Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Yesu alipokamatwa, Petro alitaka kutumia upanga wake ili amtetee.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Lakini alipoulizwa baadaye kama yeye ni rafiki wa Yesu aliogopa akasema hamjui.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Katika ushirika wa Yerusalemu alikuwa kiongozi muhimu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Alikuwa Mtume wa kwanza kumpokea katika Kanisa watu wasio Wayahudi bila kudai watahiriwe kwanza.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Baadaye akawa katika mji mkubwa wa Antiokia.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Katika taarifa ya Luka tunamwona tena Yerusalemu alipokutana na Paulo na kushauriana juu ya kupokea Wapagani katika Ukristo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Agano Jipya ina nyaraka mbili zilizoandikwa kwa jina lake.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kumbukumbu ya kale inasema alifika mpaka Roma.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hapo aliuawa pamoja na Paulo katika mateso ya kwanza ya Wakristo chini ya serikali.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Petro ni mfano mzuri wa nguvu na udhaifu katika maisha ya Kikristo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Alikuwa na moyo mkuu kumtetea Yesu kwa upanga asikamatwe - lakini mpaka siku ile hakuelewa kwamba njia ya Yesu si njia ya silaha.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Alitaka kuwa karibu na Yesu - lakini kwa hofu akamkana.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Alimwingiza katika Kanisa jemadari Mpagani - lakini baadaye akawaogopa waliosema kwamba Mpagani asiingie katika ushirika mpaka awe ametahiriwa na kuwa Myahudi kwanza.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mwishoni mwa maisha yake Petro akawa shahidi wa damu kwa Bwana wake kule Roma akafa msalabani kama Yesu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kanisa la Roma linamkumbuka kama askofu wake wa kwanza.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kila Papa wa Kanisa Katoliki huitwa "mwandamizi wa Petro" kwani anashika cheo cha Askofu wa Roma kinachoaminika kuwa cha kwanza kati ya maaskofu wote duniani.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Paulo  Paulo hakuwa mfuasi wa Yesu alipokuwa duniani.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Alikuwa Myahudi Farisayo mzaliwa wa Tarso (mji wa Kilikia, leo nchini Uturuki).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Alikwenda Palestina kwa masomo ya kidini.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Tunasikia habari zake alivyohusika na kifodini cha Stefano (Mdo 6).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Baadaye akatumwa na Baraza Kuu la Kiyahudi kuwatafuta Wayahudi waliojiunga na Ukristo na kuwakamata kama wakosaji.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Aliposafiri hadi Dameski (mji mkuu wa Siria) kwa ajili hiyo, Yesu alimtokea katika ono akaongoka kuwa Mkristo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hivyo mtesaji wa Wakristo akawa mhubiri mkuu wa Injili.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hakuna mwingine kati ya mitume wote aliyesafiri, kuhubiri na kuanzisha shirika kama Paulo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Katika safari kubwa tatu alizunguka Asia Magharibi na Ulaya Kusini.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Akaendelea kufundisha shirika alipoondoka kwa njia ya barua (au nyaraka).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Nyaraka zake mbalimbali zimehifadhiwa katika Agano Jipya.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Katika nyaraka hizo Paulo anaonekana kuwa mtaalamu wa Sheria ya Kiyahudi ilivyo katika Agano la Kale.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Akatetea kupokea Wapagani katika Kanisa akafundisha jinsi gani uhuru katika Kristo unavyopita masharti ya sheria ya kale.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mwishoni akakamatwa kule Yerusalemu akashtakiwa ya kuwa amehatarisha amani.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kama mzaliwa wa Tarso alikuwa na uraia wa Roma akadai haki yake ya kukata rufaa kule, mbele ya Kaisari.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Akapelekwa Roma (Mdo 28).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hatuna hakika juu ya kesi yake.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Labda alipata nafasi ya kusafiri tena na kuhubiri Injili mpaka Hispania.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Lakini kumbukumbu ya kale inatuambia kwamba aliuawa baada ya Petro kwa kukatwa kichwa katika mateso ya kwanza ya Wakristo (64-68 BK).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Paulo ni mfano mzuri jinsi gani mtu aliyepinga Injili vikali aliongozwa kuihubiri.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Nyaraka zake zinatuonyesha jinsi gani Mkristo anaweza kutumia akili yake pamoja na imani.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Katika maandishi yake tunapata mtu aliyebebwa na imani katika matatizo na mateso makubwa.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Anatufundisha kutoangalia Ukristo kama sheria au amri tu (Fanya!


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Acha!) bali kama jibu la upendo la mtu aliyeelewa upendo wa Mungu kwanza.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Thoma Mtume anayekumbukwa sana kule India ni Thoma (au: Tomaso) aliyefika mpaka Bara Hindi.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kaburi lake huonyeshwa katika mji wa Madras.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mpaka leo wako "Wakristo wa Thoma" kusini-magharibi mwa Bara Hindi.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa muda mrefu walikosa mawasiliano na Wakristo wengine waliokuwa mbali, lakini siku hizi wanashiriki katika umoja wa Kanisa duniani.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Muhtasari wa historia ya Kanisa   Ukristo ulianza Mashariki ya Kati kama madhehebu ya Uyahudi ukaenea haraka kwa watu wa mataifa mengine mengi ya Asia, Afrika na Ulaya hivi kwamba waamini wenye asili ya Kiyahudi walizidi kuwa asilimia ndogo hasa kufikia mwisho wa karne ya 1.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa juhudi za Mitume waliowahi kuchaguliwa na Yesu na za wengineo, hasa Mtume Paulo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ukristo ulienea hasa ndani ya mipaka ya Dola la Roma na kupokea yaliyo mema kutoka umataduni hasa wa Wagiriki (mashariki) na Walatini (magharibi), bila kukwamishwa na dhuluma za serikali zilizodumu kwa kwikwi miaka karibu 250 (64-313).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hata nje ya dola hilo, Ukristo ulikabiliana na dhuluma, kama vile Mesopotamia na Uajemi, ambapo ulidumisha zaidi sura asili ya Kisemiti.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wakati wa maisha ya Mitume, dhuluma zilizotabiriwa na Yesu zilianza kutoka kwa Wayahudi wasiomuamini na kutoka kwa watu wengine.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wa kwanza kuuawa alikuwa Stefano, na kati ya Mitume Yakobo Mkubwa.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kabla ya kufa, wengi kwa kuuawa, mitume waliweka waandamizi wao, ambao kati yao maaskofu mwanzoni mwa karne ya 2 walikuwa wameshika uongozi wa makanisa wakisaidiwa na mapadri na mashemasi.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wakati huohuo vitabu vingi vya Kikristo vilivyotungwa katika nusu ya pili ya karne ya 1 vilizidi kuenea na kukusanywa hadi vikaunda Agano Jipya.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Baada ya hapo vitabu viliendelea kuandikwa kwa kutetea, kutangaza na kufafanua imani sahihi: ndiyo mwanzo wa teolojia kama fani maalumu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Tofauti za ufafanuzi huo, kama zile kati ya shule ya Aleksandria na shule ya Antiokia, ndizo chanzo cha mabishano yaliyochangia mafarakano makubwa yaliyotokea hasa katika karne ya 5, ingawa kuanzia mwaka 325 mitaguso mikuu ilikusanya maaskofu wengi kutoka sehemu mbalimbali ili kumaliza migogoro.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Tofauti za lugha na utamaduni, pamoja na utaifa, zilichangia sana mafarakano.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Maendeleo mengine muhimu yalipatikana katika maisha ya Kiroho kwa uanzishaji wa umonaki wa Kikristo, kwanza katika majangwa ya Misri, halafu sehemu nyingine zote.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Juhudi za watu hao zilichochea waumini wenzao pia kuwa waaminifu katika ulimwengu uliozidi kuwashawishi badala ya kuwatesa.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ni kwamba kufikia mwisho wa karne ya 4 Ukristo ulikuwa dini rasmi ya Dola la Roma ambalo kabla ya hapo kwa miaka karibu 250 (64-313) lilikuwa limeukataza kikatili.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kabla yake Armenia ilikuwa nchi ya kwanza kupokea Ukristo kama dini ya taifa (301).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ushindi huo ulifanya wengi watamani vyeo ndani ya Kanisa, kwa kuwa viliendana sasa na heshima na mali: hivyo ubora ulipungua.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Dola la Roma Magharibi lilipozidi kudhoofiwa na uvamizi wa Wagermanik na makabila mengine yasiyostaarabika, askofu wa Roma kama mchungaji mkuu alilazimika kuwajibika ili kuokoa jahazi.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ndivyo walivyofanya hasa Papa Leo I na Papa Gregori I. Kwa juhudi za wamonaki Wabenedikto na wengineo, ustaarabu wa kale uliokolewa katika vitabu vyake na uinjilishaji uliendelea katika Ulaya ya Kati.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kumbe, uenezi wa Uislamu kuanzia karne ya 7 ulidhoofisha na pengine kukomesha kabisa Ukristo katika nchi nyingi, ukirudisha nyuma ustawi wa Kanisa lote.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hata hivyo,  mwanzoni mwa karne ya 8, Uislamu ulizuiwa na Wafaranki kuenea zaidi Ulaya bara.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kabila hilo kubwa la Kigermanik liliwahi kujiunga na Kanisa Katoliki likawa msaada mkubwa kwa Mapapa.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Isipokuwa kwa kuwaachia watawale Italia ya Kati, walisababisha Papa aanze kuwa kama mfalme wa dunia hii, jambo lililoathiri sana majukumu yake ya kiroho hadi mwaka 1870.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Katika Karne za Kati Ulaya yote ilikwisha kuwa ya Kikristo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kutoka huko ulienea, pamoja na ustaarabu wa magharibi ulioathiriwa sana na Ukristo, katika Amerika yote na sehemu nyingine za dunia.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mafarakano makuu kati ya Wakristo   Katika historia ndefu ya Ukristo, yalitokea mafarakano mengi, waamini wa Yesu wakizidi kutofautiana.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Makundi makubwa zaidi ni: Kanisa Katoliki, Makanisa ya Waorthodoksi na ya Waorthodoksi wa Mashariki na madhehebu ya Uprotestanti.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hasa tangu mwaka 1910 madhehebu mengi yanashiriki juhudi za ekumeni kwa ajili ya kurudisha umoja wa awali.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wakatoliki Zaidi ya nusu ya Wakristo wote wanashikamana katika imani na sakramenti chini ya maaskofu wenye ushirika kamili na yule wa Roma, ambaye kwa kawaida anaitwa Papa.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kati yao umoja unazingatiwa sana kama sifa ya kwanza ya Kanisa inayotambulisha wanafunzi wa Yesu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Neno "Katoliki" tunaendelea kulitumia zaidi kwa maana ya madhehebu maalumu yenye wafuasi wengi duniani.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kiteolojia linamaanisha "Kanisa lililopo popote, lililo moja tu kila mahali na kila wakati".


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa maana hiyo kila Mkristo yumo katika Ukatoliki, kwani mbele ya Kristo Kanisa ni moja tu, kila mahali duniani.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Waanglikana, Walutheri, Wamoravia na wengineo huamini kabisa kwamba wenyewe ni sehemu ya Kanisa lile moja la Bwana Yesu lililopo mahali popote.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Upande mwingine, hata Kanisa “Katoliki" linaloongozwa na Askofu (Papa) wa Roma ni la "Kiinjili" kwani linakubali na kutangaza Injili (= “habari njema”) ya Yesu Kristo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Waorthodoksi na Waorthodoksi wa Mashariki  Wakristo wengi walioishi upande wa mashariki wa Dola la Kirumi na ng'ambo ya mipaka yake ya mashariki walitengana na Wakatoliki hasa katika karne V (Waorthodoksi wa Mashariki) na karne XI (Waorthodoksi).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hata hivyo msimamo wao wa imani si tofauti sana, kwa kuwa wanachanga mapokeo ya awali ya Kanisa la Mitume na la Mababu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Waprotestanti Utitiri wa madhehebu ya Waprotestanti ndio wenye tofauti kubwa zaidi kati yao wenyewe na kati yao na Wakristo waliotajwa kwanza.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hiyo ilitokana na msimamo wa msingi wa urekebisho wa Kiprotestanti wa kutaka kila mmoja aweze kutafsiri Biblia alivyoielewa, bila kutegemea mapokeo wala mamlaka rasmi ya Kanisa, ila msaada wa Roho Mtakatifu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Umoja halisi wa Kanisa unaweza kupatikana tu katika ukweli wa Injili ya Yesu Kristo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ni habari mbaya kwamba katika karne ya 16 kuupigania ukweli huo kulivunja umoja wa Ukristo wa magharibi.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Haiwezekani kushangilia mafarakano ya wafuasi wa Yesu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Yale ya karne hiyo yalitokana na kuelewa tofauti kweli za imani ya Kikristo na yalikuwa na ukali kwa sababu pande zote zilisadiki kwamba kushikilia kwa usahihi ufunuo wa Mungu ni suala la wokovu wa milele.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa mfano, Martin Luther aliandika,«Sikubali mafundisho yangu yahukumiwe na yeyote, hata kama ni malaika.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Asiyekubali mafundisho yangu hawezi kufikia wokovu».[11]


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Pamoja na hayo, mambo mengi yalichangia farakano, si teolojia tu, bali siasa, uchumi, jamii na utamaduni.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wakati huo mara nyingi hoja za imani na malengo ya kisiasa vilichanganyikana: wanasiasa wengi walitumia hoja hizo ili kufikia malengo ya kiutawala, na vilevile wanateolojia walitumia siasa kutetea mafundisho yao ili kuvuta watu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ndiyo sababu Luther alichorwa kama shujaa wa taifa la Ujerumani.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mara nyingi pande zote zilipotosha maana ya wapinzani na kuwachora vibaya wakivunja amri ya nane inayokataza uongo dhidi ya jirani.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hata waliojitahidi kusema ukweli tu juu ya wengine kwa kawaida hawakujitahidi vya kutosha kuelewa msimamo wao na kuona kwamba pengine si mbaya zaidi.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kila mmoja alitaka ushindi akachangia ugomvi uliorithishwa kwa vizazi vilivyofuata.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hivyo, kilichosababisha zaidi farakano si masuala ya imani yaliyojadiliwa na Waprotestanti, bali lawama zao dhidi ya hali mbaya ya Kanisa la wakati huo iliyokuwa inakera wengi na kuwaelekeza kuunga mkono urekebisho.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hapo kale neno hilo (kwa Kilatini reformatio) lilihusu badiliko la hali mbaya iliyopo ili kurudia hali nzuri zaidi ya awali.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Katika Karne za Kati lilitumika mara nyingi kwa marekebisho ya umonaki.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Katika karne ya 15 haja ya urekebisho ilionekana wazi si tu kwa mashirika ya kitawa bali kwa Kanisa lote.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hasa Mtaguso wa Konstanz (1414-1418) ulidai kabisa ufanyike «katika kichwa na katika viungo».


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Lakini kwa jumla mitaguso yote ya Karne za Kati na mikutano mingi ya Bunge la Dola la Ujerumani ililenga urekebisho wa Kanisa.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa kweli Karne za Kati zilikuwa na mchanganyiko wa mambo yaliyopingana: ibada za nje tu na za dhati kabisa; teolojia iliyoelekeza kutenda kwa msingi wa nipe nikupe na hakika ya kwamba binadamu anategemea kabisa neema ya Mungu; kutojali wajibu hata upande wa viongozi wa Kanisa na marekebisho safi ya mashirika ya kitawa.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Karne ya 15 ilikuwa kipindi cha umotomoto wa pekee katika Kanisa, ambapo walei wengi zaidi na zaidi walipata elimu nzuri, hivyo walitamani hotuba bora na mafundisho ya kuwasaidia kuishi Kikristo zaidi.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Luther aliitikia haja hizo zilizomgusa sana kama mtu wa wakati wake.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Luther alitumia kwa nadra neno urekebisho, lakini likaja kuwa jina la kawaida la matukio yale mengi ya miaka 1517 - 1555, yaani kuanzia uenezi wa hoja 95 za Martin Luther hadi amani ya Augsburg.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kati yake chanzo, yaani mabishano ya Kikanisa yaliyosababishwa na teolojia ya Luther, yalichanganyikana mapema na siasa, uchumi na utamaduni, kutokana na hali halisi ya wakati huo, mbali kuliko mwenyewe alivyofikiri.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Viongozi mbalimbali wakaiga mfano wa Luther, ila juhudi zao zikatofautiana: ndio mwanzo wa madhehebu mengine yanayoitwa ya "Kiinjili".


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Jina hilo linataka kusisitiza kwamba yanasimama kwenye msingi wa Injili tu, kinyume cha Kanisa Katoliki lililoona mapokeo yake kuwa na umuhimu pamoja na Biblia.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kumbe wafuasi wa Luther na wengineo waliitwa na Wakatoliki "Waprotestanti", maana yake "wapinzani" (to protest = kupinga): neno hilo lilianza kutumika tangu wafuasi wa Luther walipopinga azimio la bunge lililotaka Wajerumani wote warudi chini ya Papa wa Roma.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Tangu mwaka 1907 tapo la Wapentekoste limeenea duniani kote (linakadiriwa kuwa na waumini milioni karibu 300) na kuathiri hata madhehebu yote ya zamani (ambapo mara nyingi waumini wa aina hiyo wanaitwa "Wakarismatiki").


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kanisa leo  Kwa miaka 100 ya mwisho asilimia za Wakristo kati ya watu wote zimebaki 33, yaani mmoja kwa watatu, lakini uwiano kati ya mabara umebadilika sana, kwa maana katika Afrika, Asia na nchi nyingine zinazoendelea Wakristo wameongezeka, kumbe Ulaya na Amerika Kaskazini wamepungua[13]Pew Research Center inakadiria kwamba mwaka 2050, watazidi bilioni tatu.[14].


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wakati huo Wakatoliki na Waprotestanti huenda wakalingana kwa idadi[15][16].


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kuhusu maeneo ambako Wakristo wanapungua, ni kwamba, kutokana na historia ya Kanisa kuwa na mchanganyiko wa mazuri na mabaya, wengine wanahisi kuwa halina maana tena.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Pia kuna makundi kama Wakomunisti na Wamasoni ambayo yanakusudia kabisa kufuta Ukristo kwa kutangaza kasoro za waumini na viongozi wao, pamoja na kuhimiza watu kwenda kinyume cha maadili.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hali hii inajionyesha hasa pale ambapo waamini wengi, hasa Ulaya, wameacha kwenda kanisani isipokuwa siku ya Krismasi na Pasaka au kwenye harusi na misiba.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Pia kutokana na mgawanyiko wa madhehebu, kumekuwa na mkanganyiko kuhusu kazi ambazo zinalipasa Kanisa la leo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Sala na ibada  Mafundisho ya Yesu kuhusu sala hayatii maanani taratibu maalumu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Badala yake yeye alisisitiza msimamo wa ndani wa kumuendea Mungu kwa imani na unyofu kama vitoto wanavyohusiana na baba zao.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ndivyo mwenyewe alivyosali katika Roho Mtakatifu aliyewaahidia wafuasi atawaongoza badala yake.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa msingi huo, katika historia ya Kanisa namna nyingi za kusali zimetokea kwa maisha ya Kiroho ya Mkristo binafsi na kwa jumuia nzima pamoja.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa kawaida, taratibu za kuendesha ibada zinaitwa liturujia (kutoka maneno ya Kigiriki yenye maana ya “kazi ya hadhara”).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wakatoliki, Waorthodoksi, Waorthodoksi wa Mashariki, Waanglikana, Wamethodisti, Walutheri na wengineo wanafuatilia desturi kama walivyozipokea.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mtiririko wa ibada zao huandikwa na hujulikana kama Liturujia.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Madhehebu mengine, hasa yale ya Kipentekoste, huwa na ibada ambazo hazijaandikwa kitabuni: kiongozi wa ibada wa siku hiyo huja na madondoo yake na mtiririko wa ibada huenda kama "Roho" atakavyoongoza siku hiyo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa sababu hiyo husema kwamba hawafuati desturi au mapokeo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ukiangalia zaidi utaona kuwa ibada zao pia huwa na mtindo na mtiririko fulani, kama vile kuimba mapambio ya harakaharaka wakiwa wanapiga makofi, kucheza na kurukaruka.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mapambio hayo hufuatiliwa na mengine ya taratibu wakiinua mikono kuabudu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Inawezekana kusema hao nao wana utaratibu au liturujia yao ingawa haijaandikwa kwenye vitabu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wakristo wanahesabu ufufuko wa Yesu kuwa msingi mkuu wa imani yao (1Kor 15:14): ndiyo sababu karibu wote wanaabudu hasa Jumapili, ambayo ndiyo siku ya tukio hilo kuu la historia yote.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ila asilimia 1 inashika Sabato, iliyo siku ya wiki ambapo Wayahudi hupumzika na kuabudu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Haki na amani  Upande mwingine wanakanisa wanajaribu kuonyesha jitihada zao katika jamii, ikiwa ni pamoja na kuleta amani na maendeleo na kutoa misaada ya kijamii.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kuna uwezekano kwa madhehebu kadhaa kubadilisha mkazo wao kuutoa kwenye imani tu na kuuweka kwenye huduma za jamii au elimu: hii inafanya yaonekane kama moja ya mashirika ya hisani.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Katika nchi nyingi Kanisa limekuwa nguvu ya kutetea haki za binadamu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Tumesikia habari za Desmond Tutu kule Afrika Kusini au za Janani Luwum katika Uganda, jinsi walivyojaribu kutetea haki za wananchi dhidi ya utawala mbaya.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ikiwa Wakristo wanajisikia wito wa kusimama na kusema mbele ya wakubwa hukumbuka manabii wa Agano la Kale hadi Yohane Mbatizaji.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wanakumbuka pia Wakristo wengi katika historia walioweza kusimama mbele ya wafalme na kutetea haki za watu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Labda tunamkumbuka Askofu Ambrosi wa Milano (aliyemvuta kijana Agostino kuwa Mkristo) alivyomtenga Kaisari na Kanisa kwa sababu ya uuaji wa wananchi wengi wasio na kosa uliofanywa na wanajeshi wa serikali.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Msingi wake ni katika mafundisho juu ya kazi ya uumbaji.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mbele ya Mungu tuko sawa: kuna msingi gani kuona wengine ni sawa zaidi?


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Lakini si Wakristo wote wanakubali na kufurahia msimamo wa aina hiyo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wengine huona imani ya Kikristo haihusiki na taratibu za dunia hii au huona ni wajibu wa Mkristo kutii serikali yoyote wakikumbuka maneno ya Mtume Paulo katika Rum 13.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Pamoja na hayo katika Ukristo yapo mapokeo ya kutoshindana na wenye mamlaka bali kuwavumilia katika yote.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Labda huona hofu ya kuwa dini inaingizwa mno katika siasa.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Binadamu wa karne ya 21 wanahitaji jibu litakalosaidia kuwakwamua kutoka matatizo yao.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wenye dini mbalimbali, hususan Wakristo, wanadai kujua ufumbuzi wa matatizo makuu ya binadamu, ingawa wachache tu wameweza kuonyesha dhahiri matatizo yaliyotatuliwa kabisa kwa dini.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wakati mwingine wanadini wenyewe wamekuwa chanzo cha matatizo badala ya kuyatatua.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Jibu linaweza kupatikana katika maneno ya Yesu mwenyewe, aliposema kwamba wafuasi wake ni chumvi ya dunia, ambayo ilete ladha katika maisha ya watu, lakini kama chumvi hiyo inapoteza ladha yake, haifai kitu, isipokuwa kutupwa na kukanyagwa kwa dharau.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hivyo changamoto ya Wakristo ni kufuata vema mafundisho ya imani yao ili kukidhi hitaji la nyakati hizi la kuishi kwa amani, furaha na upendo duniani kote .


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Uhusiano na dini nyingine Ukristo na dini nyingine zinahusiana kwa kiasi tofauti, kadiri ya mazingira asili, historia, mafundisho kuhusu imani na maadili, desturi, ibada n.k. Ukristo na Uyahudi Ni wazi kuwa Ukristo unahusiana zaidi na dini ya Uyahudi, kwa sababu unatokana nayo na kutumia vitabu vyake vitakatifu (Tanakh na pengine Deuterokanoni pia).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Haiwezekani kumuelewa Yesu kwa kumweka nje ya mazingira ya Kiyahudi.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Dini hizo mbili zilitengana moja kwa moja miaka 50 hivi baada ya Yesu kuaga dunia.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ni kwamba Wayahudi wa shule ya Jabneh (mwaka 80 hivi B.K.) waliamua kuwatenga kama wazushi wananchi wenzao waliomuamini Yesu Kristo, hasa baada ya kuona hawakusaidia vita vya ukombozi dhidi ya wakoloni Warumi vilivyosababisha maangamizi ya Hekalu la pili na mji wa Yerusalemu mwaka 70 B.K.  Tangu hapo Wakristo hawakushiriki tena ibada pamoja na Wayahudi, wakazidi kuzingatia sakramenti ya Kumega Mkate katika Siku ya Bwana (Jumapili, siku inaposadikika Yesu alifufuka) badala ya Sabato (Jumamosi, siku ya pumziko ya Wayahudi).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kabla ya hapo Wakristo wa Kiyahudi walikuwa wanashika siku zote mbili.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ukristo na Ubuddha Hakuna uhusiano wa kihistoria kati ya Yesu na Ubuddha.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hata hivyo mambo kadhaa yanafanana.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Yesu alifundisha kuhusu nidhamu mbili zinazompelekea mtu kuwa mwadilifu na hatimaye kuurithi utukufu wa kiroho ambao karama yake ni uzima wa milele: hizo ni kumpenda Mungu kwa moyo wako wote na kwa akili yako yote na kwa nguvu zako zote, na jirani yako kama unavyojipenda mwenyewe.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Buddha alifundisha hali ya kutodhuru viumbe hai wowote, tena kuwa na moyo mkuu wa mapenzi kwa vitu vyote.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hii ni miongozo inayolenga mtu atambue tabu anazodumisha yeye mwenyewe, kwa matendo yake na upeo ulio na mipaka, katika maisha yake ya kila siku.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Baada ya hili, mafundisho ya Kristo yanatofautiana katika kuchukulia hali hii.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa mujibu wa Kristo, dhambi, matendo yenye kukosea kanuni za kiroho na hata za kimaumbile, hufutwa na toba; wakati katika mafundisho ya Buddha, makosa yote yanatokana na kutokuwa makini.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hivyo, kwa mujibu wa Buddha, njia pekee ya kumkomboa mtu na shida zake ni kufuata mwongozo wa Nguzo Nane ambazo humweka katika hali ya kuweza kuamka kiroho wakati utulivu wa kimwili na wa kiakili unapofikiwa.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Haya ndiyo yanayofanya Ubuddha kuwa ni njia inayojali sana nidhamu ya mtu kimatendo, wakati Ukristo hufuata sana moyo wenye kukiri makosa, na kutafuta uadilifu wa kweli wa kiroho.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Huu ni uzuri wa pekee kutoka kwenye mafundisho ya Yesu: Tubuni kwa kuwa saa ya ukombozi ni sasa...


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Jingine lenye tofauti ni kuwa Kristo hufundisha kuhusu Upendo kwamba ni Mungu, kwa kuwa Upendo una maana kuliko elimu yote ya binadamu, nao ndio unaounganisha na kutunza vitu vyote vinavyoonekana na visivyoonekana.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hilo hutambulika kupitia Kristo ambaye hujidhihirisha kwa yule mwenye kumpokea Roho wa Mungu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Upande wa Buddha, hukanusha nafsi na pia Mungu, akisema: Ni Buddha mwenye ufahamu wa milele, tena hana nafsi isipokuwa Utupu; na ni wenye furaha isiyo kifani izidiyo yote yenye kufanyika ulimwenguni, yaani Nirvana; kila mtu ni Buddha aliyesahau asili yake ya ndani kabisa.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ukristo na Uislamu Ukristo na Uislamu vinafanana zaidi kwa sababu Muhammad alifahamu Wayahudi na Wakristo wengi katika nchi yake na katika safari zake.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Dini hizo tatu zinajulikana kwa kushika imani katika Mungu Pekee, muumba wa vitu vyote, na kwa kumchukua Abrahamu kama kielelezo cha imani na rafiki wa Mungu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mafundisho ya msingi ya Uislamu ni unyenyekevu kwa Mola mmoja aitwaye Allah , mwingi wa rehema na mwingi wa fadhila; nguzo ya Uislamu ni kumuabudu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Katika Uislamu, unyenyekevu wa mtu katika kumcha Mola kwa ibada na swala humpa kukirimika na kuhifadhika kwa Mola wake mwenye fadhila, ambaye atamtunuku haki yake.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Naye mnyenyekevu kwa Mola ataishi kuona utukufu mwingi wa Mola wenye kutajwa katika Kurani kwa majina 99 ya Allah.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kati ya sifa na utukufu huo ulio na majina mengi, baadhi yake ni Al Rahman (kwa Kiarabu, "Mwenye rehema"), Al Nur ("Mwenye nuru") n.k. Hayo hufanana na neno la Nuru ya Bwana, rehema na ukombozi kuwa utukufu wa Mbingu katika mwongozo wa Kikristo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Pia Uislamu unafundisha udugu miongoni mwa Waislamu yaani mzizi wa neno linalotumika sana katika Kurani: Waly (Wala, Wilayat, Mawla, Awla) katika kueleza jinsi Mwislamu apasavyo kuishi karibu na mwenzake.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Nalo husisitiza upendo na kulindana kwa heri na pia kuepushana na shari.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hilo linafanana na upendo ambao katika Ukristo ndio adili kuu kuliko yote:  Nijaposema kwa lugha za wanadamu na za malaika, kama sina upendo... mimi si kitu kabisa. (1 Wakorintho 13:1-11).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Lakini katika Ukristo upendo hauna mipaka wala masharti.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Unatakiwa kuenea kwa maadui pia na kusamehe kila mara kufuatana na mfano wa Baba wa Mbinguni.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mwislamu kadiri ya wingi wa unyenyekevu na usafi wa moyo wake huakisi sifa za Mola wake.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Uislamu hufundisha kuhusu vita vya ndani ambavyo muumini hupigana na nafsi yake yenye matamanio ya chini, ambayo huzaa chuki, dhuluma, wivu na maovu mengine ili kuishinda kwa utukufu wa Mola na kudumisha dini (mwongozo) yake katika ngazi zote za maisha.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kabla yake Yesu alihimiza wote wafuate mfano wake wa upole na unyenyekevu wa moyo, akitoa kielelezo katika Heri Nane za hotuba ya mlimani.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Tofauti ya msingi ni kuwa kwa mujibu wa Kristo, ni kwa neema ya imani katika Neno la Uzima kwamba mtu hukombolewa kutoka matamanio yake ya kibinadamu, mbali ya kwamba anapaswa kujitahidi asije akapotewa na neema hiyo na kurudia utumwa wa dhambi.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ni imani ya Wakristo na ya Waislamu kwamba Yesu atarudi duniani kwa utukufu, ingawa jambo hilo wanalitafsiri kwa namna tofauti.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Uhusiano wa Wakristo na Waislamu una umuhimu wa pekee kwa ajili ya amani na maendeleo ya nchi.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Katika sehemu mbalimbali Wakristo na Waislamu waliwahi kushirikiana vema katika mambo mengi ya kijamii lakini uhusiano huo umeanza kuwa mgumu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Sababu moja ni mzigo wa historia tunaoubeba mara nyingi bila kujua.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mzigo huo ni urithi wa mahusiano magumu kati ya Waislamu na Wakristo kule Ulaya na Asia.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Itakuwa muhimu sana kwa vijana wa leo kukataa mzigo wa historia na kuvumiliana.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa mfano, Waislamu wanaweza kutumia neno "jihadi" wakiongea juu ya jitihada za kuimarisha jumuiya yao au kueneza imani yao, lakini Wakristo walio wengi wanasikia neno hilo vibaya kwa sababu "vita vitakatifu" vya Waislamu vilivyoitwa "jihadi" vilileta mateso mengi kwa Wakristo katika nchi mbalimbali.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kumbe neno halimaanishi vita hasa ila liliwahi kutumika hivyo tangu muda mrefu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Vilevile Wakristo wengi hawaoni tatizo kutumia neno "Crusade" kwa ajili ya mikutano ya kiroho.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Lakini Waislamu wanaweza kuchukua neno hili vibaya pia kwani kiasili "Crusade" (maana yake "Vita vya Msalaba") linamaanisha hasa kipindi cha miaka 800 hivi iliyopita.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wakati ule Wakristo wa Ulaya Magharibi walijaribu kufuta utawala wa Kiislamu katika nchi za Mashariki ya Kati kwa vita vilivyoendelea kwa kwikwi muda wa miaka 200.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ukristo na Uislamu viko karibu katika mambo mengi lakini hutumia mafundisho yanayogongana katika sehemu nyingine, hivyo mpaka leo hii kwa Waislamu ni vigumu sana kupokea Injili.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wakati wa vita vya msalaba Fransisko wa Asizi aliona hakuna njia ya kuwavuta Waislamu kwa mabavu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mashindano pekee yanayoruhusiwa kwa Mkristo ni yale ya upendo ya kumfuata Yesu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa jumla mawazo ya Mt. Fransisko yamethibitishwa na historia.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa hiyo si vibaya kujiandaa kushirikiana na Waislamu Kikristo kwa kufahamu kidogo imani yao na kutambua sifa nzuri zilizopo katika maisha na mafundisho yao pia.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Wakristo kwa jumla wasijivunie sifa zao kuwa bora kuliko za Waislamu.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Anayesoma "Historia ya Kanisa" ataona mifano mingi ya jinsi Wakristo walivyosahau mafundisho ya Yesu na kutendeana kwa unyama.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa hiyo mtu asijivune kwamba Ukristo ni dini ya upendo au imani yenye maendeleo kama mwenyewe si mfano wa upendo huo na maendeleo hayo.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kwa Wakristo wengi ni fumbo kwa nini Mungu alikubali kutokea kwa dini hiyo mpya.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Lakini mwanzoni mwa Uislamu Mfalme Mkristo wa Ethiopia alipokea na kuhifadhi wakimbizi Waislamu kutoka Maka.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mapokeo ya Kiislamu yanasema mfalme huyu aliyekuwa na jina "Negasi" aligeukia Uislamu baadaye.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Lakini "Negasi" si jina la mtu fulani, ni cheo cha wafalme wote wa Ethiopia hadi mwaka 1974 (kwa kawaida huandikwa "Negus").


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Halafu hakuna kumbukumbu ya kwamba mfalme yeyote wa karne zile aliacha Ukristo wake.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ukristo na dini za jadi Kuhusu wanaofuata bado imani asilia pia ni kwamba wanatunza katika mila na desturi zao urithi wa utamaduni.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hata maadili mengine yanayofundishwa kwao yanalingana na sehemu za Biblia.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hakika si vema Wakristo wakiwacheka na kuwaita kwa majina ya dharau kama "Wapagani".


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hata juu ya imani hizo za jadi ni kweli kwamba zilimjua Mungu kwa namna fulani kutokana na uumbaji wake jinsi alivyoandika Mtume Paulo katika Rom 1.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Tazama pia Ukristo barani Afrika Ukristo barani Amerika Ukristo barani Asia Ukristo barani Australia Ukristo barani Ulaya Tanbihi  Marejeo  Albright, William F.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

From the Stone Age to Christianity.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Alexander, T. Desmond.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

New Dictionary of Biblical Theology.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Bahnsen, Greg. .


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ball, Bryan; Johnsson, William (ed.).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Essential Jesus.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Pacific Press (2002).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-8163-1929-4.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Barrett, David; Kurian, Tom and others. (ed.).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

World Christian Encyclopedia.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Oxford University Press (2001).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Barry, John F.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

One Faith, One Lord: A Study of Basic Catholic Belief.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

William H. Sadlier (2001).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-8215-2207-8 Benton, John.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Is Christianity True?


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Darlington, Eng.: Evangelical Press (1988).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-85234-260-8 Bettenson, Henry (ed.).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Documents of the Christian Church.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Oxford University Press (1943).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Bokenkotter, Thomas.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

A Concise History of the Catholic Church .


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Doubleday (2004).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-385-50584-1 Bruce, F.F.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Canon of Scripture.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Chambers, Mortimer; Crew, Herlihy, Rabb, Woloch.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Western Experience.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Volume II: The Early Modern Period.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Alfred A. Knopf (1974).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-394-31734-3.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Coffey, John.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Persecution and Toleration in Protestant England 1558–1689.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Pearson Education (2000).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Cross, F. L.; Livingstone, E. A. (ed.).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Oxford Dictionary of the Christian Church.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Oxford University Press (1997).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-19-211655-X. Deppermann, Klaus.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Melchior Hoffman: Social Unrest and Apocalyptic Vision in the Age of Reformation.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-567-08654-2.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Dilasser, Maurice.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Symbols of the Church.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Collegeville, MN: Liturgical Press (1999).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-8146-2538-X Duffy, Eamon.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Saints and Sinners, a History of the Popes.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Yale University Press (1997).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-300-07332-1 Elwell, Walter A.; Comfort, Philip Wesley.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Tyndale Bible Dictionary, Tyndale House Publishers (2001).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-8423-7089-7.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Esler, Philip F.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Early Christian World.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Routledge (2004).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Farrar, F.W. .


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Macmillan, London/New York (1904).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ferguson, Sinclair; Wright, David, eds.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

New Dictionary of Theology. consulting ed. Packer, James.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Leicester: Inter-Varsity Press (1988).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-85110-636-6 Foutz, Scott.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Martin Luther and Scripture.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Fowler, Jeaneane D. World Religions: An Introduction for Students, Sussex Academic Press (1997).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 1-898723-48-6.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Fuller, Reginald H.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Foundations of New Testament Christology Scribners (1965).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-684-15532-X. Froehle, Bryan; Gautier, Mary, Global Catholicism, Portrait of a World Church, Orbis books; Center for Applied Research in the Apostolate, Georgetown University (2003) ISBN=1-57075-375-X Funk, Robert.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Acts of Jesus: What Did Jesus Really Do?.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Polebridge Press (1998).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-06-062978-9.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Glenny, W. Edward.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Typology: A Summary Of The Present Evangelical Discussion.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Gonzalez, Justo L.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Story of Christianity: The Early Church to the Dawn of the Reformation, Harper Collins Publishers, New York (1984).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hanegraaff, Hank.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Resurrection: The Capstone in the Arch of Christianity.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Thomas Nelson (2000).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-8499-1643-7.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Harnack, Adolf von.  (1894).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hickman, Hoyt L. and others.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Handbook of the Christian Year.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Abingdon Press (1986).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-687-16575-X Hinnells, John R.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Routledge Companion to the Study of Religion (2005).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hitchcock, Susan Tyler.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Geography of Religion.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

National Geographic Society (2004) ISBN 0-7922-7313-3 Kelly, J.N.D.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Early Christian Doctrines.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kelly, J.N.D.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Athanasian Creed.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Harper & Row, New York (1964).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kirsch, Jonathan.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

God Against the Gods.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Kreeft, Peter.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Catholic Christianity.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Ignatius Press (2001) ISBN 0-89870-798-6 Letham, Robert.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Holy Trinity in Scripture, History, Theology, and Worship.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

P & R Publishing (2005).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-87552-000-6.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Lorenzen, Thorwald.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Resurrection, Discipleship, Justice: Affirming the Resurrection Jesus Christ Today.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Smyth & Helwys (2003).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 1-57312-399-4.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

McLaughlin, R. Emmet, Caspar Schwenckfeld, reluctant radical: his life to 1540, New Haven: Yale University Press (1986).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-300-03367-2.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

MacCulloch, Diarmaid, The Reformation: A History.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Viking Adult (2004).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

MacCulloch, Diarmaid, A History of Christianity: The First Three Thousand Years.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

London, Allen Lane. 2009.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 978-0-7139-9869-6 Marber, Peter.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Money Changes Everything: How Global Prosperity Is Reshaping Our Needs, Values and Lifestyles.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

FT Press (2003).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-13-065480-9 Marthaler, Berard.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Introducing the Catechism of the Catholic Church, Traditional Themes and Contemporary Issues.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Paulist Press (1994).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-8091-3495-0 Mathison, Keith.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Shape of Sola Scriptura (2001).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

McClintock, John, Cyclopaedia of Biblical, Theological, and Ecclesiastical Literature.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Harper &Brothers, original from Harvard University (1889) McGrath, Alister E. Christianity: An Introduction.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Blackwell Publishing (2006).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 1-4051-0899-1.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

McGrath, Alister E. Historical Theology.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

McManners, John.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Oxford Illustrated History of Christianity.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Oxford University Press (1990).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-19-822928-3.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Meconi, David Vincent.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

"Pagan Monotheism in Late Antiquity", in: Journal of Early Christian Studies.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Metzger, Bruce M., Michael Coogan (ed.).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Oxford Companion to the Bible.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Oxford University Press (1993).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-19-504645-5.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Mullin, Robert Bruce.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

A short world history of Christianity.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Westminster John Knox Press (2008).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Norman, Edward.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Roman Catholic Church, An Illustrated History.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

University of California (2007) ISBN 978-0-520-25251-6 Olson, Roger E.,


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Mosaic of Christian Belief.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

InterVarsity Press (2002).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 978-0-8308-2695-7.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Orlandis, Jose, A Short History of the Catholic Church.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Scepter Publishers (1993) ISBN 1-85182-125-2 Ott, Ludwig.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Grundriß der Dogmatik.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Herder, Freiburg (1965).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Otten, Herman J. Baal or God?


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Liberalism or Christianity, Fantasy vs. Truth: Beliefs and Practices of the Churches of the World Today....


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Second ed.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

New Haven, Mo.: Lutheran News, 1988.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Pelikan, Jaroslav; Hotchkiss, Valerie (ed.) Creeds and Confessions of Faith in the Christian Tradition.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Yale University Press (2003).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-300-09389-6.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Putnam, Robert D. Democracies in Flux: The Evolution of Social Capital in Contemporary Society.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Oxford University Press (2002).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Riley-Smith, Jonathan.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Oxford History of the Crusades.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

New York: Oxford University Press, (1999).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Robinson, George.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Essential Judaism: A Complete Guide to Beliefs, Customs and Rituals.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

New York: Pocket Books (2000).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Schama, Simon .


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

A History of Britain.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Hyperion (2000).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-7868-6675-6.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Servetus, Michael.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Restoration of Christianity.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Lewiston, New York: Edwin Mellen Press (2007).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Simon, Edith.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Great Ages of Man: The Reformation.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Time-Life Books (1966).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-662-27820-8.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Smith, J.Z. (1998).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Spitz, Lewis.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Protestant Reformation.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Concordia Publishing House (2003).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-570-03320-9.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Sproul, R.C. Knowing Scripture.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Spurgeon, Charles. .


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Sykes, Stephen; Booty, John; Knight, Jonathan.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Study of Anglicanism.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Augsburg Fortress Publishers (1998).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

ISBN 0-8006-3151-X. Ustorf, Werner.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

"A missiological postscript", in: McLeod, Hugh; Ustorf, Werner (ed.).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The Decline of Christendom in Western Europe, 1750–2000.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Cambridge University Press (2003).


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Walsh, Chad.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Campus Gods on Trial.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Rev. and enl. ed.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

New York: Macmillan Co., 1962, t.p.1964. xiv, [4], 154 p.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Woodhead, Linda.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

An Introduction to Christianity.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Marejeo mengine    MacCulloch, Diarmaid.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Christianity: The First Three Thousand Years (Viking; 2010) 1,161 pages; survey by leading historian  CS1 maint: multiple names: authors list (link) CS1 maint: multiple names: authors list (link)  Roper, J.C., Bp. (1923), et al..


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Faith in God, in series, Layman's Library of Practical Religion, Church of England in Canada, vol. 2.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Toronto, Ont.: Musson Book Co. N.B.:


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The series statement is given in the more extended form which appears on the book's front cover.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

CS1 maint: multiple names: authors list (link)     Viungo vya nje  .


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Encyclopædia Britannica Online.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

A number of introductory articles on Christianity.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

The origin of Christianity Adena, L. , Clio History Journal, 2008.


Question: Siri ya Kijiji imeandikwa na nani?

Ukristo

Jamii:Dini * Jamii:Yesu Kristo


Question: Je,Ujerumani ina lugha ngapi rasmi?

Lugha rasmi

Lugha rasmi ni lugha iliyopewa cheo maalumu katika nchi fulani.


Question: Je,Ujerumani ina lugha ngapi rasmi?

Lugha rasmi

Kwa kawaida ni lugha inayotumiwa hasa na serikali kwa mawasiliano kati ya ofisi zake na pia kwa matangazo rasmi, kwa mfano kwa kutangaza sheria.


Question: Je,Ujerumani ina lugha ngapi rasmi?

Lugha rasmi

Ni pia lugha ya kuendesha kesi mahakamani na kuandika hukumu.


Question: Je,Ujerumani ina lugha ngapi rasmi?

Lugha rasmi

Kuna nchi zenye lugha rasmi moja tu lakini nchi nyingi huwa na lugha mbalimbali zinazokubaliwa kama lugha rasmi kwenye ngazi tofauti za serikali.


Question: Je,Ujerumani ina lugha ngapi rasmi?

Lugha rasmi

Katika nchi mbalimbali lugha rasmi imetajwa katika katiba ya taifa au katika sheria mahsusi, lakini nchi nyingine hazina sheria juu ya lugha rasmi hata kama hali halisi ipo na kueleweka.


Question: Je,Ujerumani ina lugha ngapi rasmi?

Lugha rasmi

Kwa mfano nchini Namibia Kiingereza ni lugha rasmi kufuatana na katiba lakini lugha kumi na moja nyingine (pamoja na Kiafrikaans na Kijerumani) zimetajwa kama lugha za taifa zinazoweza kutumiwa pia kama lugha ya kufundishia shuleni.


Question: Je,Ujerumani ina lugha ngapi rasmi?

Lugha rasmi

Nchi kadhaa zimekubali pia lugha ya alama jinsi inavyotumiwa na watu bubu kati ya lugha rasmi ya nchi.


Question: Je,Ujerumani ina lugha ngapi rasmi?

Lugha rasmi

Sifa za lugha rasmi Hutumika katika masuala rasmi: ofisini, bungeni, kortini n.k. Yaweza kuwa lugha ya taifa Yaweza kuwa au isiwe sanifu Hubeba msamiati mwafaka au wa kutosha k.v. katika nyanja za sayansi na teknolojia Haifungwi, haipendelei ukabila Huwa na utaratibu maalumu  Jamii:Lugha


Question: Je,Colin Salmon alizaliwa mwaka upi?

Colin Salmon

Colin Salmon (amezaliwa tar. 6 Desemba, 1962) ni mwigizaji wa kutoka nchini Uingereza.


Question: Je,Colin Salmon alizaliwa mwaka upi?

Colin Salmon

Anafahamika zaidi kwa kucheza kama Charles Robinson katika filamu tatu za  James Bond na James "One" Shade kwenye Mfululizo wa wa filamu za Resident Evil.


Question: Je,Colin Salmon alizaliwa mwaka upi?

Colin Salmon

Kwa sasa yupo kama muhusika anayeonekana mara kwa mara kwenye, Walter Steele, katika mfululizo wa TV unaorushwa hewani na kina CW - Arrow.


Question: Je,Colin Salmon alizaliwa mwaka upi?

Colin Salmon

Maisha ya awali Salmon alizaliwa mjini Bethnal Green, London, England, akiwa mtoto wa Sylvia Ivy Brudenell Salmon, nesi.[1]


Question: Je,Colin Salmon alizaliwa mwaka upi?

Colin Salmon

Makuzi yake yalikuwa mjini Luton na kuhitimu elimu ya msingi katika shule ya Ramridge Primary School halafu elimu ya juu Ashcroft High School.


Question: Je,Colin Salmon alizaliwa mwaka upi?

Colin Salmon

Baada ya kumaliza shule, Salmon anakuwa mpiga dramu wa bendi ya rock maarufu Friction ambayo inaundwa na marafiki zake watoto waliokuwa wanasoma ote katika shule ya Ashcroft High School.[2]


Question: Je,Colin Salmon alizaliwa mwaka upi?

Colin Salmon

Bendi ilifanikiwa kutoa EP ya inchi 7, kaseti mubashara, kaseti-EP na kutumbuiza kawaida hasa katika mji wa Luton kati ya 1979 na 1980.[2]


Question: Je,Colin Salmon alizaliwa mwaka upi?

Colin Salmon

Salmon vilevile alifanya kazi na bendi nyengine maarufu kama Tee Vees.[2]


Question: Je,Colin Salmon alizaliwa mwaka upi?

Colin Salmon

Marejeo  Viungo vya Nje   on IMDb  in libraries (WorldCat catalog)       Jamii:Waigizaji filamu wa Uingereza


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Arthur Moody Awori  (aliyezaliwa 5 Desemba 1927), anajulikana kama "Uncle Moody", alikuwa Makamu wa Rais wa 9 wa Kenya kutoka 25 Septemba 2003 [1] hadi 9 Januari 2008[2].


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Siasa Awori alizaliwa Butere.[1][3] Alienda shule ya upili ya mangu mwaka 1935, na baadaye alisomea Chuo Kikuu cha Makerere nchini Uganda.


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Alichaguliwa kama Mbunge wa Funyula Constituency katika Wilaya ya Busia katika Mkoa wa Magharibi mwaka 1983.[1][4] Chini ya Rais Daniel arap Moi, alitumikia katika nafasi kadhaa kama naibu waziri.[1][4] Awori aliachana na chama tawala, KANU, mwaka 2002 na kujiunga na chama cha upinzani cha National Rainbow Coalition na ni mwenyekiti wa kiungo cha juu cha maamuzi cha NARC.[1]


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Wakati Moi alifanikiwa na Mwai Kibaki, Awori alifanywa Waziri wa 'Home Affairs' Januari 2003 [4] na kisha Makamu wa Rais (kama bado ni waziri) mwezi Septemba 2003, kufuatia kifo cha aliyetangulia Makamu wa Rais, Michael Wamalwa Kijana jijini London.[1]


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Awori ni makamu wa rais wa tisa tangu uhuru wa Kenya mwaka 1963.


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Wengine kabla yake walikuwa Jaramogi Oginga Odinga, Joseph Murumbi, aliyekuwa Rais Daniel arap Moi, sasa Rais Mwai Kibaki, Prof Josephat Karanja, Prof George Saitoti, na Musalia Mudavadi.


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Katika uchaguzi mkuu wa Desemba 2007, alipoteza kiti chake Bungeni.[5][6] Tarehe 8 Januari 2008, Kibaki alimpa Kalonzo Musyoka nafasi ya Makamu wa Rais na Waziri wa 'Home Affairs',[6] Awori alipeana ofisi 9 Januari.


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Awori, alimsema Musyoka kama "rafiki na mwana wa kisiasa", alisema kwamba aliamini Musyoka alikuwa "sawa na kazi", Musyoka naye alisema kwamba alikuwa na "heshima kuu" kwa Awori, aliyemwita "mwanaume kweli".[2]


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Binafsi A mcha Mungu halisi wa Katoliki [1], Awori amemuoa Rose Awori.


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Wana watoto tano wazima - wa kiume wawili na mabinti watatu - na wajukuu.


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Kaka yake, WWW Awori, aliwahi kufanya kazi katika  Legislative Council katika miaka ya 1950.


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Mdogo wake Aggrey Awori ni mwanasiasa nchini Uganda aliyekuja wa tatu katika uchaguzi wa rais wa 2001.[7]


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Anglo leasing Amehusishwa katika kashfa ya Anglo leasing katika ripoti iliyochapishwa tarehe 22 Januari 2006 na John Githongo.


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Alisisitiza kuwa hana hatia na akakataa kujiuzulu kwani hakuona sababu  ya kufanya hivyo.


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Mwezi Februari 2006 Wabunge 80 walidai kujiuzulu kwake, na kutishia maandamano mitaani kama maombi yao hayangefuatiliwa.[8]


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Siku chache baadaye wapinzani katika mitaa ya Nairobi walitoa mwito wa kujiuzulu kwake kama sehemu ya kupambana na rushwa.[9]


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Baada ya kutofanikiwa, Kituo cha Mageuzi ya Kijamii kilisema kwamba alikuwa anaudhoofisha uadilifu wa ofisi yake kwa kukataa kujiuzulu na waliahidi kuendelea na maandamano.[10] 22 Februari katika mahojiano na Kamati ya Akaunti za Umma, Awori aliwalaumu watumishi wa umma, akidai wamekuwa wakimpoteza na kwamba alikuwa hana makosa yoyote.[11]


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Tuzo Yeye pia ni mwenyekiti mwanzilishi wa Chama cha Wasiojiweza kimwili cha Kenya, na mwanachama wa Taasisi ya Makatibu.


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Yeye ana shahada ya heshima ya udaktari kutoka Chuo Kikuu cha New Hampshire, Amerika.


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Alituzwa shahada hiyo Mei 2004 kwa kutambua miaka yake mingi ya huduma ya kujitolea kwa jamii, hasa walemavu na maskini.


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Katika kutambua mchango wake bora kwa taifa na jamii kwa ujumla, Serikali ya Kenya ilimpa tuzo mbili -Elder of the Burning Spear (EBS) na Elder of the Golden Heart (EGH).


Question: Je,Michael Wamalwa Kijana  alikuwa katika chama gani ya kisiasa?

Moody Awori

Marejeo  Viungo vya nje  BBC News:     Jamii:Waliozaliwa 1927 Jamii:Watu walio hai Jamii:Makamu wa rais wa Kenya Jamii:Wakatoliki wa Kenya Jamii:Waliohudhuria Chuo Kikuu cha Makerere


Question: Uchongaji iligunduliwa mwaka gani?

Uchongaji

Uchongaji ni aina mojawapo ya sanaa ambayo inatengeneza umbo la kupendeza kutokana na vitu rafu, kama vile mawe au mbao.


Question: Uchongaji iligunduliwa mwaka gani?

Uchongaji

Sanaa hiyo ni ya zamani sana, lakini inazidi kuona njia mpya.


Question: Uchongaji iligunduliwa mwaka gani?

Uchongaji

Viungo vya nje   from Sweet Briar College, Department of Art History   official website  listings from the-artists.org  Videos and pictures of sculpture   - slideshow by Life magazine  charity dedicated to commissioning monumental sculpture


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wapare ni kabila kutoka milima ya Pare, Mkoa wa Kilimanjaro, kaskazini mwa nchi ya Tanzania.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wanakadiriwa kuwa 1,000,000 hivi.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Lugha yao ni Kipare (au Chasu).


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Makao Wapare wanatokea katika wilaya za Same na Mwanga, mkoa wa Kilimanjaro, lakini pia wapo katika wilaya ya Moshi sehemu za Chekereni, Himo, Mabungo, Uchira, Moshi mjini, na pia katika wilaya ya Hai sehemu za Rundugai na mto Weruweru.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wapare pia wanaishi katika wilaya ya Lushoto mkoani Tanga, sehemu za Bumbuli na Mavumo.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Lakini kutokana na mahusiano yaliyopanuka nchini Tanzania, Afrika na dunia kwa jumla, kutokana na suala la utandawazi Wapare wametapakaa kote Tanzania kwa shughuli mbalimbali, kwa mfano jamii kubwa ya Wapare waliohamia mkoa wa Morogoro na kujenga makazi, na hali imekuwa hivyo katika mikoa yote nchini na kwingineko.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Maeneo ya Wapare yamekuwa na mvuto wake mfano katika milima ya Upareni kwenye maeneo kama Chome na Kwizu kuna mandhari ya kijani kibichi ambayo inavutia japo shughuli za binadamu za kila siku zimekuwa zikiharibu mazingira ya Upareni kadhalika.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kuna maeneo yanayovutia kama milimani (Usangi, Ugweno, misitu ya Shengena n.k.) Pia skimu ya umwagiliaji iliyopo Ndungu inasaidia katika shughuli za kilimo kama kilimo cha mpunga.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Pia kuna mwamba wa kuvutia Same unaofanana na pua ya binadamu maarufu kama ikamba la fua. mji mkuu katika kabila la upare ni maore ulioko wilaya ya same ma chief wake alikuwa mfumwa boaz mashambo Mito ya Upare Kuna mto Yongoma, Hingilili, Mhoke vuta, Nakombo, Rika, Mweta nano hii mito yote iko Pare ya kusini.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Katika mto Hingilili kuna maporomoko makubwa na yanayosadikiwa kuwa marefu kuliko yale ya Victoria Falls, haya yanajulikana kama Ndurumo yapo eneo la Gonja Bombo umbali wmfupi kutoka mtaa wa Mang'ang'a katika eneo linaloitwa Mbula.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Maziwa na mabwawa Kuna ziwa Jipe, bwawa la Nyumba ya Mungu na Kalemawe n.k. Maeneo mazuri ya kutembelea Mbuga ya Mkomazi Bwawa la Nyumba ya Mungu Msitu wa asili wa Shengena Bwawa la Kalimawe Maporomoko ya Ndurumo - Gonja Bombo Msitu wa Ngagheni Mpinji- Vudee uliokuwa wa matambiko karne ya 17 mpaka 19 Mlima wa Masheko Ndolwa-Vudee uliokuwa na Matambiko ya Wapare Jabali la Mhewe -Vudee lililopasuliwa na wananchi wa Vudee kuwezesha barabara kupita miaka ya 1960 na 1961.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Msitu wa Wambugu ulioko karibu na Dangaseta- Mwembe uliotumika kwa matambiko ya kabila linaloishi Lushoto Tanga-hadi leo wachache wao bado hufika kutambika pale.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Msitu na chanzo cha maji ya kwachegho sehemu ambayo ni ya ajabu maana ndio sehem pekee ambayo maji yanaonekana kutiririka kuelekea sehemu ya muinuko Mlima Kindoroko Asili Wapare wanasemekana wametoka katika nchi ya Kenya sehemu za Taita, Taveta na Ukamba.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wapare pia wana ukaribu na makabila ya Mkoa wa Tanga hasa Wasambaa, Wazigua na Wanguu.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Ukaribu wao uko katika lugha ambapo maneno mengi ya makabila haya yanafanana.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Vile vile majina ya baadhi ya maeneo yaliyopo kwa Wapare yapo pia kwenye maeneo wanamoishi makabila hayo.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kwa mfano, kwa Wapare kuna majina ya maeneo kama vile Gonja, Ndeme, Ndolwa n.k. Majina haya yapo pia maeneo ya Wanguu na Wasambaa.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Hii inaonesha kwamba makabila haya yana asili moja.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kuna watu wanadai kwamba Wapare asili yao ni Uchagani.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Eti Wapare kwa Kichagga maana yake ni "wapige".


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Hii si kweli kabisa.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Isipokuwa watu wa makabila haya wote walitokea Kenya.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wachagga walitangulia wakawahi kuishi maeneo yenye rutuba hasa kuzunguka mlima Kilimanjaro.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wapare walikuja baadaye na walipotaka kuishi na Wachagga ndipo vita vikatokea kati ya Wapare na Wachagga.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Ili kuepusha umwagaji damu zaidi Wapare walisogea kusini zaidi kuelekea mkoa wa Tanga.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wapare wenyewe kwa asili hujiita Vaasu ikiwa na maana ya "vareasa" au "watu wanaotumia pinde na mishale".ikiwemo ya sumu   Tabia Wapare ni miongoni mwa makabila ambayo watu wake wamesoma sana na wana ushawishi mkubwa katika nyanja za siasa na uchumi wa Tanzania.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wapare pia ni kabila la watu wanaopenda haki (yaani hawapendi kuonewa wala kumuonea mtu).


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Ndiyo maana watu wengine wanadhani wanapenda kesi, bali kesi ni njia mojawapo ya kuhakikisha haki inatendeka katika jamii.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Utawasikia watu wengine wakidai kuwa Mpare yupo tayari kuuza ng'ombe kwa kesi ya kuku.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Dhuluma kwa Wapare ni kitu kilichokuwa kimepigwa marufuku hata kwenye matambiko yao, japo siku hizi kuna uwezekano baadhi yao wakawa hawana sifa hii tena.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Uchumi Wapare walianza kufua chuma kabla ya mwaka 1700 na wafuaji walikuwa wakiitwa Washana, na huo ukoo upo hata leo hii.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wapare walikuwa wakiuza bidhaa zinazotengenezwa na chuma kama majembe, mapanga, visu, silaha kama mikuki kwa makabila ya jirani mfano Wachaga, na wamekuwa na uhusiano tangu siku nyingi.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Bidhaa zao hizi ziliuzwa hata kwa Wasambaa.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Jamii za Wapare zimegawanyika katika makundi ya wafugaji na wakulima.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wakati wafugaji wengi walihamia katika tambarare za Upareni, wakulima waliishi milimani na wafuaji wa chuma walikaa maeneo yote yaliyokuwa na uwezekano wa kupata chuma.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Utamaduni Kwa asili Wapare hupeleka vijana wa kiume jando (mshitu) ambako walipata mafunzo jinsi ya kuishi na familia, japo siku hizi utamaduni wa kupeleka vijana mshitu hufanywa na watu wachache.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wapare ni wachapakazi sana wakichanganya kilimo, ufugaji na biashara, ndiYo maana hata leo wana uchumi mzuri katika viwango vya Tanzania.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Tamaduni, mila na desturi za wapare zimekuwa zikifanana sana kwa koo karibu zote.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Hapo kale Wapare pia waliweza kutengeneza au kuifunga mvua kwa shughuli za jadi, jambo ambalo wapo baadhi ya Wapare ambao mpaka leo wanaweza.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kwa mfano Mtemi wa Same Mohammedi Kibacha Singo, ambaye aliacha uongozi mara baada ya Rais wa kwanza wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania kupiga marufuku utawala wa jadi.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kiongozi huyo aliyefariki dunia mwaka 1981 alikuwa na ujuzi mkubwa wa kuleta mvua.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Pia walikuwepo hata watu maarufu maeneo ya wilaya ya Same ambao waliamini dawa fulani ambazo waliziweka shambani na hapo hakuna hata mdudu wala ndege atakayeweza kutua eneo hilo.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Mambo haya na mengine mengi kwa sasa yanapotea kama si kwisha kabisa.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wapare pia wamekuwa wakihusishwa na imani za uchawi na ushirikina kama ilivyo kwa makabila mengine Tanzania, lakini suala hili ni la mtu binafsi zaidi na si la jamii fulani peke yake kwa sababu ni imani ambazo zipo kote Tanzania na hatuwezi kunyooshea kidole eneo fulani.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kwa wapare walio wengi, uchawi na wizi vilipigwa marufuku hadi kwenye matambiko.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Mchawi na mwizi waliombewa wafe kama ikitokea wapo kwenye jamii.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kuna utamaduni unaoitwa "mma" ambapo matambiko yalifanyika mahali fulani na mwizi akaitwa pale yanapofanyikia kisha mwombaji akaulizwa angependa mwizi apewe adhabu gani.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kwa kawaida adhabu mbili kuu ndizo zilikuwepo: kumfanya mwizi augue sana kwa muda mrefu kabla ya au kumuuwa mara moja.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Mwombaji akimamua mwizi auawe basi kwa vile anaonekana kwenye matambiko, mtaalamu wa matambiko humuuwana akafariki mida hiyohiyo huko aliko.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Tatizo la kuu la "mma" ni kwamba lilikuwa linaua watu wote wa ukoo wa mwizi au mchawi (lakini mwizi akiwa wa kwanza).


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Ni mpaka watakaopjua kuwa ni "mma" ndipo watafanya matambiko ya kutoa mnyama kafara kwa ajili ya kuzima athari za mma.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kwenye kuuzima mma ni lazima aliyedhulumiwa ahusishwe kwenye matambiko ikiwa ni pamoja na kuombwa radhi, vinginevyo mma hautazimika.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Athari zingine za "mma" ni kwamba aliyeomba tambiko hilo (yaani aliyeibiwa au aliyedhulumiwa), ni lazima atoe kafara mnyama kama vile kondoo au ng'ombe kabla na baada ya tambiko.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Baada ya mwizi kufa ni lazima mwombaji atoe mnyma kafara ili kuzima madhara ya "mma".


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Vinginevyo vifo vitokanavyo na mma humrudia mwombaji na ukoo wake.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kuna watu maalum waliokuwa wamebobea kwenye mambo ya "mma".


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kwa sababu ya matambiko hayo ndio maana wapare wengi si wezi - japokuwa siku hzi baadhi yao wamejiingiza kwenye wizi.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Tambiko lingine linalofanana na hilo liliitwa " kubigha nyungu" (kwa Kiswahili - kupiga chungu).


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Chungu hicho kilipigwa kama tambiko la kumuuwa mtu aliyedhulumu (au ukoo wao uliohusika na dhuluma) watu wengine.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Chungu hicho hupigwa chini mara moja kwa kishindo, ambapo tendo hilo lilambatana na matambiko fulani.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Mara chngu hicho kipasukapo kwa mshidno ndipo ukoo wa waliodhulumu huanza kufa mmojammoja.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Iliaminika kwamba kitendo cha chungu kusambaratika vipande vipande ndivyo na ukoo uliodhulumu husambaratika.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Tambiko hili lilichangia kwa kiasi kikubwa Wapare kuwa kabila la wapenda haki.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Nasikia tambiko hili lilikuwepo hata kwa makabila ya jirani kama vile wasambaa, Wameru n.k. Hata hivyo matambiko hayo kwa sasa hivi hayapo.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Yamebaki historia kwenye kabila la wapare na hayo makabila mengine.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Ngoma za jadi zilipigwa kwa matukio maalumu kama kwenye jando au unyago, pia nyimbo za Kipare zilitumika katika ngasu kama harusi na sherehe nyingine na kupendezesha tukio husika.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Baadhi ya nyimbo huimbwa hadi leo hata kwenye sherehe za ukumbini na baadhi zimerekodiwa.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wapare walikuwa na utamaduni wa shughuli za sanaa kama methali, hadithi, maigizo  n.k. wakati wa mapumziko na matukio fulani.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Hali hii imepelekea kuwepo wasanii wengi maarufu wa maigizo na nyimbo kama Halima Madiwa, Jacob Steven (JB), Sinta, Sara Mvungi, Roma Mkatoliki na wengineo wengi Kabla ya kuingia kwa tiba za magharibi Wapare walikuwa wakiamini tiba za mitishamba kwa kutibu magonjwa mbalimbali kama kirumu, kirutu n.k. Ipo miti maarufu kama mwori ambayo ilitumika.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Mchango wa dawa za mitishamba kwa watoto na watu wazima ulionesha mafanikio tangu zamani na hata sasa.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Chakula kikuu kwa wapare kilikuwa ni makande (mchanganyiko wa mahindi na maharage).


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Aghalabu chakula hiki kiliandaliwa siku ya Ijumaa jioni hadi Jumapili jioni ili watu waweze kupumzika vizuri mwisho wa wiki bila kuwaza masuala ya upishi.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Samaki pia ni kipenzi cha Wapare wengi na ndiyo maana utawasikia watani wao wakuu yaani Wachaga wakiwatania kuwa Wapare wanakula ugali kwa picha ya samaki.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Huu ni utani ulioasisiwa na wachagga baada ya kutembelea kaya nyingi za wapare na kukuta wamehifadhi samaki.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Hapo ndipo mchagga mmoja alisikika akisema "Yesu yaani wapare wanapenda samaki, kila nyumba unayoingia utakutana na samaki.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Yaani siku wakikosa samamki watakula ugali kwa picha ya samaki".


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Utani huo ulikuzwa na wachagga hadi ukaonekana kama ni kweli, ukizingatia wachagga wametapakaa nchi nzima.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Hata hivyo wapare nao wana utani wao kwa wachagga unaosema "Muagha wedi ni ula efwie".


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Yaani "mchagga mzuri ni yule aliyekufa" wakimaanisha kwamba wachagga wote ni walaghai na wadhulumishi wakati wote wa maisha yao.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Ni mpaka atakapokufa ndipo ulaghai na udhulumishi wake vitaisha.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Miiko Kuna miiko ya Wapare kama vile kufuatilia maji kwenye mabirika yao yaliyokuwa yakijulikana kama NDIVA; kwa wakinamama ilikuwa ni marufuku kusogelea maeneo hayo hasa wakiwa na vyungu vyao vyenye masizi au hata bila kitu.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Pia kulikuwa marufuku kwa wakinababa kula meza moja na wakinamama: walikula sehemu tofauti wanaume na wanawake bila kujali umri walizingatia jinsia tu.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Dini Zamani Wapare walikuwa na sala tofauti kwa kila ukoo na eneo lao la tambiko.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Katika karne ya 19 hadi 20 wamisionari wa Ukristo waliingia maeneo mengi ya Upare.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Imani za Wapare kwa sasa zinatofautiana kutokana na maeneo: walio kusini mwa wilaya ya Same katika maeneo ya Ndungu, Kihurio, Bendera, Hedaru, Makanya, Suji, Chome, Tae, Gonja, Mamba hadi Vunta kuna waumini wa kanisa la Sabato wengi sana.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Maeneo kama Chome, Mbaga, Gonja, Vudee yana waumini wengi wa Kanisa la Kilutheri.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Katika Wilaya ya Mwanga kuna idadi kubwa ya Walutheri na Waislamu.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wakatoliki, japo ni wachache, wanapatikana zaidi katika maeneo ya Kisangara Juu, Vumari na Mbaga.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Koo Wapare wana koo nyingi na majina mengi yakiwa na maana ya maeneo ya asili yao au mazingira ya kuzaliwa kwao, mfano Mbwambo, Mjema, Msangi, Mgweno, Mvungi, Msuya, Mgonja n.k. wana asili ya maeneo yao kama Bwambo, Mjema, Usangi, Vungi, Suya, Gonja n.k. Mifano ya majina ya watoto wa Kipare Majina ya kike: (Mazina a vabora va Chasu) Ingiahedi, Itikija, Kafue, Kapingu, Kapwete, Kodawa, Kokiambo, Komkwavi, Kompeho, Kondisha, Ludao, Mchikirwa, Mshinwa, Mwajuma, Naanjela, Nacharo, Naelijwa, Naetwe, Nafue, Nahuja, Nakadori, Nakiete, Nakijwa, Nakimo, Nakunda, Nakundwa, Namkunda, Nabera, Namangi, Nangasu, Naomba, Nambike, Nampingu, Namshitu, Namsi, Namwai, Namwasi, Nangena, Nanguji, Nanguma, Nankondo, Nanyika, Nanza, Nanzano, Nanzighe, Narindwa, Nasero, Nashumbwe, Natujwa, Navoneiwa, Navuri, Navushiku, Ngalakere, Nghuhia, Niendiwe, Nietiwe, Ntevona, Sangiwa, Shode, Yunesi.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Majina ya kiume: Bumija, Chali, Chaligha, Charo, Charema, Chedieli, Chuma, Elieseri, Eliesikia, Elinighenja, Elibariki, Elifazi, Elitumaini, Fue, Ghuheni, Gurisha, Ibwe, Igaria, Irema, Irigo, Irira, Kadio, Kadiva, Kajiru, Kakore, Kalage, Kalimbo, Kalinga (jina hili pia lipo Mkoa wa Iringa), Kalutu, Kambaita (jina hili lipo pia kwa Wachagga), Kaniki, Kanyempwe, Karia (jina hili lipo pia kwa Wachagga), Kateri, Kazeni, Kazoka, Kejo, Kiandiko, Kiandiko, Kiangi, Kiariro, Kideghedo (Same), Kideghesho (Mwanga), Kihara, Kijo, Kilave, Kileghe, Kileng'a, Kinenekejo (wengine hufupisha na kuita Kejo), Kintungwa, Kipesha, Kisamo, Kisenge, Kitojo, Koshuma, Kutua, Letei, Liana, Linga, Lukiko, Lukio, Lukungu, Lusingu, Macha (jina hili lipo pia kwa Wachagga ambapo kwao ni ukoo), Machwa, Madoffe, Maghembe (jina hili lipo pia kwa Wasukuma likiwa na maana ya majembe), Maliondo, Mapunjo, Mashuve, Mbajo, Mbasha, Mbazi, Mbonea, Mbuji, Mcharo, Mding'i, Mgheni, Mhando (jina hili pia lipo mkoa wa Tanga), Minja (jina hili pia lipo kwa Wachaga ambapo kwao ni ukoo), Mkodo, Mkwavi, Mlavwasi, Mmari (jina hili lipo pia kwa Wachaga lakini maana zikiwa tofauti.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kwa Wapare lina maanisha "mtafuta mali"), Mnaro, Mndima, Mntambo, Mntindi, Mnyindo, Mrekwa, Mrimi, Mrinde, Mrindwa, Mrindoko, Mrio, Mroki, Mshigheni, Mtango, Mtengeti, Mtera, Mteti, Mwanyika (jina hili pia lipo Mkoa wa Njombe), Mweri, Mweta, Mzangaze, Nachai, Ndago, Ngasu, Ngomoi (Same), Ngomuo (Ugweno), Nguve, Ngwijo, Niarira, Nisaghurwe, Nkima, Ntarishwa, Ntekaniwa, Nyange (jina hili lipo zaidi kwa Wachagga lakini linatumika hata kwa Wapare.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kwa Wachagga ni ukoo ambapo kwa Wapare ni jina tu la kawaida), Nzao, Nziajose, Nziamwe, Ojuku, Ombeni, Pekea, Ringo (jina hili lipo pia kwa Wachagga ambapo kwao ni ukoo), Sechome, Sechuma, Sefue, Semboja, Sempeho, Sempombe, Semu, Sengasu, Sengondo (Mwanga), Senguji, Senkondo (Same), Senkoro, Senzia, Senzota, Sevuri, Shaghude, Taseni, Tenga (jina hili pia lipo kwa Wachagga ambapo kwao ni ukoo), Tenshigha, Teri, Twazihirwa, Warema, Zihirwa, Zihirwani.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Ikumbukwe kwamba majina haya si ya koo bali ni majina ambayo Mpare yeyote anaweza akachukua au akamwita mtoto wake.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Pia majina haya ni baadhi tu kati ya majina mengi ya Wapare yakiwa na maana tofautitofauti.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Maendeleo Kama ilivyo kwa  makabila mengine Wapare nao wamepiga hatua kubwa kwenye maendeleo ya elimu, siasa na uchumi.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Zipo shule nyingi za zamani na mpya katika maeneo ya Wapare.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Mazao ya chakula na biashara kama mpunga, katani, mahindi n.k. zimeinua maendeleo ya uchumi.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Pia miundombinu kwa kiasi chake imeboreshwa, kuna mabasi ya Kilenga yafanyayo safari mkoani Kilimanjaro, pia magari yafanyayo safari za mikoani kama Ngorika.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kwa upande wa siasa wapo pia Wapare ambao wamepiga hatua kubwa katika nyanja za siasa kama Cleopa Msuya aliyewahi kuwa Waziri Mkuu, Asha Rose Mtengeti Migiro aliyewahi kuwa Naibu Katibu Mkuu wa Umoja wa Mataifa, Halima Mdee ambaye ni Mbunge wa jimbo la Kawe, na wengineo wengi kama Anna Kilango Malechela, Profesa Jumanne Maghembe, Michael Kadeghe n.k. Pia Chediel Yohane Mgonja aliyewahi kuwa mwanasiasa maarufu nchini.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wagweno Hata hivyo Wapare wa Mwanga wamegawanyika katika jamii mbili: Wasangi na Wagweno.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Wakati Wasangi anaongea Kipare kinachoongelewa pia na Wapare wa maeneo mengine, Wagweno wao wana lugha yao iitwayo Kigweno.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kigweno ni mchanganyiko wa Kipare na Kichagga.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Hii inaonesha kuwa asili ya Wagweno ni Uchagani, japo zipo nadharia kadha wa kadha zinazoeleza asili ya Wagweno kuwa huenda hata hawana asili ya Uchaga wala Upare lakini mbali na uhusiano wa lugha kinachofanya waonekane kuwa ni sehemu ya Wapare ni namna tamaduni zao nyingine zinavyofanana na Wapare, pia kuchanganyika katika maisha ya kila siku kwenye milima ya Wapare pamoja na Wagweno wengine kuwa na majina ya koo zinazofanana na za Wapare kama Wasuya na Wavungi.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Hata hivyo mila na desturi nyingi za Wagweno zinafanana zaidi na zile za Wapare wengine.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Pia ifahamike kuwa Wagweno wana lugha tofauti kabisa na Wapare; maneno yafuatayo ni uthibitisho wa dai hilo: Embea – chunga-kitendo cha kuchunga wanyama-mfano; anachunga n`gombe.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Mndu (nm) (umoja) bvandu (wingi) – mtu-watu Mwana (nm) umoja (wingi) watoto –mtoto-watoto Mfu (nm) – msichana Mthoro – mvulana    Mka – mke   Mmi – mme  Mwali – mwali Ngathu – sherehe/karamu Papa – baba  Mama – mama Lumbwio – dada Koko (Mkeku – mlala) – Bibi  Kaka – babu  Chacha – babu wa baba/mama Chocho – bibi wa mama/baba Mborere – mbaraka/Baraka Ndima (nm) – kazi  Kiamba (nm) – hekari/kipande cha shamba  Itara (nm) – 1.Chatu 2.namna ya kuhesabu Mfiri/mifiri (nm) –siku  Fura – penda Njicha kv – nzuri Mwiri – 1.mwezi 2.mbalamwezi; usiku wa giza Mmbari (nm) – jua  Mkwabvi (nm) – mmasai  Mfwi (nm) – mshale  Bvura – upinde  Mnyika – wakuja  Mringa (nm) – maji  Bvota – ushindi Ifuru – Nyumba za kigweno zinazo ezekwa kwa majani na zinajengwa na miti na matope na juu ya paa huwekwa chungu.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Ifire – mjinga  Nyungu – chungu  Njiu – nyeusi  Njewa – nyeupe Ndhinya/nguju – nguvu Kijo nm – chakula Ngwi – kuni Ngwia – mboga za majani/mchicha Mnafu – Mboga ya majani/mchicha Makungu – Makweme.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Mmea unao tambaa katika miti na unatambaa kwa urefu mkubwa sana.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Mabele – Chakula cha ndizi na magimbi yaitwayo maruma.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Mghubva – Muwa Ipodo – Parachichi  Makafi – Ndizi zilizo menywa na kukaushwa juani na kisha kutwangwa katika kinu tayari kwa kutoa unga.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Ibada – Ni ugali upikwao kwa unga wa ndizi (ibada) Mwindu – Shami  Mara – 1.Majani 2.mate Mkunga – Samaki aina ya kambale Kyaru – kiatu  Ipere – Samaki aina ya perege Bvughai – Ugali  Maruma – Aina ya magimbi yalimwayo Ugweno Ngumba – Kiazi kitamu  Ghira – Zaa  Unyonge – ujauzito  Mda – mimba Kibvocha – motto mchanga Agha – jenga  Mshomo – mnon`gono  Ukunga – yowe  Kia – kiazi kitambaacho katika miti bali huenda chini zaidi ardhini na kuzaa kiazi.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Kichumbi – kiti Mghombo – Ni mmea utumikao kutibu magonjwa kama malaria/homa Mthabvi – mchawi  Logha – Loga Kigoda – Kiti kidogo kikaliwacho jikoni Mshombe – supu  Embea – kuchunga Mrungu/rubva – Mungu Mfumwa – Bwana Mwiri - Mkwe Wau – Mke mwenza Chamwi – 1.Sura 2.Paji la uso Marwi – Masikio Mitho – Macho  Mumu – Mdomo Mbua – Pua  Mamua –Kamasi  Mithori - Mchozi Maghegho – Meno Mara – Mate  Mabvoko – Mikono Mnyu – Kidole  Njwala – Kucha  Mbafu – Kifua  Mbari – Mbavu  Mabvele – Matiti  Ndenyi – Tumbo  Ndii - Magoti Ngobvori – Kishikizo cha mzinga Njuki – Nyuki  Kolo – Ndevu  Irende – Mguu Mrwe – Kichwa Mwiri -Mwili Munyu – Chumvi Mwaru – Mzinga  Mnyuka – Dawa ya kutibu tumbo Mri – 1.Mti 2.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Mji Mrinyi – Mjini Mwera – Mvua M`mbari – Jua Mkuta – Upepo Lukungu – Ukungu Thari – Samadi Maumagho – Mkojo Ighwe – Jiwe Maobva – Maua / iobva-ua Mghomba – Mgomba  Irughu - Ndizi Lugho – Ungo Mwinu – Mtwangio Kitela – Chungu kidogo (hutumika kupikia mboga) Kichinga – Kijinga Mriko – Mwiko Figha – Figa  Mti – Moshi Maifu – Majivu Mtiri – Masinzi Mlale – Kilui – Vumbi Ubvuva – Sokoni  Kali - Dari   Logha – Loa  Irinda – Gauni Makuru – Mavi ya kuku Marufi – Mavi/kinyesi Kenyi – Nyumbani  Bvuki – Asali Kala – Zamani Bvuwaji – Ugonjwa Nganda – Ukuta  Ghari – Chumba Mtiru – Msitu  Ighwe – Jiwe  Ndege – Ndeghe  Kitonga – Zawadi Mbuta – Faini Shina – Kitininyi Maemba – Mahindi Ingobe – Barage  Mafura – Mafuta Moro – Moto   Kithungi – Kiyota Mdegho – Mtego  Teri – Udongo Mfwa –M`ba Mbeghu - Mbegu  Kaka – Zamani Ibore – Yai Mshundi – Yai bovu  Ighua – Mfupa Iboho – Zizi Mbinga – Kibuyu Mbingu – Hirizi  Ngwaru – Kata M`bala – Magadi Ishamba – Shamba  Mwaka – Mpaka (mpaka wa shamba) N`ganda – Ukuta Matanonyi – Njia panda Irabva – Kuti  Ifumburughu – Bundi  Choti/mlango - Mlango Lungo – Ungo  Kirero – Msemo Njafi – Pombe Itondo – Tope Mbirimbiri – Pilipili Ibata – Bata Idungunya – Nyanya  Ibvula – Utumbo Bvwarimu – Wazimu  Mkwaju – Mkongojo  Ndhata – Fimbo  Ngalawa – Boti  Mwenyi – Mwenyeji Ibwe – Ndizi moja   Kiringo – Kichane  Imwaran`ga –  Mfwi – Mshale  Bvura – Upinde Majina ya rangi Nyiu – Nyeusi Njewa – Nyeupe Mrotoma – Nyekundu Kuhesabu siku/majira.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Icho – Juzi Ithanya – Leo  Ngama – Kesho  Ighuo – Jana  Lubvaha – Sasa Ikero-kakero – Asubuhi  Mthaghari – Mchana  Ikindia - Jioni Kuhesabu namba Ibvoka – Moja   Ibvi – Mbili Iraru – Tatu In`nya – Nne  Ithwanu – Tano  Thita – Sita Thaba – Saba Mnane – Nane Kenda – Tisa  Ikumi – Kumi Kuhesabu miezi Mwiri webvoka – Mwezi wa kwanza  Mwiri wa kabvi – Mwezi wa pili Mwiri wa kararu – Mwezi wa tatu Kuhesabu makumi Ikumi yebvoka – Kumi  Ikumi ya kabvi – Ishirini  Ikumi ya kararu – Thelathini Ikumi ya kana – Arobainoi Ikumi ya kathwanu – Kumi na tano Ikumi ya thita – Kumi na sita Ikumi ya thaba – Kumi na saba Ikumi ya mnane – kumi na nane Ikumi ya kenda – Kumi na tisa  Maghana/ighana (umj) – Mia moja  Kuhesabu mamia (kwa wingi na umoja) Ma/ighana yebvoka – mia moja  Ma/ighana abvi – mia mbili Ma/ighana kararu – Mia tatu  Ma/ighana kanya – Mia nne Ma/ighana athwanyu – Mia tano Ma/ighana thita – Mia sita Ma/ighana thaba – Mia saba Ma/ighana mnane – Mia nane Ma/igihana makenda – Mia tisa Maelfu yebvoka Matunda Ibera – pera Mkwachu – ukwaju Ipapayu – Papai Mkwachu – Mkwaju Mbvambarau – Zambarau  Wadudu Nditi – Sisimizi  Machichi – Chungu  Thafu – Siafu  Mthaghu – Mchwa  Kimae – Malkia/mama wa mchwa Madude – Funza  Maenje – Mende Mandhi – Mainzi Kirawi – M`bu Wanyama Itara nm - chatu Njoka nm – nyoka Mlula nm – chui  Kite nm – mbwa Ngubve nm – Nguruwe Mbebva nm – Panya Kinyau nm – Paka Kisheghe/mrondwe nm – Kicheche Kibiba nm – Panyabuku Iobo nm – Nyani  Kichakoro nm – Njefu nm – Tembo  N`gumbe nm – N`gombe  Mburi nm –Mbuzi  Ngache nm – Ndama Igonji nm – Kondoo Maeneo Barebarenyi – Barabarani Mbai – Chini Ughu – Juu  Botonyi – Bondeni Mfonyi – Mtoni  Mtiru – Msitu  Fumbu – Jangwa/eneo wazi Ubvanja – Uwanja  Bwan`ga – Nje  Bvoshi – Ndani Maneno takribani yote hayahusiani kabisa na Kipare bali yanakaribiana sana na Kichaga cha Rombo.


Question: Je magimbi hukuwa vizuri kwa mchanga ya aina gani?

Wapare

Tazama pia Historia ya Wapare   Jamii:Wapare Jamii:Makabila ya Tanzania Jamii:Mkoa wa Kilimanjaro


Question: Je,ni kilomita ngapi kutoka Kakamega hadi Nairobi?

Mkoa wa Magharibi (Kenya)

Mkoa wa Magharibi (Western Province) ulikuwa mojawapo ya mikoa ya utawala ya Kenya nje ya Nairobi, ukiwa mkoa mdogo zaidi kati ya mikoa ya Kenya, lakini pia mkoa wenye msongamano mkubwa wa watu.


Question: Je,ni kilomita ngapi kutoka Kakamega hadi Nairobi?

Mkoa wa Magharibi (Kenya)

Ulipakana na Uganda na mikoa ya Kenya ya Nyanza na Bonde la Ufa.


Question: Je,ni kilomita ngapi kutoka Kakamega hadi Nairobi?

Mkoa wa Magharibi (Kenya)

Eneo lake lilikuwa km² 8,285 pekee na wakazi 3,569,400, hivyo ulikuwa na zaidi ya watu 400 kwa kila kilomita ya mraba.


Question: Je,ni kilomita ngapi kutoka Kakamega hadi Nairobi?

Mkoa wa Magharibi (Kenya)

Wakazi wa Magharibi ni hasa Abaluhya (Waluhya).


Question: Je,ni kilomita ngapi kutoka Kakamega hadi Nairobi?

Mkoa wa Magharibi (Kenya)

Maadili ya Quakers ni maarufu sana hapa.


Question: Je,ni kilomita ngapi kutoka Kakamega hadi Nairobi?

Mkoa wa Magharibi (Kenya)

Makao makuu yalikuwa Kakamega.


Question: Je,ni kilomita ngapi kutoka Kakamega hadi Nairobi?

Mkoa wa Magharibi (Kenya)

Mkoa ulienea kutoka vilima vya Bungoma mpakani wa Uganda hadi tambarare karibu na Ziwa Viktoria.


Question: Je,ni kilomita ngapi kutoka Kakamega hadi Nairobi?

Mkoa wa Magharibi (Kenya)

Mlima mkubwa wa pili wa Kenya, Mlima Elgon, uko ndani ya eneo hilo, kwenye mpaka wa Uganda.


Question: Je,ni kilomita ngapi kutoka Kakamega hadi Nairobi?

Mkoa wa Magharibi (Kenya)

Msitu wa Kakamega ni kati ya misitu asilia ya mwisho wa Kenya.


Question: Je,ni kilomita ngapi kutoka Kakamega hadi Nairobi?

Mkoa wa Magharibi (Kenya)

Uti wa mgongo wa uchumi ni kilimo.


Question: Je,ni kilomita ngapi kutoka Kakamega hadi Nairobi?

Mkoa wa Magharibi (Kenya)

Pamoja na kilimo cha kujikimu kuna pia mashamba makubwa ya chai na miwa.


Question: Je,ni kilomita ngapi kutoka Kakamega hadi Nairobi?

Mkoa wa Magharibi (Kenya)

Kilimo na maliasili ni msingi wa viwanda vikubwa kama vile kiwanda cha sukari cha Mumias au kiwanda cha karatasi cha Webuye.