kwa usahihi bila kubagua, baadhi ya neuroni, huzipaka kikamilifu, ikiwa ni pamoja na mwili wa chembe, dendraiti, na akzoni.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Bila rangi kama hiyo, tishu ya ubongo chini ya hadubini huonekana kama mshikamano wa fumwele ya protoplazimu isiyopenyeka, ambayo ni vigumu kubaini muundo wowote.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika mikono ya Camillo Golgi, na hasa kwa mwana-antomia wa neva wa Kihispania Santiago Ramon y Cajal, rangi hiyo mpya ilifichua mamia ya aina tofauti za neuroni, kila mmoja ikiwa na muundo wa kipekee wa dendriti na mtindo wa mwunganisho.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Katika karne ya 20, maendeleo katika uwanda wa elektroniki yaliwezesha uchunguzi wa sifa za kielektroniki za chembe za neva, kilele kilikuwa kazi za Alan Hodgkin, Andrew Huxley, na wengi kuhusu bayofizikia ya  tendo tarajiwa, na kazi ya Bernard Katz na wengine kuhusu uelektrokemia wa sinapsi.[102]


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Chunguzi za awali zilitumia maandalizi maalum, kama vile mfumo wa "mwitikio wa kutorika haraka" wa ngisi, ambayo inahusisha akzoni kubwa wewe unene kama kaa la penseli, na sinapsi kubwa inayoungana na akzoni hii.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Maboresho thabiti katika elekrodi na vifaameme viliwezesha umadhubuti wa hali ya juu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Chunguzi hizi zilichangia picha ya kianatomia wa ubongo kukiwa na mtazamo kuwa ubongo ni kiungo kinachobadilika.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Akiangazia uelewa mpya, mnamo 1942 Charles Sherrington alielezea kufanya kazi kwa ubongo katika hatua kwa maelezo ya kushangaza:  Sehemu kuu ya juu ya umbo, kwamba sehemu ambapo ni nadra mwanga imewahi kumulika au kugusa, sasa inakuwa sasa kitengo cha uangavu unaorindima kwa urari kukiwa idadi kubwa ya vimulimuli vinavyosafiri hapa na huko. ...


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Ni kana kwamba Kilimia ilianza kwa namna fulani ya kucheza kwanulimwengu.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Kwa haraka kichwa kizima kinakuwa na maliwazo ambapo mamilioni ya vipisha uzi vinashona mtindo usioonekana, kila mara mtindo wenye maana ingawa si wa kudumu; na mwingiliano mtulivu wa vijimiundo.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

-Sherrington, 1942, Man on his Nature [103]  Miaka ya 1990 ilijulikana katika Marekani kuwa "Muongo wa Ubongo" ili kuadhimisha maendeleo yaliyopigwa katika utafiti wa ubongo, na ili kuendeleza ufadhili kwa ajili ya tafiti kama hizo.[104][105] Tazama Pia  Uhusiano wa ubongo-tarakilishi Kufanyisha kicha Maelezo  Marejeo   Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)  CS1 maint: multiple names: authors list (link)       Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help) CS1 maint: uses editors parameter (link) CS1 maint: uses editors parameter (link)      Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)CS1 maint: multiple names: editors list (link)  Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help) CS1 maint: uses editors parameter (link)           Check date values in: |year= (help)  |contribution= ignored (help)    Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)   Check date values in: |year= (help)  Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)     Explicit use of et al. in: |editor= (help)     Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)  Attention: This template ({{cite pmid}}) is deprecated.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

To cite the publication identified by , please use {{cite journal}} with |pmid=17544173 instead.


Question: Pweza hukomaa baada ya muda wa kiasi gani kwa wastani?

Ubongo

Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)            CS1 maint: multiple names: authors list (link)    Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)   Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)   Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)      Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)    Marejeo zaidi Unknown parameter |coauthors= ignored (|author= suggested) (help)       Yameandikwa kwa ajili ya watoto wa zaidi ya miaka 8:  Viungo vya nje     at       , atlasi yenye mwingiliano na yenye umadhubuti wa juu wa kidititali wa ubongo ulioundwa kwa msururu wa picha zilochunguliwa za bongo za wanyama wa jamii ya nyani wa wasio wa jamii ya nyani  The Department of Neuroscience  at Wikiversity   History of the Brain from PBS  3D animations of brain regions - click through from "Click for copyright"    Jamii:Ubongo Jamii:Neva Jamii:Anatomia Jamii:Kichwa


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Sayari (kwa Kiingereza planet) ni kiolwa kikubwa cha angani linalozunguka jua (au nyota nyingine) na kung'aa kutokana na nuru ya jua iliyoakisiwa, tofauti na nyota na jua zinazong'aa peke yake.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Kwa macho inaonekana kama nyota, lakini baada ya kuitazama kwa muda wa mwaka inaonekana inabadilisha mahali pake angani, tofauti na nyota kwa jumla.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Jina Jina la Kiswahili "sayari" lina asili yake katika neno la Kiarabu كوكب سيار kaukab sayar "nyota inayotembea" [1].


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Neno hili la Kiarabu linalingana au ni tafsiri ya neno la Kigiriki πλανήτης planetes (lenye maana ya "yenye kutembea") ambalo ni asili ya jina "planet" kwa Kiingereza na lugha nyingine za Ulaya.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Tangu zamani watazamaji wa anga katika tamaduni mbalimbali walitambua ya kwamba nyota kwa kawaida hukaa mahali pamoja lakini nyota chache zinabadilisha polepole mahali pao kati ya nyota nyingine zikifuata njia zinazorudia kila mwaka.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Nyota hizo ziliitwa "nyota zinazotembea".


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Ufafanuzi wa sayari Zamani kulikuwa na sayari 5 tu zilizoonekana angani kwa macho matupu kama nyota zinazobadilisha mahali[2].


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Tangu kupatikana kwa mitambo kama darubini miaka 400 iliyopita idadi ya violwa angani vyenye miendo ya pekee imeongezeka sana lakini imeonekana pia kuna tofauti kubwa sana kati ya violwa hivi.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Hivyo wataalamu wa Umoja wa kimataifa wa astronomia (IAU) walikubaliana mwaka 2006 kuhusu ufafanuzi wa sayari.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Kiolwa cha angani kinahesabiwa kuwa sayari kama kinatimiza masharti matatu:[3] (a) kama linazunguka jua kwenye obiti yake (b) kama masi na graviti yake zinatosha kufikia umbo linalofanana na tufe (c) kama ni kiolwa tawala cha obiti yake na hivyo limeondoa violwa vingine kwenye obiti kwa graviti yake.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Ufafanuzi huo uliamuliwa kwa kura hata kama wanaastronomia wengine hawakukubali.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Azimio hili liliondoa hadhi ya sayari kwa Pluto [4] iliyowahi kutazamwa kuwa sayari katika miaka iliyopita.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Wakati mwingine kuna violwa vingine ambavyo vinavyoitwa pia "sayari" ingawa havitoshelezi masharti yote matatu.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Violwa vya angani katika mfumo wa jua letu yenye umbo la kufanana na tufe yasiyolingana na sharti c) huitwa "sayari kibete" - kwa mfano Pluto.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Violwa vinavyozunguka nyota nyingine nje ya mfumo wa jua letu, kama yana masi ya kutosha, huitwa "sayari za nje" (ing. exoplanet).


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Hadi Mei 2016 kuna 2125 zilizotambuliwa  [5].


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Violwa vyenye masi ya sayari ambazo si sehemu ya mfumo wa jua lolote lakini zinapita angani zinazoweza kuitwa sayari bila nyota (ing. wandering planets, starless planets, siku hizi zaitwa pia "planemo").


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Majina ya sayari Kwa Kiswahili kuna tofauti kuhusu majina ya sayari kati ya vikundi viwili: sayari zinazoonekana kwa macho matupu ambazo ni Utaridi, Zuhura, Mirihi, Mshtarii na Zohali.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Hizi zilijulikana tangu kale na mabaharia hasa walizitumia kwa kukadiria njia wakiwa baharini mbali na bara.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Majina haya yamepokelewa na Waswahili wa Kale kutoka kwa lugha ya Kiarabu pamoja na majina mengi ya nyota.[6]


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Ila sayari ya pili yaani Zuhura ambayo ni sayari inayong'aa kuliko zote pia ina jina la Kibantu ambayo ni Ng'andu ("mwenye kung'aa).


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Kwa lugha za Ulaya kama Kiingereza, Kifaransa, Kijerumani majina ya sayari za jua letu yanatokana na majina ya miungu ya Roma ya Kale au Ugiriki ya Kale. sayari zisizoonekana kwa macho kama Uranus na Neptun pamoja na sayari kibete (Pluto) zilitambuliwa tu bada ya kupatikana kwa mitambo ya darubini.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Hatua hii ya kiteknolojia ilitokea Ulaya na hivyo wataalamu wa Ulaya waliendelea katika desturi ya kutumia majina yenye asili katika lugha za kale Kigiriki na Kilatini.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Elimu ya sayari hizi za nje zilizokuwa geni kwa mataifa yote mengine ya dunia ilisambaa pamoja na majina ya Kiulaya na hivyo lugha nyingi zinatumia majina haya.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Sayari za jua letu  Jua letu lina sayari nane ambazo ni Utaridi (Mercurius), Zuhura (pia: Ng'andu; Venus), Dunia yetu (Earth), Mirihi (Mars), Mshtarii (Jupiter), Zohali (Saturnus), Uranus na Neptun.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Toka mwaka 1930 hadi Agosti 2006 Pluto ilikuwa ikitambulika kama sayari hivyo kufanya idadi ya sayari zinazojulikana kuwa tisa.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Hata hivyo chama chenye mamlaka juu ya masuala ya sayari na nyota, International Astronomical Union kimetangaza rasmi kuwa Pluto si sayari na kuiita sayari kibete[7].


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Vitabu vya shule vilibatilishwa ili kukidhi mabadiliko haya japo bado kuna vitabu katika shule vya toleo la zamani ambazo bado zaonyesha Pluto kuwa sayari kweli.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Sayari tano za Utaridi, Zuhura, Mirihi, Mshtarii na Zohari [8] huonekana kwa macho kama nyota angani.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Lakini tangu zamani zilitambuliwa kuwa tofauti kwa sababu hazikai mahali palepale kama nyota ya kawaida bali huhamahama angani.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Kutokana na tabia hii zimetazamwa mara nyingi kuwa na nguvu za pekee au hata kuwa miungu.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Unajimu umetumia mwendo wa sayari zinazoonekana kwa macho kama msingi muhimu wa makadirio yao.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Sayari nyingine katika mfumo wa jua zimetambuliwa tangu kutokea kwa astronomia ya kisayansi kwa darubini.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Hizi ni Uranus na Neptun.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Katika lugha ya Kiswahili sayari zinazoonekana kwa macho huwa na majina ya asili ya Kiarabu isipokuwa Zuhura ina jina la Kibantu la Ng'andu pamoja na jina la asili ya Kiarabu.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Majina mengine ni ya asili ya Kilatini.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Jumla ya jua, sayari zote 8 pamoja na miezi yao, sayari kibete, vimondo, nyotamkia na asteroidi inaitwa mfumo wa jua.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Aina za sayari Sayari za jua letu hutofautiana kwa ukubwa na muundo.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Mshtarii (Jupiter) ni sayari kubwa na masi yake ni mara 318 masi ya dunia yetu.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Sayari ndogo ni Utaridi na masi yake ni takriban nusu ya dunia.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Kutokana na umbali tunatofautisha "sayari za ndani" kuanzia Utaridi (Mercurius) hadi ukanda wa asteroidi, halafu "sayari za nje" kuanzia Mshtarii (Jupiter) hadi Uranus.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Muundo wa sayari ni tofauti; kuna vikundi kulingana na mata inayojenga sayari: Sayari za mwamba: sayari hizi zina muundo unaofanana na dunia yetu; asilimia kubwa ya masi ni mwamba.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Hizi ni sayari za ndani za mfumo wa jua letu.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Zote ni ndogo kuliko sayari za nje.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Sayari jitu za gesi: sayari hizi kama Mshtarii (Jupiter) na Zohali (Saturnus) ni kubwa na zimefanywa na hidrojeni na heli.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Masi ya Mshtarii ni mara 318 ile ya dunia, Zohali mara 95.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Ilhali sayari hizi ni baridi kutokana na umbali mkubwa na jua, hidrojeni inapatikana kwa kiasi kikubwa katika hali mangu na kwenye sehemu za ndani hidrojeni ina tabia kama metali kutokana na shinikizo kubwa.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Sayari jitu za barafu: hizi ni Uranus na Neptun.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Ni kubwa kuliko dunia, lakini si kama sayari jitu za gesi; Uranus huwa na masi 14 za dunia, Neptun na masi 17 za dunia.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Ganda la nje ni mchanganyiko wa hidrojeni na methani, na sehemu za ndani ni barafu ya maji na methani.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Sayari nje ya mfumo wa jua letu Wataalamu wa astronomia wamegundua sayari za nje (ing. exoplanets) yaani sayari zilizo nje ya mfumo wa jua letu zinazozunguka nyota mbalimbali.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Kutokana na umbali mkubwa na matatizo ya utazamaji kwa muda mrefu hakukuwa na uhakika kama nyota kuwa na sayari ni jambo la kawaida angani au kama sayari ni chache tu.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Hadi Mei 2018 kuwepo kwa sayari 3,767 kumethibitishwa na kati ya hizi mifumo ya sayari 628 imetambuliwa ambako kuna zaidi ya sayari moja..[9]


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Nyingi kati ya hizo zilikuwa na ukubwa kufanana na Mshtarii au kubwa zaidi.


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Lakini sayari ndogo zaidi zimetambuliwa pia. [10]


Question: Je, maji yana masi?

Sayari

Marejeo  Viungo vya nje   Jamii:Astronomia Jamii:Kiolwa cha angani *


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Virusi vya Kompyuta ni programu haramu yenye uwezo wa kujisambaza ndani ya kompyuta na kujiingiza ndani ya programu halali zinazotakiwa kufanya kazi mle.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Ikisambaa inaathiri programu halali na kusababisha hasara.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Virusi vinasambaa kwa njia ya intaneti lakini pia kwa njia ya sidii au diski yoyote ya kubebea data kati ya kompyuta.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Virusi vinaweza kuharibu mafaili na kupunguza uwezo na kasi wy ufanyaji kazi wa kompyuta yako.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Historia Programu za virusi zilianzishwa tangu mwanzo wa kompyuta vyenyewe.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Wanahisabati maarufu kama John von Neumann walikadiria nadharia ya programu zenye uwezo wa kujiendeleza na hata kujisambaza peke yao tangu miaka ya 1950.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Tangu kupatikana kwa kompyuta ndogo za nyumbani, imeonekana ya kwamba programu za aina hii zinaweza kuleta hasara mbalimbali.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Mara nyingi programu (c)Brain hutajwa kama kirusi cha kwanza kilichosambaa kwenye kompyuta ndogo tangu mwaka 1986.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Usambazaji wake ulikuwa kosa la watungaji wake waliotaka kukinga diski za programu halali waliyouza dhidi ya kopi haramu; waliandika namba ya simu yao ndani ya virusi.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Tangu kupatikana kwa intaneti kuna watu maelfu ambao wametunga programu za virusi kwa kusudi mbalimbali; mara nyingi ni vijana wanaotaka kujaribu uwezo wao wa kuandika programu za aina hii.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Wengine wanakusudia mzaha tu wakitaka kuona mafanikio yao kwenye kompyuta za dunia yote.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Kuna wengine wenye hasira dhidi ya kampuni kubwa kama Microsoft, dhidi ya benki, dhidi ya serikali au dhidi ya binadamu kwa jumla.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Hao ni hatari zaidi wakijitahidi kusababisha hasara kubwa.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Wengine hufuata kusudi za kisiasa wakilenga kwa kompyuta za lugha au nchi fulani hasa.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Virusi vingi vina malengo ya kijinai kwa sababu watungaji wao wanajaribu kupata faida ya kifedha kwa njia ya utapeli wakijaribu kuiba maneno ya siri kutoka kompyuta ya watu yanayomruhusu mtumiaji kuwasiliana na benki na kutuma fedha kwa akaunti nyingine.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Hatari za kutumia kompyuta nyingi Mtandao wa intaneti unaruhusu mamilioni ya watumiaji wa kompyuta duniani kuungana pamoja kibiashara na hata kwa kujifurahisha.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Watu wengi tofauti hutumia intaneti.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Yeyote anayetumia Intaneti anaweza kupata habari nyingi kuhusu mada tofauti, tena kwa lugha tofauti, yaani, katika kipindi kidogo sana.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Intaneti inawezesha mtu mmoja kuharibu au kupunguza uwezo wa mamilioni ya kompyuta ambazo zimeunganishwa nazo.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Wanaweza kufanya hivi kwa kuandika program za kompyuta.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Au, wanaweza kuzifanya kompyuta zijiweke taarifa za kipuuzi ambazo zinasabisha kompyuta iache kufanya kazi.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Iwapo sio mwangalifu, basi unaweza kusababisha kompyuta iache kufanya kazi.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Hasara kubwa zilizosababishwa na "worm" Mnamo tar. 24 Januari 2003, aina ya virusi cha kompyuta kiitwacho "worm" kilitolewa ili kuathiri Intaneti.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Worm ni mfululizo wa maelekezo ya kompyuta ambayo yanajiweka nakala nyingi-nyingi yenyewe na kuzituma kwa kompyuta nyingine.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Huyu worm ametuma nakala kibao zake mwenyewe kwenye kompyuta nyingine kupitia Intaneti.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Huyo worm ameharibu mamilioni kadhaa ya kompyuta duniani.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Imepunguza uwezo wa makompyuta kibao kupitia mitandao ya kompyuta.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Kampuni za kupiga vita virusi Sophos P-L-C ni kampuni ya kompyuta ya huko Uingereza ambayo inatengeneza programu za kuilinda kompyuta dhidi ya virusi.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Hii ni kampuni ya nne kwa ukubwa ya kutengeneza program za kuzuia virusi.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Hivi karibuni, kampuni ya Sophos imetangaza onyo rasmi watumiaji wa kompyuta kujikinga dhidi virusi vipya vingi na worms.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Tangazo lilitoa maelezo juu ya baadhi ya watu wanaofanya kazi kwa juhudi kutengeneza bidhaa pepe haramu za kompyuta.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Kampuni ya Sophos ilisema ya kwamba hizi ni ripoti kutoka katika gazeti lililochapishwa nchini Singapore mnamo tar. 14 Januari, siku tu kable ya shambulio la worm lililofanywa katika Slammer.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Graham Cluley ni mtalaamu wa kompyuta katika kampuni ya Sophos.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Alisema kwamba kampuni za utengenezaji wa programu za kulinda kmpyuta zinategemea virusi vingi kwa mwaka huu.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Alisema watunzi wa virusi wanataka kubuni virusi vingine vyenye nguvu kupita hata hivi vya worm.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Hii itaweza kusambazwa kupitia ujumbe elektronikia au njia ya mawasiliano ya kompyuta iitwayo Instant Messaging (Ujumbe wa Haraka kama vile Yahoo Messenger, Google Talk, Windows Live Messenger, na kadhalika).


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Bwana Cluley aliendelea kusema kwamba aina hii ya virusi husababisha matatizo makubwa sana.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Wataalamu wa kompyuta wa Kampuni ya Sophos walisema kuna virusi vya kompyuta takriban 40,000 ambavyo kwa sasa vinafahamika kama vipo.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Wataalamui hao waliendelea kusema kwamba takriban virusi vipya 200 hutolewa kila mwezi kupitia Internet.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Bwana Cluley alisema miaka kumi au tisa iliyopita kompyuta nyingi zilizoharibiwa na virusi ni zile ambazo zinatumia Microsoft Windows kama ndiyo mfumo wake wa uendeshaji, yaani, operating system.


Question: Bill Gates alianzisha kampuni ya Microsoft mwaka upi?

Virusi za kompyuta

Marejeo Viungo vya nje  at Curlie    " (early) by Dr. Alan Solomon    by Andrew Ross  by Tony Sampson  by Tony Sampson  by Jussi Parikka " by Jussi Parikka " by Thierry Bardini    (Video)  Jamii:Kompyuta Jamii:Virusi vya kompyuta


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Jamhuri ya Ghana  ni nchi ya Afrika Magharibi inayopakana na Côte d'Ivoire (Ivory Coast) upande wa magharibi, Burkina Faso upande wa kaskazini, Togo upande wa mashariki, na Ghuba ya Guinea upande wa kusini.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Neno Ghana lina maana ya "Shujaa Mfalme",[4] na lilikuwa chimbuko la jina “Guinea” (kupitia kwa Kifaransa Guinoye), ambalo limetumika kurejelea pwani ya Afrika Magharibi (na ambalo linatumika katika Ghuba ya Guinea).


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kabla ya ukoloni Ghana ilikaliwa na idadi ya watu wa kale, hasa wa Falme za Akan, wakiwemo Waakwamu upande wa mashariki, Himaya ya Ashanti ya bara na falme kadha wa kadha za Kifante, pia falme zisizo za Kiakan kama Waga na Waewe waliokuwa pwani na bara.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Biashara na nchi za Ulaya ilistawi baada ya kukutana kwao na Wareno katika karne ya 15, na Waingereza walianzisha nchi ya Gold Coast, chini ya himaya ya Uingereza mwaka wa 1874.[5]


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Nchi ya Gold Coast ilijinyakulia uhuru kutoka kwa Uingereza mwaka wa 1957, ikawa taifa la kwanza la Afrika Kusini mwa Sahara (Sub-Saharan Africa) kufanya hivyo[6][7][8] Jina “Ghana” lilichaguliwa kwa taifa hili mpya ili kuashiria himaya ya kale ya Ghana, ambayo kwa wakati mmoja ilienea katika sehemu kubwa ya Afrika Magharibi.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Ghana ni mwanachama wa mashirika mbalimbali ya kimataifa yakiwemo Jumuiya ya Madola, Jumuiya ya Kiuchumi ya Afrika Magharibi, Umoja wa Afrika, na Umoja wa Mataifa.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Ghana ni nchi ya pili baina ya nchi zinazozalisha mmea wa kakao ulimwenguni kote, pia ni kiambo cha Ziwa Volta, ambalo ndilo ziwa kubwa zaidi ulimwenguni kuundwa na binadamu[9].


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Vilevile, Ghana ni nchi inayojulikana sana katika ulimwengu wa soka.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Tarehe 16 Oktoba 2009, Ghana lilikuwa taifa la kwanza la Kiafrika kushinda Kombe la Dunia la FIFA kwa walio chini ya umri wa miaka 20 (FIFA U-20 World Cup) kwa kushinda nchi ya Brazil kwa mabao 4 kwa 3 kupitia mikwaju ya penalti[10].


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Asili ya jina   Neno Ghana  lina maana ya Shujaa Mfalme na lilikuwa jina la heshima walilopewa wafalme wa Himaya ya Ghana nyakati za kale za Afrika Magharibi.[11]


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kijiografia, Himaya ya Ghana inakadiriwa kuwa kilomita 800 500 miles (800km) kaskazini na magharibi mwa Ghana ya kisasa, na ilitawala majimbo katika eneo la Mto Sénégal na mashariki kuelekea Mto wa Niger, katika maeneo ya sasa ya Senegal, Mauritania na Mali.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Ghana lilichaguliwa kuwa jina rasmi la nchi ya Gold Coast nchi hii iliponyakua uhuru mnamo tarehe 6 Machi 1957; hata hivyo, Ghana haikuweza kutangaza uhuru wake kamili kutoka kwa Uingereza hadi tarehe 1 Julai 1960 ambapo pia nchi ilianza kujulikana kama Jamhuri ya Ghana.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Jiografia     Ghana ni nchi ambayo inapatikana katika Ghuba ya Guinea, nyusi chache kaskazini mwa Ikweta, jambo ambalo linaipa nchi hii hali ya joto.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Nchi hii inapatikana katika eneo la kilomita mraba 238,500 (maili mraba 92,085)238,500km2 (92,085sqmi).


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Eneo hili limezungukwa na Togo kwa upande wa mashariki, Cote d’Ivoire upande wa magharibi, Burkina Faso upande wa kaskazini na Ghuba ya Guinea (Bahari ya Atlantiki) upande wa kusini.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Laini ya Greenwich Meridian hupita ndani ya Ghana, katika jiji la viwanda la Tema.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kijiografia Ghana inapatikana karibu zaidi ya sehemu ya “katikati” mwa ulimwengu kuliko nchi yoyote ile ingawa sehemu halisi ya katikati, (0°, 0°) inapatikana katika Bahari ya Atlantiki kwa makadirio kilomita 614 (maili 382) 614km (382mi) kusini mwa Accra, Ghana, katika Ghuba ya Guinea.[12]


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Nchi hii ina maeneo tambarare, vilima vya chini na mito michache.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Nchi ya Ghana inaweza kugawanywa katika maeneo matano tofauti ya kijiografia.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Eneo la pwani ni sehemu ambayo ni ya chini na iliyo na ufuo wa mchanga huku ikipakana na koko na kukingamana na mito na vijito kadha wa kadha huku sehemu ya kaskazini ikiwa na maeneo ya juu yaliyo tambarare.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Eneo la kusini magharibi na kusini ya kati mwa Ghana ni sehemu iliyoinuka sawa na pana yenye misitu ikiwa na vilima vya Ashanti na eneo sawa na pana (plateau) la Kwahu na safu ya vilima vya Akuapim-Togo vinapatikana kwenye mpaka wa mashariki mwa nchi.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Bonde la Volta linachukua eneo la kati mwa Ghana.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Sehemu ya juu zaidi nchini Ghana ni Mlima Afadjato ulio na urefu wa mita 855 (futi 2,904)885m (2,904ft) na unaopatikana kwenye safu ya vilima vya Akwapim-Togo.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Hali ya hewa ni ya hari.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kanda ya pwani ya mashariki ni ya joto na iliyokauka (angalia Dahomey Gap); pembe ya kusini magharibi, huwa na joto jingi na unyevu hewani; huku sehemu ya kaskazini ikiwa yenye joto jingi na iliyokauka.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Ziwa Volta, ziwa lisilo la asili kubwa zaidi ulimwenguni, linaenea kupitia katika mafungu makubwa mashariki mwa Ghana na ndicho chanzo kikuu cha vijito vingi kama vile vya Oti na Afram.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kuna misimu miwili mikuu nchini Ghana, masika na kiangazi.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kaskazini mwa Ghana huwa na msimu wa masika kutoka Machi hadi Novemba huku sehemu ya kusini, ukiwemo mji mkuu wa Accra, ikiwa na masika kutoka Aprili hadi Novemba katikati.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kusini mwa Ghana kuna misitu ambayo daima ni ya kijani kibichi na ile ambayo hupoteza majani yake wakati fulani wa mwaka ikiwa na miti kama mikangazi, odumu na mipingo.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Sehemu hii inayo pia mingi ya mitende ya mafuta na mikoko.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Miti ya Shea, mibuyu na mikakaya hupatikana kwa kawaida katika maeneo ya Volta na kaskazini mwa nchi.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Maeneo kiutawala  Ghana imegawiwa katika maeneo ya utawala kumi, ambayo yamegawiwa zaidi katika wilaya 138, kila moja ikiwa na Bunge la Wilaya (District Assembly).


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Chini ya wilaya kuna aina kadhaa za mabaraza, yakiwemo mabaraza 58 ya miji au maeneo, mabaraza 108 ya kanda na mabaraza 626 ya maeneo.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kamati za vitengo 16,000 huwa katika daraja ya chini zaidi.[13]


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Maeneo hayo 10 ni:       Ashanti, makao makuu Kumasi Brong Ahafo, makao makuu Sunyani Central, makao makuu Cape Coast Eastern, makao makuu Koforidua Greater Accra, makao makuu Accra Northern, makao makuu Tamale Upper East, makao makuu Bolgatanga Upper West, makao makuu Wa Volta, makao makuu Ho Western, makao makuu Sekondi-Takoradi Idadi ya wakazi katika majiji makubwa  Historia  Historia ya kale Kuna ushahidi kutoka kwa maarifa ya mambo ya kale ambao unaonyesha kwamba watu wameishi katika eneo linalojulikana siku hizi kama Ghana kutoka karibu miaka ya 1500 KK (Kabla ya Kristo).[14]


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Licha ya hayo, hakuna ushahidi wa kuonyesha kuwa wakazi hao wana uhusiano na wale wa eneo hili kwa sasa.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kwa mujibu wa mapokeo simulizi, mengi kati ya makabila ya Ghana, leo kama vile watu wa chimbuko la makabila kadhaa kama Waakan, Waga na Waewe, walifika Ghana mnamo karne ya 13.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Mengi ya maeneo ya Ghana yanajumuisha eneo lililokuwa la Himaya ya Ashanti, mojawapo ya falme zilizokuwa na ushawishi mkubwa katika eneo la Afrika Kusini mwa Sahara kabla ya enzi za ukoloni.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Wahamiaji Waakan walihama kuelekea kusini na kuanzisha mataifa kadhaa, likiwemo lile la kwanza la himaya kuu ya Akan ya Wabono, ambayo kwa sasa inajulikana kama eneo la Brong Ahafo nchini Ghana.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Sehemu kubwa ya eneo la sasa la kusini na kati mwa Ghana ilikuwa imeungana chini ya Himaya ya Ashanti ya Waashanti, tawi la Waakan wa karne ya 16.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Utawala wa Waashanti ilihudumu mwanzoni kama mtandao mlegevu kabla ya kuwa ufalme ulioungana huku ukiwa na urasimu ulioendelea na wenye uchanganuzi mkubwa uliokuwa na makao yake Kumasi.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Inasemekana kuwa katika kilele chake, Waasantehene wangeweza kutuma askari 500,000 vitani na kuwa na ushawishi wa kijeshi wa kiwango fulani juu ya majirani wake wote.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Thuluthi moja ya Waashanti wote walikuwa watumwa.[15]


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Waga walianzisha muungano wenye ufanisi mnamo 1500[16] na Wagonja, Wadagomba na Wamamprusi, pia walipigania uwezo wa kisiasa katika miaka ya 1620.[16]


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Mwanzo wa ukoloni Mawasiliano ya awali na Ulaya kutoka kwa Wareno, walioingia Ghana mnamo 1419, yalizingatia upatikanaji wa dhahabu.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Wareno walitua kwanza katika jiji la pwani lililokuwa makazi ya ufalme wa Wafante na kuliita eneo hili Elmina, jina ambalo linamaanisha “mgodi” kwa Kireno.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Mwaka wa 1481, Mfalme John II wa Ureno aliagiza Diogo de Azambuja kujenga Kasri ya Elmina, ambayo ilikamilishwa mwaka uliofuata.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Lengo lao lilikuwa kufanya ubadilishanaji wa dhahabu, pembe za ndovu na watumwa, ili kuimarisha mamlaka yao yaliyokuwa yanakua kwa kasi katika eneo hilo.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kufikia mwaka wa 1598 Waholanzi walikuwa wameungana nao, na kujenga ngome katika maeneo ya Komenda na Kormantsi.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Mwaka wa 1637, waliiteka Kasri ya Elmina kutoka kwa Wareno na vilevile Axim mwaka wa 1642 (Ngome ya Mtakatifu Antoni).


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Wafanyabiashara wengine kutoka Ulaya walijiunga nao kufikia miaka ya kati ya karne ya 17, hasa Waingereza, Wadenmarki na Waswidi.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Wafanyabiashara Waingereza, waliovutiwa na rasilimali katika eneo hilo, waliliita Gold Coast,  (Pwani ya Dhahabu), huku nao wafanyabiashara Wafaransa, wakivutiwa na mapambo waliyokuwa wakivaa watu wa pwani, wakiliita eneo la sehemu ya magharibi “Côte d'Ivoire", au Ivory Coast (pwani ya pembe za ndovu).


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Zaidi ya ngome na kasri thelathini zilijengwa na wafanyabiashara Wareno, Waholanzi, Waingereza na Wadenmarki.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Eneo la Gold Coast lilijulikana kwa karne nyingi kama ‘Kaburi la Mtu Mweupe’ kwa sababu wengi kati ya Wazungu walioenda huko kutoka Ulaya walikufa kutokana na malaria na magonjwa mengine ya eneo la hari.[17]


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Baada ya Waholanzi kuondoka mwaka wa 1874, Uingereza iliiweka Gold Coast chini ya himaya yake.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kufuatia ushindi wa Uingereza mwaka wa 1896, hadi unyakuzi wa uhuru mnamo Machi 1957, eneo la Ghana ya sasa ghairi ya sehemu ya Volta Region (British Togoland), lilikuwa likijulikana kama Gold Coast.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Vita vingi vilitokea baina ya utawala wa kikoloni na baadhi ya mataifa ya eneo hilo vikiwemo Vita vya 1806 vya Ashanti-Fante na mapambano ya kudumu ya Waashanti dhidi ya Waingereza, ambayo yalikoma baada ya Vita vya Tatu baina ya Waashanti na Waingereza (the third Ashanti-British War) (1900-1901).[18].


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

]  Hata chini ya utawala wa kikoloni machifu na watu wao walipinga mara kwa mara sera za Waingereza; hata hivyo, ushawishi wa kupinga ukoloni ulikolea baada ya Vita vya Pili vya Dunia.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Mwaka wa 1947 chama kipya cha United Gold Coast Convention (UGCC) kilitoa wito wa “utawala wa kujitegemea katika wakati mfupi iwezekanavyo.”[19] Kuelekea uhuru Baada ya kuongezeka kwa maandamano mnamo 1948, wanachama wa chama cha United Gold Coast Convention walikamatwa, akiwemo Waziri Mkuu na Rais wa baadaye, Kwame Nkrumah.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Baadaye, Nkrumah aliunda chama chake mwenyewe, the Convention People's Party (CPP) ambacho kiliongozwa na usemi ‘serikali ya kujitegemea sasa’ (self government now).


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Alianzisha kampeni ya ‘Vitendo Chanya’ na kupata ufuasi wa watu wa sehemu za mashambani na wa daraja la wafanyakazi.[18]


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kwa mara nyingine Nkrumah alishikwa na kuzuiliwa kwa kuwa msimamizi wa chama ambacho kilisababisha ususiaji, migomo na vitendo vingine vya uasi wa raia.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Hata hivyo, baada ya kushinda wingi wa viti katika Bunge ya Kuunda Sheria mnamo 1952, Kwame Nkrumah aliachiliwa na kuchaguliwa kuwa Kiongozi wa Masuala ya Serikali.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Baada ya uhuru  Baada ya mazungumzo na Uingereza, hatimaye tarehe 6 Machi 1957 saa sita usiku, Kwame Nkrumah alitangaza Ghana kuwa “huru milele”.[18]


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Bendera iliyokuwa na rangi nyekundu, dhahabu, kijani kibichi na nyota nyeusi ilikuwa bendera mpya mnamo 1957.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Bendera hiyo iliundwa na Theodosia Salome Okoh, na rangi nyekundu inawakilisha damu iliyomwagwa ili kupata uhuru, rangi ya dhahabu inawakilisha ukwasi wa madini wa Ghana, ile ya kijani kibichi inaashiria utajiri wa kilimo na ile nyeusi ni ishara ya Uhuru wa Waafrika.[20]


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Huku ikiundwa kutoka kwa muungano wa maeneo ya Gold Coast na British Togoland kufuatia matokeo ya kura ya maoni ya watu yaliyodhaminiwa na Umoja wa Mataifa mnamo 1956, Ghana ilikuwa nchi ya kwanza ya Afrika Kusini mwa Sahara kunyakua uhuru mnamo 1957.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kwame Nkrumah, Waziri Mkuu wa kwanza na baadaye Rais wa nchi ya sasa ya Ghana, hakuwa tu kiongozi wa Kiafrika wa kupigana dhidi ya ukoloni ila alikuwa pia mtu aliyekuwa na ndoto ya muungano wa Afrika ambayo haingejipata katika ukoloni mamboleo.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Alikuwa kiongozi wa serikali ya kwanza Afrika kukuza Muungano wa Waafrika (Pan-Africanism), wazo ambalo alilipata wakati wa masomo yake katika Chuo Kikuu Cha Lincoln lililoko Pennsylvania (Marekani), wakati ambapo Marcus Garvey alikuwa anapata umaarufu kwa harakati zake za “Back to Africa Movement."


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Aliunganisha ndoto za Macus Garvey na zile za mwanachuo mashuhuri Mmarekani Mweusi W.E.B. Du Bois ili kuandaa Ghana kisasa.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Kanuni za Ghana za uhuru na haki, usawa na elimu ya bure kwa wote, bila kujali kabila, dini au mila, zinatokana na utekelezaji wa wazo la Pan-Africanism.


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Ingawa lengo lake la muungano wa Afrika halikuwahi kuafikiwa, Osagyefo Dr. Kwame Nkrumah, kama ajulikanavyo sasa, alishiriki kwa kiwango kikubwa katika kuzinduliwa kwa Shirika la Umoja wa Afrika, ambalo lilifuatwa mnamo 2002 na Umoja wa Afrika (African Union).


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Ingawa Nkrumah aliheshimika sana ng’ambo, hakuwa akipendwa katika masuala ya ndani ya nchi.[21]


Question: Je,rais wa kwanza nchini Cote d'Ivoire aliitwa nani?

Ghana

Hakufeli tu kuanzisha uchumi wa viwanda, ila hata sera zake hukusu uchumi ziliishia kuifanya nchi ya Ghana kuwa maskini kuliko ilivyokuwa wakati wa kupata uhuru.